Car-pooling
Carpooling (polskie odpowiedniki: „podwożenie”, „wypełnianie auta”) – forma podróżowania, która polega na udostępnianiu wolnego miejsca we własnym samochodzie lub korzystania z wolnego miejsca w samochodzie innego użytkownika.
Spis treści |
Idea i korzyści [edytuj]
Kierowcy i pasażerowie umawiający się na carpooling dzielą się kosztami przejazdu, na które składają się przede wszystkim koszty paliwa, ale także np. opłaty za parking, przejazd autostradą czy wypożyczenie samochodu. Za dodatkowe korzyści carpoolingu uznaje się również przyjazność środowisku: mniej samochodów na drogach to mniej hałasu i zanieczyszczeń, a także kwestie społeczne: możliwość nawiązania nowych znajomości czy spędzenia czasu w miłym towarzystwie podczas wielogodzinnej podróży.
Zasady działania [edytuj]
Kierowcy i pasażerowie publikują oferty przejazdów i zapytania o wolne miejsca. Zainteresowane osoby, które wybierają się w tym samym kierunku o tej samej porze, kontaktują się z ogłoszeniodawcą, aby omówić szczegóły wspólnego przejazdu. Obie strony ustalają przede wszystkim czas i miejsce spotkania, a także podział kosztów podróży oraz takie kwestie, jak np. miejsce na bagaż, możliwość zabrania ze sobą kota lub psa czy palenia papierosów. Następnie spotykają się w umówionym dniu w konkretnym miejscu i wspólnie odbywają podróż.
Umawiane przejazdy nie muszą dotyczyć nieznających się wzajemnie osób – regularne wspólne dojazdy ze znajomymi na uczelnię, do pracy czy powroty tym samym samochodem z imprez to także carpooling. Coraz bardziej popularne w Polsce staje się jednak korzystanie z wolnych miejsc w samochodach także na dłuższych trasach, np. w okresie świąt czy w podczas dojazdów na koncerty i festiwale.
Carpooling nie zawsze musi dotyczyć całej podróży. Szczególnie w przypadku długich tras, pasażerowie często towarzyszą kierowcy tylko na konkretnych odcinkach, a ich udział w kosztach obliczany jest na podstawie liczby przejechanych kilometrów. Ogłoszenie o oferowaniu lub poszukiwaniu wolnego miejsca w samochodzie można zamieścić w różnych miejsca, takich jak:
- ogólne portale ogłoszeniowe
- serwisy dedykowane stricte carpoolingowi
- internetowe fora dyskusyjne
- aplikacje mobilne (Android, iPhone)
- tablice ogłoszeniowe w biurowcach czy na uczelniach
- rozwiązania intranetowe w firmach
Historia [edytuj]
Początki carpoolingu sięgają lat 50. XX wieku. W Stanach Zjednoczonych i Europie zachodniej ta forma podróżowania stała się szczególnie popularna w latach 70. w czasie tzw. kryzysu paliwowego. Również w Polsce w latach PRL była prowadzona kampania „podwieź sąsiada”.
W ciągu ostatnich kilku lat coraz bardziej popularne staje się umawianie przejazdów za pośrednictwem Internetu i rozwiązań mobilnych. Korzystanie z rozwoju technologicznego umożliwia kierowcom dotarcie z ofertą do większego grona potencjalnych pasażerów oraz szybszy kontakt zainteresowanych stron i łatwiejsze umówienie się na carpooling.
Inicjatywy rządowe [edytuj]
W niektórych krajach potrzeba redukcji zanieczyszczeń powodowanych przez transport samochodowy zaowocowała zmianami w organizacji ruchu drogowego. W Stanach Zjednoczonych można spotkać specjalnie wydzielone pasy dla samochodów przewożących co najmniej 2-3 osoby, tzw. pasy HOV (ang. High Occupancy Vehicle). W Europie Zachodniej natomiast coraz częściej wydzielane są dla nich specjalne miejsca parkingowe. Tamtejsze lokalne władze uznają carpooling za ważny element polityki zrównoważonego transportu oraz organizują i wspierają wszelkie inicjatywy popularyzujące „wypełnianie aut”.
Carpooling a autostop [edytuj]
Carpooling bywa czasami błędnie nazywany internetowym autostopem lub e-autostopem. Należy jednak zwrócić uwagę na dwie zasadnicze różnice: podczas gdy autostop jest spontaniczny i zwykle bezpłatny, w przypadku carpoolingu kierowca i pasażer umawiają się na przejazd z wyprzedzeniem, poza tym w grę wchodzi zwrot części kosztów podróży.
Polskie serwisy carpoolingowe [edytuj]
Choć idea carpoolingu w Polsce jest stosunkowo nowa i dopiero zdobywa popularność, powstało już kilka serwisów internetowych, na których pasażerowie i kierowcy mogą wyszukać i zamieszczać ofery przejazdów. Największą platformą jest http://www.carpooling.pl, dzięki której kierowcy i pasażerowie umawiają się na wspólne przejazdy po Polsce i Europie. Specjalnymi opcjami są m.in. przejazdy tylko dla kobiet czy system oceniania użytkowników. W 2012 roku na polski rynek - jako do dziewiątego kraju w Europie - zawitał także portal http://www.blablacar.pl, który główny nacisk kładzie na społecznościowy walor wspólnych przejazdów. Innym przykładem jest serwis http://jedziemyrazem.pl, który szczególny nacisk kładzie na komunikowanie ze sobą osób przemierzających regularnie te same trasy: dom - praca, dom - szkoła, dom - uczelnia.
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Kalkulator kosztów dojazdu do pracy.
- Kalkulator podziału kosztów przejazdu.
- Porównanie serwisów carpoolingowych w Polsce.
- Kompedium wiedzy o carpoolingu.
- Jacek Szołtysek. Car-pooling w koncepcji podróży pasażerskiej w miastach. „Logistyka”. 4/2008, s. 45-48. ILiM. ISSN 1231-5478 (pol.).
