Bezpieczeństwo międzynarodowe
Bezpieczeństwo międzynarodowe - pojęcie z zakresu teorii stosunków międzynarodowych charakteryzujące bezpieczeństwo całej zbiorowości państw oraz system międzynarodowy, w jakim państwa te występują. Termin ten używany jest również dla określenia zewnętrznych aspektów bezpieczeństwa narodowego.[1] Na bezpieczeństwo międzynarodowe, oprócz sumy bezpieczeństwa pojedynczych państw, składają się też warunki, normy i mechanizmy międzynarodowe. Swym zakresem obejmuje ono także cele i wartości wspólne dla całego systemu międzynarodowego, tj. stabilność, pokój, równowagę i współpracę.[2]
Spis treści |
Postrzeganie [edytuj]
Bezpieczeństwo można postrzegać negatywnie i pozytywnie. Negatywnie gdy traktujemy je jako brak zagrożeń i gdy kojarzy się ze stosowaniem siły i przymusu, natomiast pozytywnie, utożsamiając bezpieczeństwo z pewnością jako stanem przeciwstawnym zagrożeniom. Termin ten można rozumieć jako synonim braku zagrożeń , ochronę przed owymi zagrożeniami i pewność braku występowania zagrożeń.
Potrzeby [edytuj]
Bezpieczeństwo jest potrzebą podmiotową. Oznacza to więc ,że może ono dotyczyć szerokiej gamy podmiotów , od jednostek po państwa , narody ,aż do organizacji międzypaństwowych i międzynarodowych. Bezpieczeństwo jest jedną z podstawowych potrzeb egzystencjalnych ,związanych z istnieniem danego podmiotu.Obejmuje zaspokojenie takich potrzeb jak :
- trwanie
- przetrwanie
- niezależność
- spokój
- pewność funkcjonowania i rozwoju.
Wymiary [edytuj]
Wyodrębnia się trzy wymiary bezpieczeństwa:
- Podmiotowe , gdy pytamy o bezpieczeństwo uczestników stosunków międzynarodowych N a podstawie bezpieczeństwa podmiotowego wyróżniamy:
- Bezpieczeństwo narodowe ,które odnosi się do pojedynczych państw oraz ich społeczeństw i narodów
- Bezpieczeństwo międzynarodowe , które służy głównie charakterystyce bezpieczeństwa jakiejś zbiorowości państw, w tym charakterystyki systemu międzynarodowego.
- Przedmiotowe , gdy pytamy o treść , środki i sposoby kształtowania bezpieczeństwa.Według tego kryterium wyodrębnia się różne rodzaje bezpieczeństwa ,takie jak:
- bezpieczeństwo polityczne
- bezpieczeństwo militarne
- bezpieczeństwo ekonomiczne
- bezpieczeństwo kulturowe
- bezpieczeństwo humanitarne
- bezpieczeństwo ekologiczne
- bezpieczeństwo ideologiczne
- Funkcjonalne , pozwala ono obserwować dynamikę i rozwój subiektywnych i obiektywnych aspektów bezpieczeństwa uczestników stosunków międzynarodowych.Bezpiecze ństwo należy traktować jako sekwencję stanów , nieustannie się zmieniających.
Zobacz też [edytuj]
- bezpieczeństwo narodowe
- polityka bezpieczeństwa
- system bezpieczeństwa zbiorowego
- wspólnota bezpieczeństwa
- budżet obronny
Przypisy
- ↑ Ryszard Zięba: Bezpieczeństwo międzynarodowe po zimnej wojnie. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2008, s. 17. ISBN 978-83-60501-92-4.
- ↑ Ryszard Zięba: Bezpieczeństwo międzynarodowe po zimnej wojnie. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2008, s. 18. ISBN 978-83-60501-92-4.
Bibliografia [edytuj]
- Ryszard Zięba: Bezpieczeństwo międzynarodowe po zimnej wojnie. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2008. ISBN 978-83-60501-92-4.
