Borussia Dortmund

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Football pictogram.svg Borussia Dortmund
Logo zespołu
Logo zespołu
Pełna nazwa Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund
Przydomek BVB, Borussen
Maskotka pszczoła Emma[1]
Barwy żółto-czarne
Data założenia 19 grudnia 1909
Liga 1. Bundesliga
Debiut w najwyższej lidze 24.08.1963
Werder Brema 3-2 Borussia Dortmund
Adres Ihaam 987-609 55139 Dortmund
Stadion Signal Iduna Park (wcześniej Westfalenstadion)
Prezes Niemcy Reinhard Rauball
Trener Niemcy Jürgen Klopp
Asystent trenera Serbia Željko Buvač,
Niemcy Peter Krawietz
Stroje
domowe
Stroje
wyjazdowe
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Ballspielverein Borussia 09 e.V. Dortmund (także: Borussia Dortmund, BVB lub BVB 09) – niemiecki klub sportowy z siedzibą w Dortmundzie, w którym główną rolę odgrywa sekcja piłki nożnej[2]. Borussia była jednym z klubów-założycieli Bundesligi i jest jednym z najbardziej utytułowanych w Niemczech – na swoim koncie ma osiem tytułów mistrzowskich i trzy puchary Niemiec, Puchar Zdobywców Pucharów z 1966, a także Ligę Mistrzów z 1997 oraz Puchar Interkontynentalny z tego samego roku. Klub był jednym z założycieli nieistniejącej od 2008 roku grupy G-14 zrzeszającej największe kluby Europy.

Poza sekcją piłkarską klub Borussia Dortmund posiada drużynę piłki ręcznej oraz tenisa stołowego. W listopadzie 1999 drużyny piłkarskie Borussii zostały wydzielone do spółki Borussia Dortmund GmbH & Co. KGaA, która od 2000 jest notowana na frankfurckiej giełdzie papierów wartościowych, a posiadaczami akcji jest około 27 000 osób[3].

Spis treści

Historia [edytuj]

Wczesne lata [edytuj]

Klub założono 19 grudnia 1909. Grupa młodych graczy przykościelnego zespołu piłkarskiego Trinity Youth po kłótni z prowadzącymi klub księżmi spotkała się w dortmundzkiej piwiarni Zum Wildschütz i powołała nowy twór sportowy – klub Ballspiel – Verein Borussia 1909 Dortmund . Nazwa Borussia w łacinie oznacza Prusy, a swoje miano zawdzięczała pobliskiemu browarowi. Początkowo klub grał w niebiesko-białych strojach z czerwoną szarfą, czerwonymi skarpetkami i czarnymi spodenkami. W niedzielę 19 czerwca 1910 odbyło się posiedzenie zarządu związku, w hotelu Lünenschloß. Podczas spotkania doszło do połączenia trzech zespołów Ballspiel – Verein Borussia 1909 Dortmund, Britannia Dortmund i Rhenania Dortmund i utworzenia jednego tworu, którego pełna nazwa brzmiała Ballspiel Verein Borussia Dortmund.

W ciągu kolejnej dekady klub odnosił sukcesy jedynie w lokalnej lidze. W 1929 był bliski bankructwa, po tym jak próbowano podpisać kilka profesjonalnych kontraktów i znacznie przekroczono budżet.

II wojna światowa i okres powojenny [edytuj]

Lata 30. rozpoczęły się od przejęcia władzy w Niemczech przez nazistów. Wszystkie kluby sportowe miały obowiązek podporządkowania się władzy, więc gdy ówczesny prezydent klubu August Busse odmówił dołączenia do partii, został odsunięty od klubu. Po roku banicji powrócił i zakorzeniał wśród piłkarzy, działaczy i kibiców Borussii antynazistowskie myślenie. Pod koniec wojny rozprowadzał wraz z innymi działaczami broszury antyhitlerowskie. Tymczasem klub awansował do wyższej ligi, jednak z powodu rozpoczęcia drugiej wojny światowej został zlikwidowany przez nazistów. Po zakończeniu wojny w Dortmundzie stworzył się zespół o nazwie SG Borussia 1898 Dortmund, a w kilka dni później nastąpiło przemianowanie na obecną nazwę klubu: Ballspielverein Borussia von 1909 e.V. Dortmund. W 1949 Borussia gra pierwszy mecz w lidze narodowej, przegrywając 2:3 z VfR Mannheim. W 1956 piłkarze wygrali po raz pierwszy ligę, rok później powtórzyli swój wyczyn. W 1963 wygrali trzeci raz ligę, rok później założona została Bundesliga. W międzyczasie wygrali po raz pierwszy Puchar Niemiec. Dominacja w tej części Europy przełomu lat 50. i 60. została potwierdzona w 1966, gdy Borussia wygrała Puchar Zdobywców Pucharów.

Bundesliga [edytuj]

W 1962 założono w pełni profesjonalną ligę niemiecką – Bundesligę. Borussia była wśród klubów-założycieli, jednak nie odniosła sukcesu w pierwszych rozgrywkach. Pierwszą bramkę na boiskach Bundesligi zdobył gracz Borussii, legendarny Friedhelm Timo Konietzka. Lata 70. przyniosły nowe problemy finansowe i pierwszy spadek z ligi (1972). W 1974 otwarto Westfalenstadion, na którym rozgrywano mecze MŚ 1974. Dwa lata później Borussia powróciła do Bundesligi. Lata 80. to okres ogromnego zadłużenia klubu i obrony przed spadkiem. W 1986 Borussia była najbliżej drugiej relegacji, jednak we wspaniały sposób wygrała 8:0 z SC Fortuna Kolonia i utrzymała się w lidze. W 1989 Borussia po raz drugi wygrała Puchar Niemiec, po tym sukcesie nadszedł czas na spłacenie długów, co pozwoliło BVB zakupić nowych graczy i trenera. Został nim Ottmar Hitzfeld. W 1995 i 1996 Borussia drużyna zwyciężyła w Bundeslidze, a jej piłkarz (Matthias Sammer) został wybrany najlepszym graczem Europy. W 1997 klub odniósł swój największy jak dotychczas sukces, wygrywając w Lidze Mistrzów, a następnie zdobywając Puchar Interkontynentalny.

XXI wiek [edytuj]

Po ogromnych sukcesach lat 90. Borussia zaczęła grać słabiej. Klub nie potrafił nawet zbliżyć się do osiągnięć z lat 90. Zarząd postanowił wydawać większe pieniądze na nowych, ale kosztownych zawodników. W 2002 Borussia zdobyła mistrzostwo Niemiec. W tym samym roku BVB doszła do finału pucharu UEFA, gdzie przegrała z klubem prowadzonym przez Berta van Marwijka (późniejszego trenera BVB) Feyenoordem Rotterdam. Zła polityka finansowa klubu doprowadziła jednak po raz kolejny do ogromnego długu, co zakończyło się sprzedażą stadionu, wyprzedażą czołowych zawodników i w końcu wejściem na giełdę. Tym samym BVB stała się pierwszym niemieckim klubem debiutującym na giełdzie. W 2005 Borussia o mało nie zbankrutowała, jednak szybkie zmiany w zarządzie (wymiana Gerda Niebauma na Reinharda Rauballa na stanowisku prezydenta klubu) doprowadziły w ciągu dwóch lat do spłacenia 80% długu. Pod koniec 2006 Borussia wykupiła stadion i rozpoczęła przebudowę drużyny, co poskutkowało niską pozycją po zakończeniu sezonu. Po 9-letniej przerwie, w sezonie 2010/2011 klub zdobył mistrzostwo Niemiec, w kolejnym sezonie obroniła tytuł mistrzowski, w dużej mierze dzięki Polakom występującym w klubie, w szczególności Roberta Lewandowskiego który w sezonie 2011/2012 zdobył 22 gole, zajmując trzecie miejsce w klasyfikacji strzelców Bundesligi i będąc zarazem najlepszym strzelcem Borussii Dortmund w tym sezonie Bundesligi. 12 maja 2012 BVB zdobyła Puchar Niemiec pokonując w spotkaniu Bayern Monachium 5:2, z czego 3 bramki zdobył Robert Lewandowski, który razem z Piszczkiem oraz Błaszczykowskim wraz z kolegami stali się zdobywcami 2 tytułów w jednym roku.

Na górę strony | Początek wątku

Sukcesy [edytuj]

Piłkarze Borussii z paterą mistrzowską Bundesligi za zdobycie tytułu w 2011

Statystyki i rekordy [edytuj]

Bilans w Bundeslidze [edytuj]

Bilans w europejskich pucharach [edytuj]

  • Ogółem: 22 sezony, 155 meczów, 79 wygranych, 30 remisów, 46 porażek. Bramki (strzelone, stracone): 248-168
  • Liga Mistrzów: 10 sezonów, 77 mecze, 39 wygranych, 16 remisów, 22 porażki. Bramki (strzelone, stracone): 129-89
  • Puchar Zdobywców Pucharów: 3 sezony, 15 meczów, 9 wygranych, 3 remisy, 3 porażki. Bramki (strzelone, stracone): 32-15
  • Puchar UEFA: 9 sezonów, 61 meczów, 31 wygranych, 10 remisów, 20 porażek. Bramki (strzelone, stracone): 86-61.
  • Najwyższe zwycięstwo u siebie: 8-0 (przeciwko Floriana La Valetta, 1965)
  • Najwyższe zwycięstwo na wyjeździe: 5-1 (przeciwko Floriana La Valetta, 1965)
  • Najwyższa porażka u siebie: 1-4 (przeciwko AC Milan, 1958)
  • Najwyższa porażka na wyjeździe: 0-5 (przeciwko FC Brugge, 1987)

Rekordy [edytuj]

Najwięcej meczów w BVB
561 1981-1998 Michael Zorc
410 1992-2004 Stefan Reuter
403 1994-2009 Lars Ricken
368 1956-1974 Dieter Kurrat
365 1974-1986 Lothar Huber
Najwięcej goli w BVB
174 1946-1949 Alfred Preißler
158 1976-1983 Manfred Burgsmüller
155 1981-1998 Michael Zorc
146 1956-1974 Lothar Emmerich
145 1974-1986 Friedhelm Konietzka


Obiekty [edytuj]

Weiße Wiese [edytuj]

Kiedy założono Borussię piłkarze musieli rozgrywać gdzieś swoje mecze. Do tej pory zbierali się oni na Borsigplatz, niedaleko centrum miasta jednak jako, że plac był położony tuż obok kościoła, a jego kapelanowi Hubertowi Dewaldowi nie odpowiadał ten sport, piłkarze przenieśli się na miejsce nazwane później Weiße Wiese (pol. Biała łąka). Dziś w tym miejscu znajduje się basen, a dookoła roztacza się park Hoescha (Hoeschpark). 14 sierpnia 1924 utworzono w okolicach polany trybuny dla widzów, jednakże przed wybuchem wojny klub został zmuszony do opuszczenia stadionu – spowodowane było to pracami fortyfikacyjnymi wykonywanymi w parku Hoescha.

Rote Erde [edytuj]

W 1937 Borussia przeniosła się na stadion położony w okolicach ulicy Ruhrschnellweg, stworzony w 1926 przez Hansa Strobela. Stadion posiadał więcej niż 30 tysięcy miejsc i był używany przez wiele drużyn. Pierwszy rekord padł w 1939, gdy na mecz z Schalke Gelsenkirchen przyszło 30 tys. ludzi. Po wojnie BVB powróciła na Rote Erde (pol. Czerwona ziemia), gdzie występowała aż do 1974. Wtedy też otworzono jeden z największych ówczesnych stadionów Niemiec – Westfalenstadion. 42-tysięczny gigant miał być jedną z aren zbliżających się mistrzostw świata, a po nich miał służyć Borussii Dortmund. Co ważne obydwa stadiony (Rote Erde i Westfalenstadion) znajdują się w swoim bezpośrednim sąsiedztwie. To na nim rozgrywa swoje mecze drużyna rezerw BVB.

Westfalenstadion [edytuj]

Information icon.svg Osobny artykuł: Signal Iduna Park.
Signal Iduna Park

Historia Westfalenstadion (pol. Stadion Westfalii) sięga 1965, kiedy to po raz pierwszy zaplanowano budowę nowego stadionu dla Borussii. Obiekt stworzony na potrzeby mistrzostw świata w 1974 stał się jednym z najsłynniejszych stadionów świata, dziś kojarzy się głównie z żywiołowo reagującą widownią kibicującą Borussii Dortmund. Budowa stadionu została sfinansowana przez władze miasta Dortmund. Obiekt, który początkowo mieścił 54 tysiące osób był kilkakrotnie rozbudowywany. Po raz pierwszy w 1992 stadion dotknęła generalna przebudowa. Związana ona była z nowymi wymogami UEFA dotyczącymi ilości miejsc siedzących, pojemność stadionu ograniczyła się do 48 tysięcy. Już w połowie lat 90. podjęto decyzję o rozbudowie Westfalenstadion. W 1999 skończono przebudowę i stadion mógł pomieścić 69 tysięcy widzów. Na potrzeby mistrzostw świata z 2006 stadion po raz kolejny został powiększony do 83 tysięcy miejsc. Obecnie jest to największy stadion w Niemczech. W 2005 Borussia w wyniku kłopotów finansowych została zmuszona do sprzedaży nazwy stadionu firmie Signal Iduna, od tej pory obiekt ten nosi nazwę Signal Iduna Park. Borussia zarobiła na tej operacji około 120 milionów euro.

Dortmund-Brackel [edytuj]

Na terenie starego lotniska Dortmund-Brackel Borussia stworzyła centrum szkoleniowe spełniające najostrzejsze wymogi UEFA i DFB. Otwarto je w maju 2006, posiada ono m.in. jedenaście boisk, z czego dziewięć trawiastych, dwa ze sztuczną murawą i cały system odbudowy fizycznej. W ośrodku trenują wszystkie drużyny Borussii Dortmund.

Kibice [edytuj]

Fani Borussii [edytuj]

Borussia nie tylko dzięki sportowym sukcesom jest postrzegana jako jedna z największych i najlepszych drużyn piłkarskich świata. Jej wizytówką są kibice, którzy przez wielu są uznawani za najlepszych i najbardziej oddanych fanów drużyn piłkarskich świata. Przez wiele lat trybuny na Westfalenstadion gościły największą ilość kibiców w całych Niemczech. Rok po roku systematycznie rosła ilość widzów oglądających regularnie spotkania czarno-żółtych. Obecnie Borussia ma największą w Europie średnią liczbę widzów na swoich meczach. Warto wspomnieć o największym obecnie serwisie fan-zine w Niemczech, serwisie Schwatzgelb.de, skupiającym wokół siebie fan-cluby Borussii na całym świecie (m.in. z Polski). Corocznie karnet sezonowy wykupuje ponad 45 tysięcy ludzi. W 2007 sprzedano prawie 50 000 karnetów[5]. Oficjalnie zarejestrowanych jest prawie 650 fanklubów Borussii Dortmund na całym świecie. Należy do nich ponad 25 tysięcy osób.

Kibice Borussii sympatyzują z fanami Celticu Glasgow. W 1966, gdy Borussia wygrywała mecz finału PZP z Liverpoolem FC to właśnie szkoccy kibice wsparli dopingiem klub z Dortmundu. Tak nawiązała się przyjaźń kibiców, która trwa po dziś dzień. Na trybunach Westfalenstadion często można ujrzeć podwójne szaliki – właśnie Borussii i Celticu.

Frekwencja [edytuj]

Rozgrywki Sezon Średnia widzów Najwyższa frekwencja Najniższa frekwencja
Bundesliga 2012/2013 80645 80645 80645
Liga Mistrzów 2012/2013 65829 65829 65829
Bundesliga 2011/2012 80552 80720 78400
Liga Mistrzów 2011/2012 65393 65590 65000
Bundesliga 2010/2011 78295 80720 70100
Bundesliga 2009/2010 75737 80552 70400

Rywalizacja lokalna [edytuj]

Największym rywalem Borussii Dortmund jest jej sąsiad zza miedzy Schalke 04 Gelsenkirchen. Podłożem wzajemnej niechęci jest pochodzenie obydwóch klubów. Borussia jest klubem wywodzącym się z raczej bogatej klasy średniej[potrzebne źródło], natomiast Schalke było klubem robotników, górników i innych osób wykonujących zawody fizyczne. Rywalizacja przybrała na sile, gdy Borussia odnosiła sukcesy na arenie krajowej. Mistrzostwa w latach 50. i dobra gra na początku 60. doprowadziły do pogłębienia wzajemnej antypatii obu klubów. Wtedy Schalke było klubem występującym w niższej klasie rozgrywkowej, a sukcesy rywali były dla nich nie do zniesienia. Do dziś przejście z jednego klubu do drugiego jest uznawane za spory nietakt.

Nowszym rywalem Borussii jest Bayern Monachium. Jest to spowodowane wieloletnią dominacją klubu z Bawarii w Bundeslidze. Dziś to właśnie derby Westfalii[6] oraz spotkania Borussii z Bayernem są uznawane za jedne z najlepszych i najbardziej emocjonujących spotkań Bundesligi.

Giełda [edytuj]

28 listopada 1999 podczas zebrania zarządu spółki podjęto decyzję, że klub wejdzie na giełdę. Było to wynikiem słabszych wyników finansowych klubu, Borussia jako pierwszy zespół w Bundeslidze zdecydował się na taki krok. Dokładnie 1 lipca 1999 Borussia Dortmund została zarejestrowana na giełdzie jako siostrzana spółka akcyjna Borussia Dortmund GmbH & Co. W wyniku wejścia na giełdę klub zebrał ponad 61 milionów euro.

Głównymi udziałowcami spółki są BlueBay Asset Management Ltd. (17,09%) i Morgan Stanley (16,25%). Florian Homm, jeden z regionalnych biznesmenów posiada ponad 13% akcji. Sporą część posiadają także Albrecht Knauf (5,0%) i Bernd Geske (7,66%). Udziałowcami BVB są także goool.de czy BVB Stadion GmbH.[7]

Herb [edytuj]

Do 1919 na koszulkach Borussii widniało czarne B, symbolizujące nazwę Borussii. W tymże roku klub oficjalnie zarejestrowano w sądzie i lokalny grafik Eduard Birk wykonał logo Borussii, które z nieznacznymi zmianami przetrwało do dziś. Było to koło, z czarną obwolutą, w które wpisane były litery "B, V, B" ("V" na górze, "B" równolegle do siebie poniżej) oraz cyfry "09" ustawione poniżej "V". Taki też herb widnieje na koszulkach piłkarzy BVB po dziś dzień, jedyną zmianą dokonaną w tym czasie była ta z połowy lat 90., gdy menadżer klubu postanowił usunąć czarną obwolutę i "pogrubić" cyfry oraz litery. W sezonie 1976/77 logo BVB zastąpiono wizerunkiem głowy lwa, którego otaczał napis "BV Borussia 09 e.V. Dortmund". Był to symbol ówczesnego sponsora Borussii firmy Samson, która za tę operację zapłaciła klubowi z Westfalii 100 tysięcy marek niemieckich[8].

Hymn klubu [edytuj]

Information icon.svg Osobny artykuł: Hymn Borussii Dortmund.

Pierwsza zwrotka i refren hymnu Borussii Dortmund (niem.)

  Wir zieh'n vergnügt und froh dahin,
  schwarz-gelb ist unsere Tracht.
  Wir haben stets einen heiteren Sinn,
  sind lustig, nie verzagt.
  Wir kennen eine Feindschaft nicht,
  wir schaffen Hand in Hand.
  Stets ruhig Blut, ein froh' Gesicht
  ist jedem wohlbekannt.
  ref.
  Wir halten fest und treu zusammen,
  Hipp-Hipp-Hurra! Borussia!
  Vor keinem Gegner wir verzagen,
  Hipp-Hipp-Hurra! Borussia!

Stroje [edytuj]

Na początku barwy Borussii były niebiesko białe z czerwonym paskiem okalającym pierś. Był to symbol zjednoczenia z ludem pracującym, czyli kibicami klubu. Jednak już w 1913 nastąpiła zmiana barw na legendarne czarno-żółte. Było to związane z tym, że Borussia chciała jak najbardziej odróżniać się od lokalnego rywala Schalke 04, który nosił podobne barwy. Kolory stroju, w którym zespół Borussii gra do dzisiejszego dnia, zostały przyjęte jako oficjalne 14 lutego 1913.

W sezonie 1974/75 Borussia po pierwszy w historii grała z reklamą sponsora na koszulkach. Miasto Dortmund sfinansowało budowę Westfalenstadion, w zamian klub udostępnił miastu powierzchnię reklamową na trykotach. Widniał na nich napis Dortmund, a na piersi w kręgu kwiat, piłka oraz wizerunek Florianturm, wieży stojącej w parku westfalskim. Napis Dortmund widnieje na każdych koszulkach po dziś dzień.

W 1976 Borussia powróciła do Bundesligi, a wraz z awansem zmienił się sponsor klubu. Została nim holenderska firma tytoniowa Samson, taki też napis widniał na piersi zawodników natomiast na sercu było logo z lwem w kole. Na tyle widniał napis Dortmund i numer. Od 1978 powrócono do klasycznego czarnego napisu BVB 09 na żółtym tle. Sponsorem był wtedy Prestolith.

W połowie lat 90. za rezerwowy kolor koszulek przyjęto kolor biały, co było wymogiem DFB[9]. Kolor biały powtórzył się w sezonie 2006/07 gdy Borussia występowała w koszulce żółto-biało-czarnej (żółto-białe pasy i czarne wykończenia). W sezonie 2007/08 BVB grało z czerwonymi koszulkami rezerwowymi.

Sponsorzy i producenci koszulek [edytuj]

Większość sponsorów Borussii jest powiązana z regionem Westfalii, jak Signal Iduna (sponsor stadionu BVB). Obecny sponsor R.A.G. przeprowadził nawet kampanie mającą na celu pokazanie związku Borussii, regionu i tejże właśnie firmy. Obecny kontrakt gwarantuje Borussii 10 milionów euro na rok.

Sponsorzy [edytuj]

  • 19741976: Miasto Dortmund
  • 19761978: "Samson" (przemysł tytoniowy)
  • 19781980: "Prestolith" (ze spółki MoTip Dupli GmbH, lakiernictwo)
  • 19801983: "UHU", (kleje)
  • 19831986: "Artic" (producent lodów)
  • 19861997: "Continentale" (ubezpieczenia)
  • 1997-1999: "s. Oliver" (moda)
  • 19992005: "E.ON" (grupa energetyczna)
  • 20062007: "RAG" (konsorcjum energetyczne)
  • Od 2007: "Evonik Industries AG" (należy do konsorcjum RAG, konsorcjum energetyczno-chemiczne)

Producenci koszulek [edytuj]

Zawodnicy [edytuj]

Information icon.svg Z tym tematem związana jest kategoria: Piłkarze Borussii Dortmund.

Kadra w sezonie 2012/13 [edytuj]

Stan na 14 stycznia 2013

Nr Poz. Piłkarz
1 BR Niemcy Roman Weidenfeller (wicekapitan)
3 OB Niemcy Marc Hornschuh
4 OB Serbia Neven Subotić
5 PO Niemcy Sebastian Kehl (kapitan)
6 PO Niemcy Sven Bender
7 PO Niemcy Moritz Leitner
8 PO Niemcy İlkay Gündoğan
9 NA Polska Robert Lewandowski
10 PO Niemcy Mario Götze
11 PO Niemcy Marco Reus
15 OB Niemcy Mats Hummels
16 PO Polska Jakub Błaszczykowski
18 PO Turcja Nuri Şahin
19 NA Niemcy Kevin Großkreutz
20 BR Australia Mitchell Langerak
Nr Poz. Piłkarz
21 PO Niemcy Oliver Kirch
22 OB Niemcy Patrick Owomoyela
23 NA Niemcy Julian Schieber
25 OB Niemcy Thomas Meißner
26 OB Polska Łukasz Piszczek
27 OB Brazylia Felipe Santana
28 PO Australia Mustafa Amini
29 OB Niemcy Marcel Schmelzer
30 OB Niemcy Koray Günter
31 PO Niemcy Marvin Bakalorz
32 PO Niemcy Leonardo Bittencourt
33 BR Niemcy Zlatan Alomerovic
34 NA Niemcy Marvin Ducksch
35 PO Niemcy Jonas Hofmann

Obecni zawodnicy grający w reprezentacjach narodowych [edytuj]

Stan na 23 marca 2013 r.

Zawodnik Reprezentacja Lata w reprezentacji Gole w reprezentacji Mecze w reprezentacji Uwagi
Neven Subotić  Serbia od 2009 2 32
Sebastian Kehl  Niemcy 2001-2006 3 31 Obecnie nie grający w reprezentacji.
Sven Bender  Niemcy od 2011 0 3
İlkay Gündoğan  Niemcy od 2011 0 6
Robert Lewandowski  Polska od 2008 17 53
Mario Götze  Niemcy od 2010 4 21
Marco Reus  Niemcy od 2011 6 14
Mats Hummels  Niemcy od 2010 1 24
Jakub Błaszczykowski  Polska od 2006 12 60 Kapitan reprezentacji.
Kevin Großkreutz  Niemcy od 2010 0 3
Patrick Owomoyela  Niemcy 2004-2006 0 11 Obecnie nie grający w reprezentacji.
Łukasz Piszczek  Polska od 2007 2 33
Marcel Schmelzer  Niemcy od 2010 0 10

Przypisy

  1. Borussia.com.pl & BVB09.pl – Polskie centrum BVB – Borussia Dortmund – Maskotka
  2. Statut : "Sekcja piłkarska spełnia najważniejszą rolę w spółce"
  3. Za stroną oficjalną: [1] .
  4. Tabela wszech czasów Bundesligi
  5. Za stroną oficjalną
  6. Czyli spotkania Borussii z Schalke
  7. Szczegółowe informacje oraz aktualne kursy akcji Borussia Dortmund GmbH & Co znaleźć można pod adresem http://isht.comdirect.de/html/detail/main.html?sSym=BVB.ETR&reason=tradable&ad=&koop=&bRedirected=1&sTerm=BORUSSIA+DORTMUND.
  8. Informacje z działu "Historia herby" pochodzą z dodatku do "Przeglądu Sportowego" (nr 177, 31.07.2007) "Wielkie kluby Europy = Borussia Dortmund" pod redakcją Pawła Rybaka .
  9. Koszulki podstawowe musiały zdecydowanie różnić się od rezerwowych, przepis ten jest aktualny do dziś

Bibliografia [edytuj]

Linki zewnętrzne [edytuj]