Bylica polna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bylica polna
Artemisia campestris Ypey37.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd astrowce
Rodzina astrowate
Podrodzina Asteroideae
Rodzaj bylica
Gatunek bylica polna
Nazwa systematyczna
Artemisia campestris L.
Sp. pl. 2:846. 1753
"(systm)" Systematyka w Wikispecies
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Bylica polna (Artemisia campestris L.) – gatunek rośliny z rodziny astrowatych. Dawniej roślina ta nazywana była również trzeszczykiem[2]. Jest szeroko rozprzestrzeniona na półkuli północnej. Rośnie dziko na znacznych obszarach Ameryki Północnej, w całej niemal Europie, w Afryce Północnej (Algieria, Libia, Tunezja i Maroko) oraz w Azji (Syberia, Kaukaz, Kazachstan, Turcja)[3]. W Polsce jest gatunkiem bardzo pospolitym[4].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pędy odmiany nadmorskiej nad Bałtykiem
Łodyga
Silnie rozgałęziona, osiąga wysokość 30–80(100) cm. Tylko młode rośliny są owłosione, później są nagie
Liście
Pierzastodzielne, z wierzchu ciemnozielone, od spodu białawe i filcowate. Składają się z odcinków o szerokości do 1,5 mm. W nasadzie posiadają wyraźne uszka lub pierzaste łatki. W czasie kwitnienia występują jeszcze liście odziomkowe.
Kwiaty
Zebrane w liczne, drobne i jajowate koszyczki o szerokości do 3 mm. W koszyczkach tych znajdują się liczne kwiaty. Na brzegach koszyczka występują czerwonobrunatne kwiatami żeńskimi

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Półkrzew, chamefit. Kwitnie od lipca do września. Przedprątne kwiaty nie posiadają miodników i są wiatropylne[2]. Nie wydziela zapachu charakterystycznego dla wielu innych gatunków bylic. Siedlisko: przydroża, suche murawy, ugory, nieużytki i miejsca ruderalne. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla klasy (Cl.) Festuco-Brometea[5]. Roślina trująca w większych ilościach[2]. Liczba chromosomów 2n= 36[4].

Zmienność[edytuj | edytuj kod]

Wyróżnia się 7 podgatunków[6], w Polsce występują trzy z nich[3][4]:

  • Artemisia campestris L. subsp. campestrispodgatunek nominatywny – ma wcześnie łysiejące, zwykle ciemnoczerwone łodygi i liście o łatkach szerokości do 1 mm oraz nagie koszyczki[4]. W Polsce pospolity.
  • Artemisia campestris L. subsp. sericea (Fries) Lemke rt Rothm. – podgatunek nadmorski, spotykany na wydmach. Ma łodygę, liście i koszyczki trwale srebrzystoszaro owłosione[4]. Silne owłosienie hamuje transpirację, dzięki czemu ułatwia bylicy piasków nadmorskich gospodarkę wodną. Odmianę nadmorską przed nadmierną utratą wody chroni ponadto cienka warstwa wosku, pokrywająca często ich liście i pędy. Warstwa wosku nadaje tej odmianie lekko niebieskawe zabarwienie[7].
  • Artemisia campestris L. subsp. inodora Nyman (syn. Artemisia tschernieviana Besser)

Pozostałe podgatunki:

  • Artemisia campestris L. subsp. glutinosa (J. Gay ex Besser) Batt. – występuje w obszarze śródziemnomorskim[3],
  • Artemisia campestris L. subsp. pacifica (Nuttall) H. M. Hall & Clements – zachodnia część Ameryki Północnej[6],
  • Artemisia campestris L. subsp. canadensis (Michaux) Scoggan – północna część Ameryki Północnej, w tym Grenlandia[6],
  • Artemisia campestris L. subsp. caudata (Michaux) H. M. Hall & Clements – Ameryka Północna[6].

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
  2. 2,0 2,1 2,2 Olga Seidl, Józef Rostafiński: Przewodnik do oznaczania roślin. Warszawa: PWRiL, 1973.
  3. 3,0 3,1 3,2 Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-05-27].
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
  5. Matuszkiewicz Władysław. Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Wyd. Naukowe PWN, Warszawa, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 Artemisia campestris (ang.). Flora of North America. eFloras.org. [dostęp 2010-06-27].
  7. Teofil Wojterski: Zielonym szlakiem polskiego wybrzeża. Nasza Księgarnia, 1957, s. 41.