Bitwa pod Trenton

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bitwa pod Trenton
Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych
Washington Crossing the Delaware by Emanuel Leutze, MMA-NYC, 1851.jpg
Waszyngton przekracza rzekę Delaware
Czas 26 grudnia 1776
Miejsce Trenton
Terytorium Prowincja New Jersey
Wynik zwycięstwo amerykańskie
Strony konfliktu
 Trzynaście kolonii  Wielka Brytania
Dowódcy
George Washington Johann Rall
Siły
2 400 1 400 w tym najemnicy hescy
Straty
4 rannych (+2 zamarzniętych na śmierć) 22 zabitych,
92 rannych,
913 wziętych do niewoli,
6 dział
Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych

masakra bostońska - Boston - Nowy Jork - Quebec - Valcour - Pelham - Bound Brook - Fort Ticonderoga - Fort Hook - Oriskany - Saratoga - Camden - Savannah - Cowpens - Ushant - Yorktown - Chesapeake

Atak na Trenton

Bitwa pod Trenton – starcie zbrojne, które miało miejsce 26 grudnia 1776 roku w czasie kampanii w Prowincji New Jersey, podczas amerykańskiej wojny o niepodległość.

Wstęp[edytuj | edytuj kod]

Ostatnie miesiące 1776 roku były dla George'a Washingtona i Armii Kontynentalnej okresem poszukiwania okazji do sukcesu[1]. Upadek fortów Washington i Lee zmusił go do ucieczki w poprzek New Jersey przed armią Lorda Cornwallisa. Wczesnym grudniem udało mu się przekroczyć rzekę Delaware i przejść do Pensylwanii. Rebelianci spalili wszelkie łodzie tak, że Brytyjczycy nie mogli ruszyć w dalszy pościg zanim na rzece nie powstałaby skorupa lodowa. Armia Washingtona straciła większość ludzi z powodu chorób, dezercji i zakończenia okresu służby.

Gdy zbliżały się święta, amerykańscy zwiadowcy w New Jersey schwytali Lojalistę Johna Honaymana i doprowadzili go na przesłuchanie do Washingtona. W rzeczywistości był on amerykańskim szpiegiem. Poinformował on Waszyngtona o tym, że brytyjskie armie powróciły na leża zimowe do Nowego Jorku i na Staten Island. Kilka pozycji w New Jersey zaś było obsadzonych przez heskich najemników. Honeyman powrócił do Trenton, gdzie poinformował pułkownika Johanna Gottlieba Rälla, dowódcę garnizonu składającego się z trzech regimentów piechoty[2], że Amerykanie są kompletnie zdemoralizowani i są niezdolni do przeprowadzenia ataku.

Decyzja Waszyngtona, aby uderzyć na nieprzyjacielskie pozycje w New Jersey była motywowana dwoma elementami:

  • danie żołnierzom zwycięstwa poprzez niespodziewany atak
  • obawę o kontynuację odchodzenia z armii kolejnych żołnierzy, którym kończył się okres służby (31 grudnia 1776[1])

Bitwa[edytuj | edytuj kod]

Około 11 wieczorem, 25 grudnia[1], wojska rebeliantów zaczęły przekraczać rzekę Delaware i szykować się do uderzenia. Pogoda jednak nie ułatwiała przeprawy. Ciężko załadowane łodzie musiały unikać kry, zaś ciężka burza śnieżna ograniczała widoczność. Część piechoty i artylerii nie zdołała przeprawić się przez rzekę i nie uczestniczyła w bitwie.

Farmer z hrabstwa Bucks próbował zaalarmować pułkownika Rälla, ten jednak zignorował przekazaną wiadomość[2].

Oddział amerykański był podzielony na dwie kolumny, jedną dowodzoną przez generała Nathanaela Greene, atakującą od strony rzeki, i drugą, idącą od zachodu, pod dowództwem generała Johna Sullivana.

Washington miał nadzieję atakować pod osłoną ciemności, lecz kłopoty przy przekraczaniu rzeki zmusiły go do wstrzymania działań do godziny 8 rano 26 grudnia. Pomiędzy oddziałami Armii Kontynentalnej a niewielką grupą Hesów wywiązała się strzelanina, która zaalarmowała pułkownika Rälla[1]. Zaalarmowana załoga Trenton, próbowała pospiesznie zorganizować obronę. Jednak ostrzeliwaną przez amerykańską artylerię, dowodzoną przez młodego Alexandra Hamiltona, osadę opanował chaos a próba obrony zakończyła się zniszczeniem czterech heskich dział[1]. Około 9.30 rano walki ustały. Straty heskie wynosiły 106 zabitych lub rannych a 918 dostało się do niewoli. Źródła różnią się co do wielkości strat amerykańskich. Niektóre mówią o stracie jednego oficera i jednego szeregowca[2], inne wspominają jedynie o 4 rannych[1].

Po bitwie[edytuj | edytuj kod]

Niespodziewane zwycięstwo pod Trenton stało się ważne dla Amerykanów z kilku powodów:

  • po raz pierwszy ludzie Waszyngtona pokonali wrogą armię regularną w polu przy znikomych stratach własnych. Hesyjczycy stracili ponad 100 zabitych i rannych i 900 wziętych do niewoli. Od 400 do 500 Hesów uciekło i prawdopodobnie stało się amerykańskimi farmerami. Poza tym Waszyngton zagarnął 6 dział, 40 koni i dużo zapasów, które natychmiast przetransportowano do Pensylwanii.
  • zostało utrwalone dowództwo Waszyngtona, którego pozycja wśród delegatów na Kongres Kontynentalny zaczynała słabnąć. Wiadomości o zwycięstwie pod Trenton, które dotarły do Baltimore, utrwaliły jego dowództwo.
  • zwycięstwo zwiększyło ducha bojowego żołnierzy. Nowy zaciąg został ogłoszony i duża liczba żołnierzy, którym kończył się okres służby przedłużyła kontrakty w Armii Kontynentalnej. Ten obrót wydarzeń umożliwił Waszyngtonowi wykonanie kolejnego śmiałego ruchu - ataku na Princeton, 3 stycznia.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Drugi rok wojny. Trenton.. W: Izabella Rusinowa: Saratoga – Yorktown 1777–1781. Z dziejów wojny amerykańsko-angielskiej. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1984, s. 74–80.
  2. 2,0 2,1 2,2 William J. Wood: Battles of the Revolutionary War 1775–1781. Warszawa: Da Capo Press, s. 62–6. ISBN 0-306-81329-7.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Bicheno, H.: Rebels and Redcoats, The American Revolutionary War, London 2003.
  • Clement, R: The World Turned Upside Down at the Surrender of Yorktown, Journal of American Folklore, Vol. 92, No. 363 (Jan. - Mar., 1979), pp. 66–67 (available on Jstor).
  • Hibbert, C: Rebels and Redcoats: The American Revolution Through British Eyes, London, 2001.
  • Jerome Greene: Guns of Independence: The Siege of Yorktown, 1781 (2005).