Bylica polna
| Bylica polna | |
|---|---|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | Euphyllophyta |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | astrowe |
| Rząd | astrowce |
| Rodzina | astrowate |
| Podrodzina | Asteroideae |
| Rodzaj | bylica |
| Gatunek | bylica polna |
| Nazwa systematyczna | |
| Artemisia campestris L. Sp. pl. 2:846. 1753 |
|
Bylica polna (Artemisia campestris L.) – gatunek rośliny z rodziny astrowatych. Dawniej roślina ta nazywana była również trzeszczykiem[2]. Jest szeroko rozprzestrzeniona na półkuli północnej. Rośnie dziko na znacznych obszarach Ameryki Północnej, w całej niemal Europie, w Afryce Północnej (Algieria, Libia, Tunezja i Maroko) oraz w Azji (Syberia, Kaukaz, Kazachstan, Turcja)[3]. W Polsce jest gatunkiem bardzo pospolitym[4].
Spis treści |
[edytuj] Morfologia
- Łodyga
- Silnie rozgałęziona, osiąga wysokość 30–80(100) cm. Tylko młode rośliny są owłosione, później są nagie
- Liście
- Pierzastodzielne, z wierzchu ciemnozielone, od spodu białawe i filcowate. Składają się z odcinków o szerokości do 1,5 mm. W nasadzie posiadają wyraźne uszka lub pierzaste łatki. W czasie kwitnienia występują jeszcze liście odziomkowe.
- Kwiaty
- Zebrane w liczne, drobne i jajowate koszyczki o szerokości do 3 mm. W koszyczkach tych znajdują się liczne kwiaty. Na brzegach koszyczka występują czerwonobrunatne kwiatami żeńskimi
[edytuj] Biologia i ekologia
Półkrzew, chamefit. Kwitnie od lipca do września. Przedprątne kwiaty nie posiadają miodników i są wiatropylne[2]. Nie wydziela zapachu charakterystycznego dla wielu innych gatunków bylic. Siedlisko: przydroża, suche murawy, ugory, nieużytki i miejsca ruderalne. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla klasy (Cl.) Festuco-Brometea[5]. Roślina trująca w większych ilościach[2]. Liczba chromosomów 2n= 36[4]
[edytuj] Zmienność
Wyróżnia się 7 podgatunków[6], w Polsce występują trzy z nich[3][4]:
- Artemisia campestris L. subsp. campestris – podgatunek nominatywny – ma wcześnie łysiejące, zwykle ciemnoczerwone łodygi i liście o łatkach szerokości do 1 mm oraz nagie koszyczki[4]. W Polsce pospolity.
- Artemisia campestris L. subsp. sericea (Fries) Lemke rt Rothm. – podgatunek nadmorski, spotykany na wydmach. Ma łodygę, liście i koszyczki trwale srebrzystoszaro owłosione[4]. Silne owłosienie hamuje transpirację, dzięki czemu ułatwia bylicy piasków nadmorskich gospodarkę wodną. Odmianę nadmorską przed nadmierną utratą wody chroni ponadto cienka warstwa wosku, pokrywająca często ich liście i pędy. Warstwa wosku nadaje tej odmianie lekko niebieskawe zabarwienie[7].
- Artemisia campestris L. subsp. inodora Nyman (syn. Artemisia tschernieviana Besser)
Pozostałe podgatunki:
- Artemisia campestris L. subsp. glutinosa (J. Gay ex Besser) Batt. – występuje w obszarze śródziemnomorskim[3],
- Artemisia campestris L. subsp. pacifica (Nuttall) H. M. Hall & Clements – zachodnia część Ameryki Północnej[6],
- Artemisia campestris L. subsp. canadensis (Michaux) Scoggan – północna część Ameryki Północnej, w tym Grenlandia[6],
- Artemisia campestris L. subsp. caudata (Michaux) H. M. Hall & Clements – Ameryka Północna[6].
Przypisy
- ↑ Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Olga Seidl, Józef Rostafiński: Przewodnik do oznaczania roślin. Warszawa: PWRiL, 1973.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-05-27].
- ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
- ↑ Matuszkiewicz Władysław. Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Wyd. Naukowe PWN, Warszawa, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
- ↑ 6,0 6,1 6,2 6,3 Artemisia campestris (ang.). Flora of North America. eFloras.org. [dostęp 2010-06-27].
- ↑ Teofil Wojterski: Zielonym szlakiem polskiego wybrzeża. Nasza Księgarnia, 1957, s. 41.