Bocianowe
| Bocianowe | |
| Ciconiiformes[1] | |
| Bonaparte, 1854 | |
Dławigad indyjski (Mycteria leucocephala) |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ptaki |
| Podgromada | Neornithes |
| Nadrząd | neognatyczne |
| Rząd | bocianowe |
| Zasięg występowania | |
Bocianowe[2], brodzące (Ciconiiformes) – rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Obejmuje gatunki kosmopolityczne, wodno-błotne, w większości wędrowne. Występują na całym świecie (z wyjątkiem obszarów podbiegunowych). Są to ptaki zazwyczaj duże, o długiej, giętkiej szyi (z 16-20 kręgów) i nogach (dokładniej wydłużonych goleni i skoku) przystosowanych do brodzenia. Palce mają również długie, ale i giętkie, przystosowane do brodzenia w płytkiej wodzie na grząskich i zarośniętych obszarach. Charakterystyczne jest to, że pomimo długich nóg ptaki brodzące nie biegają, ale ostrożnie stawiają kroki. Potrafią dobrze latać i szybować. Większość gruczołów kuprowych dobrze rozwinięta, choć u części pióra puchowe wytwarzają też puder służący do utrzymania piór w czystości i suchości. Posiadają lekki szkielet z bardzo dobrze rozwiniętymi komorami powietrznymi w kościach. Część gatunków gnieździ się w koloniach, pisklęta są gniazdownikami - po wykluciu widzą od razu. Rodzice karmią pisklęta zrzucając złowiony pokarm na brzeg gniazda lub prosto do dzioba. Żywią się rybami i niewielkimi kręgowcami. Marabuty są padlinożerne.
Do rzędu należy jedna rodzina[3][2][4]:
- Rodzina: bocianowate (Ciconiidae)
oraz rodziny wymarłe:
- Rodzina: Agnopteridae †
- Rodzina: Palaelodidae †
- Rodzina: Scaniornithidae †
Mielczarek i Cichocki do rzędu brodzących zaliczali również następujące rodziny: trzewikodzioby, czaplowate, warugi i ibisowate[5], lecz badania molekularne wykazały że wymienione rodziny bliżej spokrewnione są z pełnopłetwymi[6]. Dawniej (Wetmore, 1960) wydzielano jeszcze rodziny: rakojady (Cochleariidae) - obecnie włączona do czaplowatych (w podrodzinie ślepowronów) oraz flamingi (Phoenicopteridae) - obecnie rodzina ta jest klasyfikowana w osobnym rzędzie flamingów (Phoenicopteriformes).
Przypisy
- ↑ Ciconiiformes w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ 2,0 2,1 Nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Ciconiformes Bonaparte, 1854 - bocianowe - storks. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 5 grudnia 2010].
- ↑ Frank Gill, Minturn Wright, David Donsker: Order: Ciconiiformes (ang.). IOC World Bird List: Version 2.8. [dostęp 19 kwietnia 2011].
- ↑ John Harshman: Ciconiiformes: Ciconiidae (ang.). Tree of Life Web Project. [dostęp 9 kwietnia 2009].
- ↑ Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999. ISSN 0550-0842.
- ↑ S. J. Hackett, R. T. Kimball, S. Reddy, R. C. Bowie, Edward L. Braun, Michael J. Braun, Jena L. Chojnowski, W. Andrew Cox, Kin-Lan Han, John Harshman, Christopher J. Huddleston, Ben D. Marks, Kathleen J. Miglia, William S. Moore, Frederick H. Sheldon, David W. Steadman, Christopher C. Witt, Tamaki Yuri. A phylogenomic study of birds reveals their evolutionary history. „Science”. 320, s. 1763-1768, 27 sierpnia 2008. doi:10.1126/science.320.5884.1790b.