Bitwa pod Clontarf
| Bitwa pod Clontarf | |||||||||||||||||
 Battle of Clontarf, płótno Hugh Frazera, 1826
|
|||||||||||||||||
| Czas | 23 kwietnia 1014 | ||||||||||||||||
| Miejsce | Clontarf | ||||||||||||||||
| Terytorium | Irlandia | ||||||||||||||||
| Wynik | zwycięstwo Irlandczyków z Munster | ||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||
Bitwa pod Clontarf (irl.: Cath Chluain Tarbh) – starcie zbrojne pomiędzy wojskami arcykróla Irlandii Briana Śmiałego walczącymi przeciwko buntującym się władcom Leinster i wikingom ze skandynawskim królem Dublina. Bitwa została stoczona w Wielki Piątek 23 kwietnia 1014 w okolicy Clontarf w Irlandii. Wojska wikingów dowodzone były przez Maela Mórdę, króla Leinster. W bitwie, której celem było przejęcie władzy nad całą Irlandią, wojska Briana, zwyciężyły, jednakże on sam poległ.
Spis treści |
Tło bitwy [edytuj]
Od 976 roku Brian rządził Irlandią jako król Munsteru, a od 1002 uznawany był jako pierwszy wielki arcykról Irlandii. Jego celem było zjednoczenie całego kraju pod swoimi rządami, łącznie z miastami wikingów. Wikingowie nie mieli jednak zamiaru opuszczać wyspy, a wprost przeciwnie, zamierzali rozszerzyć swoją obecność. Dlatego stanowili dla Briana istotne zagrożenie. Konieczna była walka zbrojna, w wyniku której wikingowie opuściliby wyspę.
Fakty dotyczące samego przebiegu bitwy są mało znane, lecz źródła historyczne rozsądzają jednoznacznie o losach bitwy[1][2][3].
Przebieg [edytuj]
Armia Briana liczyła około 7000 ludzi, zaś wojska Maela Mórdy około 6600. W skład tych ostatnich poza wikingami wchodziły również wojska z Orkadów dowodzone przez Sigtrygga Silkbearda oraz najemnicy ze zbuntowanej prowincji Ulster. Wojskami Briana, ze względu na sędziwy wiek króla, dowodził jego syn Murchad (Murrogh). Bitwa rozegrała się w ciągu dnia, w Wielki Piątek 23 kwietnia. Linia starcia rozciągnęła się na znacznym obszarze. Pod koniec dnia siły wikingów w końcu zostały pokonane, a wojska królewskie wybijały resztki ludzi Mórdy.
Pod koniec bitwy zginął Brian Boru. Broder, jeden z wikingów, podczas ucieczki z pola walki skierował się do królewskiego namiotu. Zauważywszy, że w pobliżu nie ma straży, wpadł do namiotu i ruszył w kierunku króla ze swoim obosiecznym berdyszem. Brian Śmiały wyciągnął swój miecz i zadał znaczne obrażenia napastnikowi w okolicach nóg, lecz wiking osuwając się na ziemię zdążył jeszcze zadać królowi śmiertelny cios w głowę (niektóre źródła podają, że głowa króla została ścięta[4]). Straż, która przybyła do namiotu odkryła, że obaj już nie żyją. W bitwie poległ także Murchad.
Znaczenie bitwy [edytuj]
Mimo, że bitwa była dla Irlandczyków zwycięska, ponieśli oni ogromne straty. Oprócz króla, zginął jego najstarszy syn Murchad oraz wielu ludzi z szlachetnych rodów i rodziny królewskiej. Ciało króla i jego syna przekazano do Armagh. Tam pochowano ich na terenie katedry św. Patryka. Władzę nad całym krajem przejął Mael Sechnaill i pozostał arcykrólem aż do swej śmierci w 1022. Po śmierci Briana Boru żaden władca nie cieszył się takim uznaniem jak on, aż do czasów królowej Elżbiety I.
Bitwa przyniosła oczekiwany skutek i wikingowie przestali dążyć do przejęcia władzy nad Irlandią. Pomimo olbrzymich strat w ludziach i śmierci króla, zwycięstwo pod Clontarf symbolizuje ducha irlandzkiego oporu i poświęcenia w imię swojej ziemi oraz historycznie koniec epoki panowania wikingów na terenie Irlandii[3].
Przypisy
- ↑ The Battle of Clontarf in Irish History and Legend (ang.). medievalists.net. [dostęp 2012-05-06].
- ↑ The Battle of Clontarf, From A Concise History of Ireland by P. W. Joyce (ang.). libraryireland.com. [dostęp 2012-05-06].
- ↑ 3,0 3,1 Joseph McCullough: A Pocket History of Ireland. Dublin: Gill & Macmillan Ltd, 2010, s. 45. ISBN 9780717147298.
- ↑ Neil Hegarty: Story of Ireland. Londyn: BBC Books, 2011, s. 48. ISBN 978-1-849-90246-5.
Bibliografia [edytuj]
- The Battle of Clontarf, From A Concise History of Ireland by P. W. Joyce (ang.). libraryireland.com. [dostęp 2012-05-06].
- Joseph McCullough: A Pocket History of Ireland. Dublin: Gill & Macmillan Ltd, 2010. ISBN 9780717147298.
- F.X. Martin Theo W. Moody: Historia Irlandii. Poznań: Zysk i spółka, 1988. ISBN 83-7150-384-9.
