Bazylika mniejsza

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Bazylika mniejsza (basilica minor) – tytuł honorowy, nadawany przez papieża lub w drodze prawa zwyczajowego, który otrzymują kościoły wyróżniające się wartością zabytkową, liturgiczną, pielgrzymkową i duszpasterską.

Po raz pierwszy tytuł ten nadał papież Pius VI w 1783 kościołowi św. Mikołaja w Tolentino. Od 1836 przysługuje on również kościołom kolegiackim (było to związane z przeniesieniem przez Kongregację Obrzędów przywilejów kościołów kolegiackich na bazyliki mniejsze. Kongregacja ustaliła też warunki jakie musi spełniać kościół, by otrzymać ten tytuł).

Posiadają go obecnie znaczniejsze kościoły katedralne, kolegiackie i klasztorne, a także znane sanktuaria maryjne, m.in. Jasna Góra, Altötting, Fátima, Kevelaer, Lourdes, Mariazell, Ottobeuren, Werl, Bardo Śląskie, Tuchów.

Przywilejem bazylik jest uzyskanie odpustu zupełnego w czasie ich nawiedzenia w następujące dni: uroczystość Apostołów Piotra i Pawła (29 czerwca), święto tytułu, święto "Porcjunkuli" (2 sierpnia) i jeden raz w ciągu roku w dniu określonym według uznania, pod zwykłymi warunkami: odbycie spowiedzi sakramentalnej, przyjęcie komunii świętej, odmówienie modlitwy w intencji Papieża.[1]

Bazylika mniejsza musi spełniać następujące warunki:

  • Kościół otwarty przez cały dzień
  • Miejsce otrzymywania szczególnych łask za przyczyną patrona lub patronki kościoła (m.in. uzdrowienia, łaski, nawrócenia itp.)
  • Wartość zabytkowa
  • Miejsce szczególnego kultu i pielgrzymowania
  • Walory duszpasterskie (wieczysta Adoracja Najświętszego Sakramentu, całodzienna spowiedź, duża częstotliwość odprawianych Mszy Świętych i nabożeństw)
  • stali przewodnicy oprowadzający po danym kościele

Tytuł nadawany jest zazwyczaj przez papieża w porozumieniu z watykańską Kongregacją Obrzędów, co poprzedza procedura prawno-urzędowa w episkopacie danego kraju.

Decyzję o rozpoczęciu procesu przyznania kościołowi tego tytułu podejmuje biskup danej diecezji.

Bazyliki mniejsze w Polsce[edytuj | edytuj kod]

Archikatedry[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data konsekracji Diecezja
Wieże katedry na wawelu.jpg Bazylika archikatedralna św. Stanisława i św. Wacława w Krakowie Na Wawelu XVIII w. archidiecezja krakowska
Bazylika prymasowska Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gnieźnie2.JPG Bazylika archikatedralna w Gnieźnie 1931 archidiecezja gnieźnieńska
Bazylika Archikatedralna pod wezwaniem Jana Chrzciciela w Przemyslu.jpg Bazylika archikatedralna w Przemyślu 1960 archidiecezja przemyska
4 Warszawa 12.jpg Bazylika archikatedralna w Warszawie 1961 archidiecezja warszawska
CzewaKatedra3.JPG Bazylika archikatedralna w Częstochowie 1962 archidiecezja częstochowska
Bazylika Archikatedralna św. Piotra i Pawła (Archcathedral Basilica of St. Peter and St. Paul).jpg Bazylika archikatedralna w Poznaniu 1962 archidiecezja poznańska
Frombork - katedra Wniebowzięcia NMP i św. Andrzeja (widok od frontu).jpg Bazylika archikatedralna we Fromborku 1965 archidiecezja warmińska
Oliwa kathedraal.jpg Bazylika archikatedralna w Gdańsku-Oliwie 1976 archidiecezja gdańska
Szczecin katedra sw Jakuba (1).jpg Bazylika archikatedralna w Szczecinie 1983 archidiecezja szczecińsko-kamieńska
Białystok, kościół katedralny, 1900-1906 02.JPG Bazylika archikatedralna w Białymstoku 1985 archidiecezja białostocka
Katedra w Lodzi.jpg Bazylika archikatedralna w Łodzi 1989 archidiecezja łódzka

Katedry[edytuj | edytuj kod]

  1. Bazylika katedralna we Włocławku, 1907 (diecezja włocławska)
  2. Bazylika katedralna w Płocku, 1910 (diecezja płocka)
  3. Bazylika katedralna w Toruniu, 1935 (diecezja toruńska)
  4. Bazylika katedralna w Sandomierzu, 1960 (diecezja sandomierska)
  5. Bazylika katedralna w Pelplinie, 1965 (diecezja pelplińska)
  6. Bazylika katedralna w Kielcach, 1970 (diecezja kielecka)
  7. Bazylika katedralna w Tarnowie, 1972 (diecezja tarnowska)
  8. Bazylika katedralna w Warszawie-Pradze, 1997 (diecezja warszawsko-praska)
  9. Bazylika katedralna w Łowiczu, 1999 (diecezja łowicka)
  10. Bazylika katedralna w Sosnowcu, 1999 (diecezja sosnowiecka)

Konkatedry[edytuj | edytuj kod]

  1. Bazylika konkatedralna w Gdańsku, 1965 (archidiecezja gdańska)
  2. Bazylika konkatedralna w Chełmży, 1982 (diecezja toruńska)
  3. Bazylika konkatedralna w Kołobrzegu, 1986 (diecezja koszalińsko-kołobrzeska)
  4. Bazylika konkatedralna w Stalowej Woli, 1998 (diecezja sandomierska)
  5. Bazylika konkatedralna w Olsztynie, 2004 (archidiecezja warmińska)

Kolegiaty[edytuj | edytuj kod]

  1. Bazylika kolegiacka w Kruszwicy, 1970 (archidiecezja gnieźnieńska)
  2. Bazylika kolegiacka w Nowym Mieście Lubawskim (diecezja toruńska), 1971
  3. Bazylika kolegiacka w Sejnach (diecezja ełcka), 1973
  4. Bazylika kolegiacka w Pułtusku, 1975 (diecezja płocka)
  5. Bazylika kolegiacka w Kaliszu, 1978 (diecezja kaliska)
  6. Bazylika kolegiacka w Przeworsku, 1982 (archidiecezja przemyska)
  7. Bazylika kolegiacka w Chełmie (archidiecezja lubelska), 1988
  8. Bazylika kolegiacka w Dobrym Mieście, 1989 (archidiecezja warmińska)
  9. Bazylika kolegiacka w Parczewie (diecezja siedlecka), 1989
  10. Bazylika kolegiacka w Nowym Sączu, 1992 (diecezja tarnowska)
  11. Bazylika kolegiacka w Miechowie (diecezja kielecka), 1996
  12. Bazylika kolegiacka w Bochni, 1997 (diecezja tarnowska)
  13. Bazylika kolegiacka w Węgrowie, 1997 (diecezja drohiczyńska)
  14. Bazylika kolegiacka w Krośnie (archidiecezja przemyska) 1998
  15. Bazylika kolegiacka w Kętrzynie, 1999 (archidiecezja warmińska)
  16. Bazylika kolegiacka w Krakowie-Kleparzu, 1999 (archidiecezja krakowska)
  17. Bazylika kolegiacka w Olkuszu (diecezja sosnowiecka), 2002
  18. Bazylika kolegiacka w Wiślicy, 2005 (diecezja kielecka)
  19. Bazylika kolegiacka w Zawierciu, 2009 (archidiecezja częstochowska)
  20. Bazylika kolegiacka w Poznaniu, 2010 (archidiecezja poznańska)
  21. Bazylika kolegiacka w Grudziądzu, 2010 (diecezja toruńska)
  22. Bazylika kolegiacka w Koronowie, 2011 (diecezja pelplińska)
  23. Bazylika kolegiacka w Lesznie, 2013 (archidiecezja poznańska)
  24. Bazylika kolegiacka w Myszyńcu, 2013 (diecezja łomżyńska)

Pozostałe bazyliki mniejsze[edytuj | edytuj kod]

  1. Bazylika NMP Anielskiej (Sanktuarium maryjne) w Dąbrowie Górniczej (diecezja sosnowiecka), 1901
  2. Bazylika Krzyża Św. i Narodzenia NMP (Sanktuarium maryjne) w Częstochowie, 1906 (archidiecezja częstochowska)
  3. Bazylika św. Franciszka z Asyżu w Krakowie, 1920 (archidiecezja krakowska)
  4. Bazylika Najświętszego Serca Jezusowego w Warszawie, 1923 (diecezja warszawsko-praska)
  5. Bazylika św. Mikołaja w Gdańsku, 1928 (archidiecezja gdańska)
  6. Bazylika Wniebowzięcia NMP (Sanktuarium maryjne) w Starej Wsi (archidiecezja przemyska), 1927
  7. Bazylika Zwiastowania NMP w Leżajsku, 1928 (archidiecezja przemyska)
  8. Bazylika Nawiedzenia NMP w Wambierzycach, 1936 (diecezja świdnicka)
  9. Bazylika św. Bartłomieja Apostoła i św. Jadwigi w Trzebnicy, 1943 (archidiecezja wrocławska)
  10. Bazylika św. Trójcy w Krakowie, 1957 (archidiecezja krakowska)
  11. Bazylika Najświętszego Serca Pana Jezusa w Krakowie, 1960 (archidiecezja krakowska)
  12. Bazylika NMP i św. Bartłomieja w Piekarach Śląskich, 1962 (archidiecezja katowicka)
  13. Bazylika Wniebowzięcia NMP (mariacka) w Krakowie, 1963 (archidiecezja krakowska)
  14. Bazylika MB Bolesnej (Sanktuarium maryjne) w Jarosławiu (archidiecezja przemyska), 1966
  15. Bazylika MB Pocieszenia (Sanktuarium maryjne) w Czerwińsku nad Wisłą (diecezja płocka), 1967
  16. Bazylika św. Stanisława Biskupa Męczennika w Lublinie, 1967 (archidiecezja lubelska)
  17. Bazylika Wniebowzięcia NMP i św. Michała Archanioła w Trzemesznie, 1969 (archidiecezja gnieźnieńska)
  18. Bazylika MB (Sanktuarium maryjne) w Gietrzwałdzie, 1970 (archidiecezja warmińska)
  19. Bazylika na Świętej Górze (Sanktuarium maryjne) w Głogówku, 1970 (archidiecezja poznańska)
  20. Bazylika św. Krzyża w Krakowie-Mogile, 1970 (archidiecezja krakowska)
  21. Bazylika św. Anny (Sanktuarium maryjne) w Kodniu (diecezja siedlecka), 1973
  22. Bazylika św. Filipa Neri i św. Jana Chrzciciela (Sanktuarium maryjne) w Studziannie (diecezja radomska), 1973
  23. Bazylika św. Ludwika Króla i Wniebowzięcia NMP w Katowicach-Panewnikach, 1974 (archidiecezja katowicka)
  24. Bazylika MB Anielskiej (Sanktuarium maryjne) w Kalwarii Zebrzydowskiej (archidiecezja krakowska), 1979
  25. Bazylika św. Anny (Sanktuarium) na Górze św. Anny (diecezja opolska), 1980
  26. Bazylika Niepokalanej Wszechpośredniczki Łask w Niepokalanowie (archidiecezja warszawska), 1980
  27. Bazylika Nawiedzenia NMP (Sanktuarium maryjne) w Świętej Lipce, 1983 (archidiecezja warmińska)
  28. Bazylika św. Piotra i św. Pawła (Sanktuarium maryjne) w Leśnej Podlaskiej (diecezja siedlecka), 1984
  29. Bazylika Ofiarowania NMP w Różanymstoku (Sanktuarium maryjne), 1987 (archidiecezja białostocka)
  30. Bazylika św. Brygidy w Gdańsku, 1991 (archidiecezja gdańska)
  31. Bazylika Matki Pokoju (Sanktuarium) w Stoczku Warmińskim, 1988 (archidiecezja warmińska)
  32. Bazylika MB Bolesnej w Limanowej, 1991 (diecezja tarnowska)
  33. Bazylika Ofiarowania NMP w Wadowicach, 1992 (archidiecezja krakowska)
  34. Bazylika św. Antoniego Padewskiego w Rybniku, 1993 (archidiecezja katowicka)
  35. Bazylika Ścięcia św. Jana Chrzciciela w Chojnicach (diecezja pelplińska), 1993
  36. Bazylika Narodzenia NMP i św. Mikołaja w Bielsku Podlaskim (diecezja drohiczyńska), 1996
  37. Bazylika Nawiedzenia NMP na Piasku w Krakowie, 1996 (archidiecezja krakowska)
  38. Bazylika św. Wincentego à Paulo w Bydgoszczy, 1997 (diecezja bydgoska)
  39. Bazylika Narodzenia NMP (Sanktuarium maryjne) w Pszowie, 1997 (archidiecezja katowicka)
  40. Bazylika MB w Gidlach (archidiecezja częstochowska), 1998
  41. Bazylika Wniebowzięcia NMP w Krzeszowie (diecezja legnicka), 1998
  42. Bazylika św. Jana Apostoła w Oleśnicy (archidiecezja wrocławska), 1998
  43. Bazylika Najświętszego Serca Pana Jezusa w Augustowie (diecezja ełcka), 2001
  44. Bazylika św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Braniewie, 2001 (archidiecezja warmińska)
  45. Bazylika MB (Sanktuarium maryjne) w Ludźmierzu, 2001 (archidiecezja krakowska)
  46. Bazylika św. Wojciecha (Sanktuarium maryjne) w Wąwolnicy, (archidiecezja lubelska) 2001
  47. Bazylika MB (Sanktuarium maryjne) w Rokitnie, 2002 (diecezja zielonogórsko-gorzowska)
  48. Bazylika św. Michała Archanioła i św. Stanisława Biskupa na Skałce w Krakowie, 2003 (archidiecezja krakowska)
  49. Bazylika Bożego Miłosierdzia (Sanktuarium Bożego Miłosierdzia) w Krakowie-Łagiewnikach, 2003 (archidiecezja krakowska)
  50. Bazylika św. Kazimierza w Radomiu, 2003 (diecezja radomska)
  51. Bazylika św. Marii Magdaleny i św. Stanisława w Szczepanowie (diecezja tarnowska), 2003
  52. Bazylika MB Wspomożenia Wiernych (Sanktuarium maryjne) w Twardogórze (diecezja kaliska), 2003
  53. Bazylika św. Elżbiety Węgierskiej we Wrocławiu, 2003 (archidiecezja wrocławska)
  54. Bazylika św. Krzyża w Warszawie, 2003 (archidiecezja warszawska)
  55. Bazylika św. Apostołów Piotra i Pawła w Strzegomiu (diecezja świdnicka), 2004
  56. Bazylika Bożego Ciała w Krakowie-Kazimierzu, 2005 (archidiecezja krakowska)
  57. Bazylika MB Bolesnej Królowej Polski (Sanktuarium maryjne) w Licheniu, 2005 (diecezja włocławska)
  58. Bazylika św. Mateusza Apostoła i Ewangelisty w Mielcu (diecezja tarnowska), 2006
  59. Bazylika Najświętszego Serca Pana Jezusa w Dąbrowie Górniczej (diecezja sosnowiecka),2008
  60. Bazylika Imienia Najświętszej Maryi Panny w Inowrocławiu, 2008 (archidiecezja gnieźnieńska)
  61. Bazylika św. Anny w Lubartowie, 2008 (archidiecezja lubelska)
  62. Bazylika św. Wojciecha w Mikołowie, 2008 (archidiecezja katowicka)
  63. Bazylika Matki Bożej Rzeszowskiej w Rzeszowie (diecezja rzeszowska), 2008,
  64. Bazylika św. Jana Chrzciciela w Szczecinie (archidiecezja szczecińsko-kamieńska), 2008
  65. Bazylika św. Jerzego Męczennika i Sanktuarium Męki Pańskiej w Ziębicach, 2008 (archidiecezja wrocławska)
  66. Bazylika Wniebowzięcia NMP i Sanktuarium Św. Maksymiliana w Zduńskiej Woli, 2009 (diecezja włocławska)
  67. Bazylika Narodzenia Najświętszej Marii Panny i Sanktuarium Pana Jezusa w Więzieniu w Gorlicach, 2009 (diecezja rzeszowska)
  68. Bazylika Wniebowzięcia NMP (sanktuarium maryjne) w Rudach, 2009 (diecezja gliwicka)
  69. Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Bardzie, 2009 (diecezja świdnicka)
  70. Bazylika św. Jakuba i św. Agnieszki w Nysie, 2009 (diecezja opolska)
  71. Bazylika św. Marcina w Pacanowie, 2009 (diecezja kielecka)
  72. Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Tuchowie, 2010 (diecezja tarnowska)
  73. Bazylika Trójcy Przenajświętszej w Kobyłce, 2011 (diecezja warszawsko-praska)
  74. Bazylika św. Erazma i św. Pankracego w Jeleniej Górze, 2011 (diecezja legnicka)
  75. Bazylika Matki Bożej Płaczącej z La Salette w Dębowcu, 2012 (diecezja rzeszowska)
  76. Bazylika Trójcy Przenajświętszej i św. Anny w Prostyni, 2012 (diecezja drohiczyńska)
  77. Bazylika Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Sokołach, 2012 (diecezja łomżyńska)
  78. Bazylika Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Mikołaja w Bolesławcu, 2012, (diecezja legnicka)
  79. Bazylika św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Grybowie, 2013 (diecezja tarnowska)
  80. Bazylika Najświętszego Serca Pana Jezusa w Trzebini, 2013 (archidiecezja krakowska)
  81. Bazylika pw. Trójcy Świętej na Świętym Krzyżu, 2013 (diecezja sandomierska)
  82. Bazylika Matki Boskiej Królowej Męczenników w Bydgoszczy, 2014 (diecezja bydgoska)
  83. Bazylika św. Jadwigi w Legnickim Polu, 2014 (diecezja legnicka)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]