Bumar Łabędy
Na mapach: 50°21′45″N 18°36′41″E / 50.3625, 18.611388888889
| Zakłady Mechaniczne "Bumar-Łabędy" Spółka Akcyjna | |
| Forma prawna | spółka akcyjna |
| Lokalizacja | Polska |
| Siedziba | 44-109 Gliwice ul. Mechaników 9 tel.: 32-734-51-11 fax: 32-734-61-11 |
| Numer KRS | 0000016872 |
| Prezes | Józef Zakrzewski (p.o. Prezes Zarządu - Dyrektor Generalny) |
| Branża | zbrojeniowa, przemysł ciężki |
| Zatrudnienie | ok. 2500 |
| Kapitał zakładowy | 89 307 612,00 złotych. |
| Strona internetowa | |
Zakłady Mechaniczne Bumar-Łabędy S.A. – zespół zakładów mechanicznych, których siedziba znajduje się w Gliwicach w dzielnicy Łabędy w pobliżu Kanału Gliwickiego. Zakłady Mechaniczne Bumar-Łabędy należą do grupy BUMAR.
Spis treści |
Historia [edytuj]
Początki przemysłu zbrojeniowego w Łabędach sięgają 1938 roku, kiedy to rozpoczęto budowę stalowni martenowsko-elektrycznej nieopodal "Herminen - Hütte" (ob. Huta Łabędy). "Presswerk - Laband" (prasownię) uruchomiono w czasie II wojny światowej, a od 1942 rozpoczęto produkcję zbrojeniową[1].
Wczesną wiosną 1945 na polecenie radzieckich władz wojskowych część maszyn i urządzeń tych zakładów została zdemontowana i wywieziona do zakładów Dnieprospecstal w Zaporożu (ZSRR). Przy demontażu pracowali więźniowie, w większości miejscowi Niemcy, ale także Ślązacy, a nawet powstańcy śląscy[2].
W 1946 powstała Huta Łabędy, która weszła w skład Gliwickiego Zjednoczenia Hutniczego. W styczniu 1947 rozpoczęła się planowa produkcja stalowych konstrukcji, między innymi mostów drogowych i kolejowych, wyprodukowano tu maszt wieży radiowej w Raszynie oraz wrocławską iglicę telewizyjną. W 1948 utworzono Zakład Inwestycyjno-Remontowy ZIR. W kwietniu 1951 rozporządzeniem ministra przemysłu ciężkiego na bazie ZIR powstały Zakłady Mechaniczne ŁABĘDY w Łabędach. Głównym zadaniem zakładu miała być produkcja ciężkich pojazdów gąsienicowych. W 1953 nadano Zakładom Mechaniczny ŁABĘDY patrona, którym był Józef Stalin. Od tego momentu zmieniły one nazwę na Zakłady Mechaniczne im. Stalina. W 1956, po wydarzeniach październikowych, zmieniono nazwę na Zakłady Mechaniczne w Łabędach.
Produkcja zakładu opierała się głównie na sprzęcie pancernym. W latach 1951-1956 powstawał tu model T-34/85, do 1964 model T-54, a potem T-55A. W Ośrodku Badawczo-Rozwojowym Urządzeń Mechanicznych w Gliwicach, powstały między innymi wóz zabezpieczenia technicznego WZT-1 i WZT-2 oraz most szturmowy BLG-67, które produkowano w ZM ŁABĘDY.
W latach 50 XX w. zakład zajmował się także produkcją wyrobów rynkowych: maszynek do chleba, żyrandoli, młotków, imadeł, pralek, itp. Na eksport produkowano koparki mechaniczne.
W 1974 decyzją Ministra Przemysłu Maszynowego zakład przemianowano na Kombinat Urządzeń Mechanicznych BUMAR-ŁABĘDY w Gliwicach. W skład kombinatu weszły różne inne przedsiębiorstwa, często położone daleko od Gliwic, na przykład: Zakład Maszyn Budowlanych FAMABA w Głogowie, Zakład Maszyn Budowlanych w Wadowicach, Zakład Maszyn Budowlanych w Mrągowie albo Zakład Metalowy w Zabrzu. W latach 80 XX w. wiele zakładów wyłączono jednak z kombinatu.
Na początku lat 90 XX w. przedsiębiorstwo przeżyło trudny okres związany z przemianami gospodarczymi po upadku systemu komunistycznego. 1 lipca 1993 dokonała się komercjalizacja zakładów, kombinat stał się spółką akcyjną o nazwie Zakłady Mechaniczne BUMAR-ŁABĘDY S.A. w Gliwicach. W grudniu 2002 z Zakładów Mechanicznych BUMAR-ŁABĘDY wyodrębniono Zakład Produkcji Specjalnej Bumar -Łabędy zajmujący się wyłącznie produkcją sprzętu pancernego. W marcu 2010 Zakład ten rozwiązano włączajac go ponownie do Zakładów Mechanicznych BUMAR-ŁABĘDY w Gliwicach.
Produkcja [edytuj]
Produkcja zakładów mechanicznych opiera się na wszelakim sprzęcie pancernym, do którego należały między innymi: czołgi T-72 M1 oraz PT-91, wozy zabezpieczenia technicznego WZT-3 i WZT-4,mosty towarzyszące PMC-90. W marcu 2010 Bumar-Łabędy ukończył kontrakt na rzecz Malezji na PT-91M, PMC-91M, WZT-4, MID-M i dodatkowe elementy. 17 stycznia 2012 r. Bumar podpisał kontrakt z hinduską firmą BEML Limited na dostawę 204 szt. Wozów Zabezpieczenia Technicznego WZT3 dla Ministerstwa Obrony Indii o całkowitej wartości kontraktu ok. 275 mln USD.
Zakład produkuje także maszyny budowlane takie jak żurawie, czy koparki oraz konstrukcje spawane, przekładnie i koła zębate. Zakład jest zaliczany do grupy przedsiębiorstw kluczowych dla polskiej gospodarki.
-
Czołg PT-91
-
WZT-3M na defiladzie z okazji Święta Wojska Polskiego w Warszawie
Zobacz też [edytuj]
Przypisy
- ↑ Z. M. BUMAR ŁABĘDY S. A.: Historia Zakładów Mechanicznych "BUMAR - ŁABĘDY" S.A.. 2008. [dostęp 2010-11-10].
- ↑ Zygmunt Woźniczka: Represje na Górnym Śląsku po 1945 roku. Katowice: Śląsk, 2010, s. 90-91, 119. ISBN 978-83-7164-625-6.
Bibliografia [edytuj]
- Kiński, Andrzej: 55 lat Łabęd, Nowa Technika Wojskowa 2006, nr 6
