Barysz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Barysz
Herb
Herb Barysza
Państwo  Ukraina
Obwód tarnopolski
Wysokość 350 m n.p.m.
Populacja (2003)
• liczba ludności

2494
Położenie na mapie obwodu tarnopolskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu tarnopolskiego
Barysz
Barysz
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa lokalizacyjna Ukrainy
Barysz
Barysz
Ziemia 49°02′N 25°16′E/49,033333 25,266667Na mapach: 49°02′N 25°16′E/49,033333 25,266667
Strona internetowa
Portal Portal Ukraina

Barysz[1][2] (ukr. Бариш) – wieś na Ukrainie, w obwodzie tarnopolskim, w rejonie buczackim, do 1945[3] miasto w Polsce, w województwie tarnopolskim, w powiecie buczackim.

Prawa miejskie 1559. W 1921 mieszkało w nim 3003 Polaków, 1562 Rusinów i 330 Żydów. W 1929 liczba mieszkańców wzrosła do 4795, a w 1939 roku do 7000.

Podczas okupacji niemieckiej we wrześniu 1942 roku wszystkich Żydów z Barysza przesiedlono do Buczacza[4]. Podczas okupacji pozbawiony praw miejskich i włączony do nowej wiejskiej gminy Barysz. Po II wojnie światowej nie odzyskał praw miejskich.

5 lutego 1945 kureń UPA Petra Chamczuka „Bystrego” zamordował w Baryszu 135 osób. Zbrodnię tę opisał w swoim pamiętniku Jan Zaleski[5]. Łącznie w latach 1941-1945 nacjonaliści ukraińscy zabili w Baryszu 199 Polaków[6].

 Osobny artykuł: Zbrodnie w Baryszu.

Po wojnie Polaków przesiedlano na tzw. Ziemie Odzyskane. Ostatni transport z Barysza wyjechał we wrześniu 1945.[potrzebne źródło] Pamięć o dawnym Baryszu kultywowana jest w Smardzowie na Śląsku, gdzie co roku w przedostatnią sobotę sierpnia odbywają się uroczystości.[7]

Przypisy

  1. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej opracowany na podstawie wyników Pierwszego Powszechnego Spisu Ludności z dnia 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych. T. 15: Województwo tarnopolskie. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 1923, s. 6.
  2. Zarządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 28 lutego 1937 r. o ustaleniu urzędowych nazw miast (M.P. z 1937 r. Nr 69, poz. 104).
  3. Ustawa z dnia 31 grudnia 1945 r. o ratyfikacji podpisanej w Moskwie dnia 16 sierpnia 1945 r. umowy między Rzecząpospolitą Polską a Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich o polsko-radzieckiej granicy państwowej (Dz. U. z 1946 r. Nr 2, poz. 5).
  4. Холокост на территории СССР: Энциклопедия, Moskwa 2009, ISBN 978-5-8243-1296-6 s.54
  5. Tadeusz Isakowicz-Zaleski, Przemilczane ludobójstwo na Kresach, Kraków, 2008, ISBN978-83-922939-8-3, str. 16, 91, 168
  6. Henryk Komański, Szczepan Siekierka, "Ludobójstwo dokonane przez nacjonalistów ukraińskich na Polakach w województwie tarnopolskim 1939-1946", Wrocław 2006, ISBN 83-89684-61-6, s.144
  7. Upamiętnienie Kresowian w Smardzowie, Blok Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego, 29 sierpnia 2013

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]