Burg (Saksonia-Anhalt)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta w Saksonii-Anhalt. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Burg
Herb
Herb
Państwo  Niemcy
Kraj związkowy Saksonia-Anhalt
Powiat Powiat Jerichower Land
Kod statystyczny 15 0 86 015
Powierzchnia 164,02 km²
Wysokość 54 m n.p.m.
Populacja (31 grudnia 2009)
• liczba ludności
• gęstość

24 362
149 os./km²
Nr kierunkowy 03921
Kod pocztowy 39288
Tablice rejestracyjne JL
Położenie na mapie Saksonii-Anhaltu
Mapa lokalizacyjna Saksonii-Anhaltu
Burg
Burg
Położenie na mapie Niemiec
Mapa lokalizacyjna Niemiec
Burg
Burg
Ziemia 52°16′N 11°51′E/52,266667 11,850000
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Portal Portal Niemcy

Burg (łuż. Bor[1]) – miasto powiatowe położone w Niemczech, w kraju związkowym Saksonia-Anhalt, siedziba powiatu Jerichower Land, nad kanałem Łaba-Hawela, ok. 25 km na północny wschód od Magdeburga.

25 maja 2002 przyłączono do miasta gminę Ihleburg, a 1 lipca 2009 gminę Reesen.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Według niemieckiego językoznawcy Heinricha Adamy wcześniejszą od niemieckiej nazwy miejscowości była nazwa Bor oznaczającą po łużycku oraz w staropolszczyźnie las iglasty - bór[1]. W swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu wymienia jako najstarszą zanotowaną nazwę miejscowości Bor podając jej znaczenie "Schwarzwald" czyli po polsku "Czarny las, bór"[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza wzmianka o Burg pochodzi z 948, kiedy to dawna osada słowiańska została wcielona w obszar arcybiskupstwa magdeburskigo. Założono wówczas dzisiejsze Górne Miasto. Wraz z biskupem Magdeburga Wichmannem, na te tereny przybyli osadnicy z sąsiedniej krainy historycznej Fläming. Stworzyli w założonym ok. 1150 roku Dolnym Mieście (Unterstadt) zaplecze gospodarcze i handlowe, pomiędzy nowo powstałą przez Albrechta Niedźwiedzia, Marchią Brandenburską (który także rościł sobie wpływy nad nowo powstałym ośrodkiem), a Magdeburgiem. Z tego czasu pochodzi kościół pw. Św. Mikołaja (Nicolaikirche) na Dolnym Mieście. W XIII wieku miasto otrzymało nowe obwarowania, dwa niegdyś odrębne ośrodki – Dolne i Górne Miasto (osada powstała w XIII w. wokół kościoła NMP Unser Lieben Frauen) stały się odtąd jednym organizmem miejskim.

Po pokoju westfalskim, Fryderyk Wilhelm I (Wielki Elektor) wcielił miasto w obręb Brandenburgii. Od 1846 przez Burg przebiega linia kolejowa łącząca Magdeburg z Berlinem.

W mieście przebywał Theodor Fontane pracował tu jako farmaceuta, w tym miejscu napisał też kilka swoich noweli i opowiadań. W 1780 urodził się tutaj pruski teoretyk wojny, generał i pisarz Carl von Clausewitz.

W dobie NRD nieopodal tej miejscowości znajdowała się siedziba radia Wołga, stacji radiowej wojsk sowieckich okupujących wschodnią część Niemiec.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Fragment miasta z widokiem na kościół NMP (Unser Lieben Frauen)
  • wieża Czarownic (Hexenturm) – gotycka, z pozostałościami XII-wiecznych obwarowań
  • wieża-brama zwana Berlińską (Berliner Torturm) – XIV w.
  • ratusz, wzmiankowany w 1224, kilkakrotnie przebudowany, ostatnio w XIX w.
  • kościół NMP (Unser Lieben Frauen) na Górnym Mieście, romański, wzmiankowany w 1186, rozbudowany w stylu gotyckim w1356 (prezbiterium) oraz w latach 1412-1455 korpus nawowy. We wnętrzu bogate barokowe wyposażenie (ołtarz główny, stalle, ambona, chrzcielnica) wykonane przez magdeburskiego snycerza Michaela Spießa.
  • romański kościół Św. Mikołaja (Nicolaikirche) na Dolnym Mieście. Wzmiankowany już 1136, zachował się niemalże w niezmienionej postaci. Jest to trzynawowa bazylika powstała z granitowych ciosów kamiennych. O romanizmie poświadczają także liczne apsydy główna zamykająca prezbiterium, dwie boczne oraz dwie w transepcie. Wystrój wnętrza barokowy, m.in. ambona z 1610 dzieło Michaela Spießa.
  • kościół Św. Jana (Sankt Johannes)
  • kilka budynków o konstrukcji szkieletowej (XVIII-XIX w.) m.in. przy Brüderstraße, Schulstraße, oraz na placu Platz der Weltjugend.

Burg jest jednym z miejsc północnej trasy tzw. Traktu Romańskiego, trasy turystycznej łączącej X-XIII wieczne zabytki w obrębie Saksonii-Anhalt.

Współpraca[edytuj | edytuj kod]

Miejscowości partnerskie[2]:

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1888, s. 35.
  2. Współpraca