Beit Guvrin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Beit Guvrin
בית גוברין
Widok na Beit Guvrin
Widok na Beit Guvrin
Państwo  Izrael
Dystrykt Dystrykt Południowy
Wysokość 271 m n.p.m.
Populacja (2006)
• liczba ludności

257
Położenie na mapie Izraela
Mapa lokalizacyjna Izraela
Beit Guvrin
Beit Guvrin
Ziemia 31°36′47″N 34°53′54″E/31,613056 34,898333Na mapach: 31°36′47″N 34°53′54″E/31,613056 34,898333
Portal Portal Izrael

Beit Guvrin (hebr. בית גוברין; oficjalna pisownia w ang. Bet Guvrin lub także Beit Guvrin) – kibuc położony w Samorządzie Regionu Yoav, w Dystrykcie Południowym, w Izraelu. Członek Ruchu Kibuców (HaTenoa’a HaKibbutzit).

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Leży we wschodniej części Szefeli, w pobliżu Judei, w odległości 14 km na wschód od miasta Qiryat Gat.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wioska Bajt Jibrin, 1839

Pierwotnie w miejscu tym znajdowało się kananejskie miasto Bajt Jibrin[1]. W czasach Starożytnego Izraela znajdowało się tutaj miasto Maresza, które zostało zniszczone przez Partów. Mieszkańcy uciekli wówczas do położonej na północy osady Beit Guvrin. Aż do powstania Machabeuszów było to gęsto zaludnione żydowskie miasteczko, które następnie zajęli Rzymianie. Cesarz Septymiusz Sewer nadał miastu prawa miejskie. Zmienił on jego nazwę na Eleutheropolis (pol. Miasto Wolności) i zwolnił mieszkańców z płacenia podatków. Miasto zajmowało wówczas powierzchnię 65 hektarów (było większe od Jerozolimy), budowano w nim liczne budynki użyteczności publicznej, akwedukty i duży amfiteatr. Epifaniusz z Salaminy od 333 kierował założonym przez siebie ośrodkiem monastycznym. Wykopaliska archeologiczne potwierdzają, że Eleutheropolis było bogatym miastem, w którym mieszkali żydzi i chrześcijanie[2].

Na początku VII wieku miasto przeszło pod panowanie arabskie, zmieniając nazwę na Ajlun. W latach 788 i 796 zostało zniszczone przez plemiona beduińskie, które chciały zniszczyć chrześcijańskie wpływy w regionie. W 985 miasto zostało zburzone, a jego mieszkańcy wzięci do niewoli. W okresie panowania krzyżowców, w 1135 król Fulko V wzniósł w tym miejscu zamek obronny. Rok później król podarował zamek Zakonowi Rycerskiemu Szpitalników. W 1168 utworzyli oni tutaj kolonię Franków, nazwaną „Bethgibelin”[3]. W 1187 zamek zdobyła armia Saladyna, który nakazał rozebranie tutejszych fortyfikacji. W następnych wiekach Bajt Jibrin rozwijało się jako niewielkie miasteczko służące jako stacja pocztowa.

W okresie panowania Osmańskiego, w 1552 Sulejman Wspaniały częściowo odbudował tutejszy zamek. Pełnił on funkcję strażnicy chroniącej szlak handlowy pomiędzy Gazą a Jerozolimą. W 1596 w osadzie mieszkało 50 muzułmańskich rodzin, które utrzymywały się z hodowli pszenicy, jęczmienia, sezamu i hodowli kóz[4]. W XIX wieku na czele społeczności Bajt Jibrin stał klan rodziny Azza. Gdy w 1840 rodzina Azza dołączyła do buntu przeciwko panowaniu Imperium osmańskiego i odmówiła płacenia podatków, Turcy podjęli próbę pokonania tutejszych liderów arabskich. Klan Azza podporządkował się pod wywodzący się z Hebronu klan Amr, i razem skutecznie przeciwstawili się Turkom. Dopiero Kamil Pasha w 1885 przywrócił porządek w regionie Hebronu i Bajt Jibrin. Jednak wojny plemienne i epidemie, które dotknęły okolicę, przyniosły znaczny upadek osady, która zmniejszyła się do wielkości wsi.

W okresie panowania Brytyjczyków Bajt Jibrin częściowo odzyskała swoją rangę. Gdy w 1920 wybuchła epidemia malarii zmarło 157 mieszkańców wioski. Brytyjczycy nakazali wówczas uszczelnienie otwartych studni, poprawienie systemu nawadniania pól i rozdali mieszkańcom chininę. Podczas Arabskiej Rewolty (1936-1939) w dniu 10 stycznia 1938 grupa uzbrojonych Arabów zabiła przy Bajt Jibrin znanego brytyjskiego archeologa Jamesa Leslie Starkey’a. W 1945 w wiosce mieszkało 2 430 mieszkańców. Znajdowały się tutaj dwie szkoły, przychodnia zdrowia, przystanek autobusowy oraz posterunek brytyjskiej policji mandatowej. Był tu także jeden meczet, oraz miejsce pochówku (grobowiec – sanktuarium) Tamim Abu Ruqayya. Rezolucja Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 181 określiła, że wioska Bajt Jibrin będzie znajdować się w arabskim państwie w Palestynie[5].

Podczas I wojny izraelsko-arabskiej w drugiej połowie maja 1948 wioskę zajęły egipskie oddziały. Podczas Operacji Joav (15-22 października 1948) Bajt Jibrin znalazła się pod izraelskim ostrzałem artyleryjskim. Z tego powodu, w dniu 19 października większość mieszkańców uciekła z bombardowanej wioski. W nocy z 23 na 24 października tutejszy były posterunek brytyjskiej policji zajęli izraelscy żołnierze. W wyniku tej akcji pozostali mieszkańcy w panice uciekli. Opuszczona wioska została zajęta 29 października. Uchodźcy z Bajt Jibrin schronili się w obozach uchodźców palestyńskich Azza w Betlejem i Fawwar w Hebronie.

Współczesny kibuc został założony w 1949 przez byłych członków Palmach.

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Gospodarka kibucu opiera się intensywnym rolnictwie i sadownictwie.

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Przy kibucu przebiega droga ekspresowa nr 35 (Aszkelon-Hebron), która krzyżuje się z drogą ekspresową nr 38 (Sha’ar HaGai-Bet Guvrin).

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Walid Khalidi: All That Remains. Washington D.C.: Institute for Palestine Studies, 1992, s. 209. ISBN 0887282245.
  2. Amos Kloner: The City of Eleutheropolis (ang.). W: Studium Biblicum Franciscanum [on-line]. [dostęp 2011-04-24].
  3. Jean Richard: The Crusaders c1071-c1291. Cambridge: Cambridge University Press, 1921, s. 96. ISBN 0-521-62566-1.
  4. Claude Reignier, H.H. Kitchener: The Survey of Western Palestine: memoirs of the topography, orography, hydrography, and archaeology. London: Committee of the Palestine Exploration Fund., 1881, s. 149. [dostęp 2011-04-24]. (ang.)
  5. Welcome To Bayt Jibrin (ang.). W: Palestine Remembered [on-line]. [dostęp 2011-04-24].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]