Bumerang
Bumerang – broń ręcznie miotana stosowana zarówno do polowań jak i do walki, jego zasięg nie przekracza 150 m (i jest zależny od typu i ciężaru bumerangu oraz siły i techniki rzucającego)[1]. Powszechnie uważa się, że bumerangi mogą wracać do rzucającego, w rzeczywistości dotyczy to tylko niektórych odmian tego narzędzia. Użycie bumerangów jest powszechnie kojarzone z australijskimi Aborygenami, ale tego typu broń była znana i używana także w innych kulturach, między innymi w Europie (np. u dawnych Germanów), Starożytnym Egipcie, pd.-wsch. Azji oraz Ameryce Śr. i Pn.[1]. Aborygeni jako jedyni używali specjalnych lekkich bumerangów powracających do rzucającego[1].
Tradycyjne bumerangi robione były zazwyczaj z drewna i miały kształt zbliżony nieco do owocu banana – stopień zakrzywienia wahał się zwykle od nieznacznego zagięcia aż do kąta prostego[1]. Obecnie bumerangi wytwarzane są z różnorodnych materiałów, używane są do zabawy, sportu, rekreacji i mają bardzo różne kształty (np. trzy- czy czteroramienne krzyże).
Najstarszy bumerang na świecie odkryto w Polsce, w Jaskini Obłazowej. Jego wiek szacuje się na około 23 tys. lat. Ludzie, którzy go wykonali, mogli być związani z kulturami z Pavlova[2].
Spis treści |
Dane techniczne[edytuj]
- materiał: ciosy mamuta, drewno (czarna akacja, sandałowiec, drzewo mangrowe, kazuaryna)
- współczesne tworzywa (np. włókna węglowe)
- rozpiętość ramion: zwykle do 75 cm (wyjątkowo do 2 m)[1]
- masa od 70 do 700[1] (800 gramów waży najstarszy znany bumerang z Jaskini Obłazowej)
Sposób rzucania[edytuj]
Bumerang rzuca się trzymając go pionowo, lub ewentualnie lekko przechylony w prawo (wbrew powszechnej opinii, że bumerangiem rzuca się poziomo, „na płask”). Celuje się na wprost, na przykład w jakiś obiekt. Bumerang rzucony prosto zaczyna lecieć po krzywej, która, jeżeli jest rzucony umiejętnie, zamyka się w okrąg. Bumerang dla osób praworęcznych rzuca się w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara, dla leworęcznych - zgodnie.
Mechanika lotu[edytuj]
Ramiona bumerangu są tak wyprofilowane (profil lotniczy), by jego ruch wirowy wywoływał siłę nośną prostopadłą do płaszczyzny obrotów. Bumerang porusza się również ruchem postępowym, zatem ramię będące chwilowo w górze ma większą prędkość względem powietrza niż ramię dolne. Ponieważ wielkość siły nośnej rośnie z prędkością, to ciąg wytworzony przez górną i dolną część bumerangu nie są jednakowe. Nierównowaga ta skutkuje momentem siły, który wywołuje precesję żyroskopową wirującego bumerangu.
Przypisy[edytuj]
Bibliografia[edytuj]
- PWN Leksykon: Wojsko, wojna, broń, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2001, ISBN 83-01-13506-9.
