Brodiea
| Brodiea | |
|---|---|
Brodiaea californica ssp. leptandra
|
|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | Euphyllophyta |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | jednoliścienne |
| Rząd | szparagowce |
| Rodzina | szparagowate |
| Rodzaj | brodiea |
| Nazwa systematyczna | |
| Brodiaea Sm. Trans. Linn. Soc. London 10: 2. 22-26 Feb 1810 |
|
Brodiea (Brodiaea Sm.) – rodzaj roślin cebulowych z rodziny szparagowatych. Do rodzaju należy 14–15 gatunków występujących w zachodniej części Ameryki Północnej, od Kanady do północno-zachodnich wybrzeży Meksyku[2][3].
Spis treści |
Morfologia [edytuj]
Byliny posiadające małe bulwy pędowe[2]. Liście odziomkowe w liczbie od 1 do 6, równowąskie[3]. Kwitną przeważnie późną wiosną, a ich liście obumierają po przekwitnięciu[2]. Gwiazdkowate kwiaty zebrane są w baldach na szczycie bezlistnego pędu kwiatowego (głąbika). Osiągają wysokość do 75 cm.
Systematyka [edytuj]
W przeszłości dwojako definiowano ujęcie taksonomiczne tego rodzaju. Część taksonomów wyróżniała trzy mniejsze rodzaje Brodiaea, Triteleia i Dichelostemma, inni uznawali jeden rodzaj Brodiaea s.l. z trzema podrodzajami. Analizy filogenetyczne oparte na badaniach molekularnych, anatomicznych oraz z zakresu biologii rozwoju dowiodły, że żadne z tych rozwiązań nie jest dobre. Okazało się, że rodzaj Triteleia jest siostrzany dla rodzaju Bloomeria, a Brodiaea jest blisko spokrewniona z Dichelostemma. Te dwa rodzaje tworzą wspólny klad przy czym siostrzanym taksonem dla obu rodzajów jest heksaploidalny gatunek Dichelostemma capitatum. Badania dowiodły także, że sekcje wyróżniane w obrębie rodzaju Brodiaea wymagają rewizji ponieważ nie tworzą grup monofiletycznych[3].
- Pozycja i podział wg APweb (aktualizowany system APG III z 2009
Rodzaj należy do podrodziny Brodiaeoideae, rodziny szparagowatych Asparagaceae, rzędu szparagowców Asparagales w obrębie kladu jednoliściennych[1].
- Pozycja rodzaju w systemie Reveala (1993-1999)
Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa jednoliścienne (Liliopsida Brongn.), podklasa liliowe (Liliidae J.H. Schaffn.), nadrząd Lilianae Takht., rząd amarylkowce (Amaryllidales Bromhead), rodzina czosnkowate (Alliaceae J. Agardh), rodzaj brodiea (Brodiaea Sm.)[4]
- Gatunki[3]
- Brodiaea appendiculata Hoover
- Brodiaea californica Lindl.
- Brodiaea coronaria (Salisbury) Engler
- Brodiaea elegans Hoover
- Brodiaea filifolia S. Watson
- Brodiaea insignis (Jepson) Niehaus
- Brodiaea jolonensis Eastwood
- Brodiaea kinkiensis T. F. Niehaus
- Brodiaea orcuttii (Greene) Baker
- Brodiaea pallida Hoover
- Brodiaea purdyi Eastwood
- Brodiaea stellaris S. Watson
- Brodiaea terrestris Kellogg
Zastosowanie [edytuj]
- Rośliny ozdobne. Są łatwe w uprawie, jednak nie są w pełni wytrzymałe na mróz i na zimę muszą być okryte[2]. Wymagają gleby żyznej i przepuszczalnej oraz słonecznego stanowiska. Można je rozmnażać z nasion lub przez podział kęp zaraz po przekwitnieniu[2].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-10-10].
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 zbiorowe: Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 978-3-8331-1916-3.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 J. Chris Pires: Brodiaea (ang.). W: Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2010-10-11].
- ↑ Reveal James L. System of Classification. PBIO 250 Lecture Notes: Plant Taxonomy. Department of Plant Biology, University of Maryland, 1999. Systematyka rodzaju Brodiaea wg Reveala. [dostęp 18 marca 2007].