Bitwa w zatoce Dan-no-Ura

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Bitwa pod Dan-no-Ura)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bitwa w zatoce Dan-no-Ura
Wojna Genpei 1180-1185
DanNoUra.jpg
Bitwa w zatoce Dan-no-Ura
Czas 25 kwietnia 1185
Miejsce Shimonoseki
Terytorium Japonia
Wynik zwycięstwo rodu Minamoto
Strony konfliktu
Sasa Rindo.svg ród Minamoto Ageha-cho.svg ród Taira
Dowódcy
Yoshitsune Minamoto  ?
Siły
nieznane nieznane
Straty
nieznane nieznane



Bitwa w zatoce Dan-no-Ura (jap. 壇ノ浦の戦い Dan-no-Ura no tatakai?) – bitwa morska, która miała miejsce 25 kwietnia 1185 r. w trakcie wojny Genpei (1180-1185). Była decydującym starciem pomiędzy rodami: Minamoto (także nazwa Genji) i Taira (także nazwa Heike lub Heishi), w wyniku którego ród Minamoto zapewnił sobie władzę w Japonii na wiele lat.

Do bitwy doszło w miesiąc po zwycięstwie Minamoto no Yoshitsune pod Yashima. Obrońcy twierdzy Tairów zbiegli na okręty, obierając kurs na Dan-no-Ura (usytuowaną w cieśninie Shimonoseki), na zachodnim krańcu Morza Wewnętrznego Seto. Flota Minamoto była liczniejsza, Tairowie dysponowali natomiast znajomością terenu i posiadali większe doświadczenie w walkach na morzu.

O wyniku bitwy przesądziły dwa wydarzenia. Okręt, na którym znajdował się sześcioletni cesarz Antoku, znalazł się w bezpośrednim zagrożeniu ze strony floty Minamoto. Obawiając się niewoli, babka (lub opiekunka) cesarza, chroniąc godność chłopca, wskoczyła z nim do morza i oboje utonęli. Według legendy, wraz z cesarzem morze pochłonęło jedno z trzech regaliów cesarskich – miecz Kusanagi[1].

Po śmierci cesarza wielu wojowników klanu Taira popełniło samobójstwo poprzez seppuku lub rzucając się do morza. Klęska rodu Taira pod Dan-no-Ura okazała się decydująca dla wyniku wojny. Wydarzenia te były przełomem w historii Japonii. Zakończyły bowiem okres kultury dworskiej i rządów arystokracji o nazwie Heian (794-1185) i rozpoczęły okres Kamakura (1185-1333) dominacji władców wojskowych.

Japończycy wierzą, że duchy poległych wojowników rodu Taira (Heike) przekształciły się w małe kraby, żyjące na dnie tej zatoki. Ich skorupa przypomina bowiem głowę samuraja. Stąd też nazywają się one Heike-gani[2] (ang. Heike crabs) lub „krabami-samurajami”. Nazwa naukowa to: Heikeopsis japonica.

Nazewnictwo geograficzne[edytuj | edytuj kod]

Nazwa miejsca bitwy: Dan-no-Ura (lub Dan-no-ura; 壇ノ浦), jest tłumaczona w różnych publikacjach zarówno jako cieśnina (błędnie), jak i zatoka (bliskie prawdy). Słowo dan[3] oznacza podwyższenie, podium, platformę, miejsce wyższe niż otoczenie. Natomiast słowo ura (odnosi się do morza i jeziora) oznacza: zatokę (ang. bay, gulf), wnękową krawędź brzegu; miejsce, gdzie woda wnika, wdziera się, ale także krawędź brzegu, plażę (synonimami są słowa: umi-be i mizu-giwa[4]). Wielki słownik japońsko-japoński Kojien definiuje słowo ura jako: wygięcie linii brzegowej (jak łuk), spowodowane przez wodę morską lub jeziora[5].

1
Schemat bitwy
2
Park pamięci obok mostu Kanmon, nad cieśniną Shimonoseki (Kanmon)
3
Kraby i duchy samurajów (autor: Kuniyoshi Utagawa)


Przypisy

  1. J.W. Hall: Japonia od czasów najdawniejszych do dzisiaj. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1979. ISBN 83-06-00205-9.
  2. Louis Allen, Jean Wilson: Lafcadio Hearn: Japan's Great Interpreter: a New Anthology of His Writings. New York: Japan Library Ltd., 1992, s. 187. ISBN 1-873410-0206.
  3. Kenkyusha's New Japanese-English Dictionary. Tokyo: Kenkyusha Ltd., s. 180. ISBN 4-7674-2015-6.
  4. Kenkyusha's New Japanese-English Dictionary. Tokyo: Kenkyusha Ltd., s. 1113. ISBN 4-7674-2015-6.
  5. Izuru Shimura: Kojien. Tokyo: Iwanami Shoten, 1980, s. 212.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • George Sansom: A History of Japan to 1334. Stanford University Press, Stanford 1958.
  • Stephen Turnbull: The Samurai Sourcebook. Cassell & Co., London 1998.
  • Witold Nowakowski:Kurikara 1183, Bitwy Kampanie Wojny, Wyd. Bellona, Warszawa 2004.
  • Steve Turnbull: Samurai – The World of the Warrior. Osprey Publishing 2006, s. 34-38.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]