Bob Dole

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Robert Joseph Dole
Bob Dole, PCCWW photo portrait.JPG
Data i miejsce urodzenia 22 lipca 1923
Russell (Kansas)
Senator Stanów Zjednoczonych z Kansas
15. i 18. lider większości w Senacie
Przynależność polityczna Partia Republikańska
Okres urzędowania od 3 stycznia 1969 (Senator)
3 stycznia 1985 (lider, 1)
6 stycznia 1995 (lider, 2)
do 11 czerwca 1996 (Senator)
3 stycznia 1987 (lider, 1)
11 czerwca 1996 (lider,2)
Poprzednik Frank Carlson (Senator)
Howard Baker (lider, 1)
George Mitchell (lider, 2)
Następca Sheila Frahm (Senator)
Robert Byrd (lider, 1)
Trent Lott (lider 2)
Kandydat Partii Republikańskiej na urząd wiceprezydenta
w 1976 (porażka)
Poprzednik Spiro T. Agnew
Następca George H. W. Bush
Kandydat Partii Republikańskiej na urząd prezydenta
w 1996 (porażka)
Poprzednik George H. W. Bush
Następca George W. Bush
Odznaczenia
Brązowa Gwiazda  (Stany Zjednoczone)
Bronze oakleaf-3d.svg
Purpurowe Serce - dwukrotnie (Stany Zjednoczone)
Prezydencki Medal Wolności (Stany Zjednoczone) Prezydencki Medal Obywatelski (Stany Zjednoczone)
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Robert Joseph „Bob” Dole (ur. 22 lipca 1923 w Russell w stanie Kansas) – polityk amerykański, jeden z czołowych działaczy Partii Republikańskiej w drugiej połowie XX wieku. Jest mężem byłej senator z Karoliny Północnej Elizabeth Dole.

W czasie swojej kariery był m.in. liderem większości i mniejszości w izbie wyższej Kongresu, a także kandydatem swej partii na urząd prezydenta i wiceprezydenta.

Wczesne lata[edytuj | edytuj kod]

Dole urodził się i spędził większość ze swego dzieciństwa w Russell w stanie Kansas. Podczas Wielkiego Kryzysu życie w prowincjonalnym i słabo rozwiniętym, w porównaniu z niektórymi innymi stanami, Kansas było bardzo ciężkie. Młody Bob pracował w owym czasie m.in. w aptece.

Ukończył szkołę wiosną 1941 roku, po czym podjął studia prawnicze na stanowym uniwersytecie, ale zostały one przerwane przystąpieniem USA do II wojny światowej. Tak też studia dokończył z opóźnieniem, już na innej uczelni, w roku 1952.

Wojna[edytuj | edytuj kod]

W roku 1942 Dole wstąpił do armii, gdzie został porucznikiem w jednostkach górskich. W kwietniu 1945 walczył z wojskami niemieckiego Wehrmachtu w północnych Włoszech, gdzie został dość poważnie ranny. Czekał przeszło dziesięć godzin na polu walki, dopóki nie zabrano go do lazaretu, a potem przewieziono do szpitala wojskowego w stanie Michigan. Jego prawa ręka została częściowo sparaliżowana.

Za swoją służbę był dwukrotnie dekorowany purpurowym sercem i medalem brązowej gwiazdy.

Kariera polityczna[edytuj | edytuj kod]

Kongresmen[edytuj | edytuj kod]

Pełniący przez pewien czas funkcję prokuratora okręgu Russel County Dole zaczął zastanawiać się nad wkroczeniem do świata polityki.

Stan Kansas jest stanem tradycyjnie konserwatywnym. Konserwatystą z przekonania jest też Dole, który został wybrany, w roku 1961 kongresmenem z 6. okręgu Kansas (oczywiście jako republikanin). Kiedy ubiegał się o reelekcję, jego okręg został zlikwidowany i kandydował w okręgu pierwszym, również odnosząc zwycięstwo. W Izbie zasiadał od 3 stycznia 1961 roku do 3 stycznia 1969.

Senator[edytuj | edytuj kod]

Senatorem Stanów Zjednoczonych wybrano go po raz pierwszy w roku 1968, przy czym wyborcy odnawiali jego mandat w latach 1974, 1980, 1986 i 1992. Ostatniej kadencji Dole nie ukończył, rezygnując z fotela, kiedy republikanie mianowali go kandydatem na prezydenta w roku 1996. Dole ponadto w latach 1971-1973 był tytularnym przewodniczącym swej partii. Jego następcą na tym stanowisku był George H. W. Bush.

Jako senator pełnił m.in. takie funkcje:

Kandydat na wiceprezydenta (1976)[edytuj | edytuj kod]

Główny artykuł: Wybory prezydenckie w USA, 1976

Prezydent Gerald Ford obejmując w posiadanie Biały Dom po ustąpieniu Richarda Nixona, swoim wiceprezydentem mianował przedstawiciela liberalnego skrzydła partii Nelsona Rockefellera, byłego gubernatora Nowego Jorku. Jednakże w partii prym wiodą konserwatyści, którym osoba nowego człowieka nr 2 wyraźnie nie pasowała. Jednym z nich był ówczesny sekretarz obrony Donald Rumsfeld, który dopuścił, aby przecieki o nastrojach w republikańskim establishmencie dotarły do wiceprezydenta i zmusiły go do rezygnacji z ubiegania się o pełną kadencję u boku Forda.

Ford swoim partnerem na liście mianował właśnie senatora Dole’a. Jednakże wybory wygrali wówczas demokraci Jimmy Carter i Walter Mondale.

Kandydat na prezydenta (1996)[edytuj | edytuj kod]

Główny artykuł: Wybory prezydenckie w USA, 1996

Bob Dole na 60. obchodach Dnia Weterana

W roku 1996 Dole został mianowany kandydatem prezydenckim republikanów, pokonując w prawyborach m.in. senatora Phila Grahama z Teksasu, gubernatora Lamara Alexandra z Tennessee i Pata Buchanana. Jego kandydatem na wiceprezydenta został kongresmen z Nowego Jorku Jack Kemp.

Rywalami Dole’a i Kempa z ramienia demokratów byli urzędujący prezydent Bill Clinton i Al Gore.

Poważne wątpliwości w czasie kampanii budziło to, czy Dole nie jest za stary do tej pracy (Clinton sarkastycznie powiedział w czasie debaty z jego oponentem, że to wiek jego poglądów mnie niepokoi, na co Dole odparował: jeżeli ktoś nie ma własnych poglądów, to rzeczywiście moje mogą mu się nie podobać). Poza tym administracja Clintona i Gore’a cieszyła się wielką popularnością dzięki udanej polityce i to oni zdecydowanie wygrali.

  • Clinton – 47,402,357 głosów (379 elektorskich)
  • Dole – 39,198,755 głosów (159 elektorskich)
  • Perot – 8,085,402 głosy (0 elektorskich)

Emerytura[edytuj | edytuj kod]

Na emeryturze Dole występował m.in. w różnych problemach i jako lobbysta. W czasie próby usunięcia z urzędu prezydenta Clintona bronił go wbrew stanowisku swej partii.

Rodzina[edytuj | edytuj kod]

W roku 1948 Dole poślubił Phyllis Holden, terapeutkę w szpitalu w Michigan. Ich córka Robyn urodziła się w roku 1954. Dole i Holden rozwiedli się w roku 1972.

W roku 1975 poślubił Elizabeth Dole, która była sekretarzem w gabinetach prezydentów Reagana i Busha seniora, kandydatką do nominacji prezydenckiej republikanów w roku 2000 oraz obecnie jest senatorem z Karoliny Północnej.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

  • Biografia w Biographical Directory of the United States Congress (ang.)