Bylica
Bylica (Artemisia L.) – rodzaj roślin z rodziny astrowatych, liczący 300 gatunków. Występują głównie na obszarach suchych klimatu umiarkowanego Europy, Azji i Ameryki Północnej[2]. Gatunkiem typowym jest Artemisia vulgaris L.[3].
Spis treści |
[edytuj] Charakterystyka
Wiatropylne rośliny roczne, byliny, półkrzewy i krzewinki szpalerowe. Niektóre gatunki są wiecznie zielone, inne okresowo zrzucają liście.Kwiaty zebrane są w drobnych koszyczkach, skupionych groniasto lub wiechowato. Niektóre gatunki dominują na stepach lub półpustyniach, tworząc tzw. pustynie bylicowe. Wiele gatunków bylic to chwasty porastające nieużytki.
[edytuj] Systematyka
Absinthium Mill., Chamartemisia Rydb., Elachanthemum Y. Ling & Y. R. Ling, Oligosporus Cass.
- Pozycja systematyczna wg APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)
Angiosperm Phylogeny Website adoptuje podział na podrodziny astrowatych (Asteraceae) opracowany przez Panero i Funka w 2002[4], z późniejszymi uzupełnieniami[5]. Zgodnie z tym ujęciem rodzaj Artemisia należy do plemienia Anthemideae Cass., podrodziny Asteroideae (Juss.) Chev. W systemie APG III astrowate są jedną z kilkunastu rodzin rzędu astrowców (Asterales), wchodzącego w skład kladu astrowych w obrębie dwuliściennych właściwych[1].
- Pozycja w systemie Reveala (1994-1999)
Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa astrowe (Asteridae Takht.), nadrząd astropodobne (Asteranae Takht.), rząd astrowce (Asterales Lindl), rodzina astrowate (Asteraceae Dumort.)Dumort., podrodzina Artemisioideae Burmeist., plemię Artemisieae Kostel., podplemię Artemisiinae Less., rodzaj bylica (Artemisia L.)[6]
- Gatunki flory Polski[7]
- bylica austriacka (Artemisia austriaca Jacq.) – antropofit zadomowiony
- bylica draganek, b. estragon (Artemisia dracunculus L.)
- bylica miotłowa (Artemisia scoparia Waldst. & Kit.)
- bylica nadmorska (Artemisia maritima L.) – efemerofit
- bylica piołun (Artemisia absinthium L.)
- bylica polna (Artemisia campestris L.)
- bylica pontyjska (Artemisia pontica L.)
- bylica pospolita (Artemisia vulgaris L.)
- bylica roczna (Artemisia annua L.) – antropofit zadomowiony
- bylica skalna (Artemisia eriantha Ten., syn. A. petrosa (Baumg.) Fritsch, A. petrosa Baumg.)
- bylica werlocka (Artemisia verlotiorum Lamotte) – efemerofit
- Artemisia biennis Willd. – efemerofit
- Artemisia siversiana Willd. – efemerofit
- Artemisia tournefortiana Rchb. – efemerofit
- Gatunki uprawiane[8]
- bylica boże drzewko (Artemisia abrotanum L.)
- bylica cytwarowa (Artemisia cina)
- bylica armeńska (Artemisia armeniaca Lam.)
- bylica Freyna (Artemisia freyniana Krasch.)
- bylica frędzlasta (Artemisia frigida Willd.)
- bylica mlecznobiała (Artemisia lactiflora Wall. ex DC.)
- bylica Pursha (Artemisia purshiana Bess.)
- bylica Schmidta (Artemisia schmidtiana Maxim.)
- bylica szarotowata (Artemisia gnaphalodes Nutt.)
- bylica sztywna (Artemisia rigida A.Gray, syn. A. trifida var. rigida Nutt.)
- bylica taurydzka (Artemisia taurica Willd.)
- bylica wełnista (Artemisia lanata Willd. non Lam., syn. A. pedemontana Balb.)
[edytuj] Ciekawostki
- Bylice noszą imię po historycznej postaci Artemizji. Artemizja była prawdopodobnie żoną władcy karyjskiego Mauzolosa, panującego w połowie IV w. p.n.e. Zajmowała się medycyną i botaniką i na jej cześć rodzaj grupujący aromatyczne rośliny nazwany został ARTEMISIA.
- Bylica została uznana za narodową roślinę stanu Nevada.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
- ↑ Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
- ↑ Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-21].
- ↑ Panero J.L., Funk V.A.. Toward a phylogenetic subfamilial classification for the Compositae (Asteraceae). „Proceedings of the Biological Society of Washington”. 115 (4), s. 909–922, 2002. Biological Society of Washington.
- ↑ B. Baldwin, J. M. Bonifacino, T. Eriksson, V. A. Funk, C.A. Mannheimer, B. Nordenstam, N. Roque, I. Ventosa: Compositeae classification (ang.). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2010-05-24].
- ↑ Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Artemisia (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-21].
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
- ↑ Większość polskich nazw na podstawie: Ludmiła (red.) Karpowiczowa: Słownik nazw roślin obcego pochodzenia łacińsko-polski i polsko-łaciński. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 1973.