Carl Robert Jakobson

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Carl Robert Jakobson
Carl Robert Jakobson.jpg
Data i miejsce urodzenia 26 lipca 1841
Tartu
Data i miejsce śmierci 19 marca 1882
Kurgja

Carl Robert Jakobson, ps. Linnutaja (ur. 26 lipca 1841 w Tartu (Dorpat), zm. 19 marca 1882 w Kurgja) – estoński nauczyciel i pisarz, polityk, jedna z czołowych postaci estońskiego odrodzenia narodowego.

Urodził się jako syn Adama Jakobsona, nauczyciela w szkole parafialnej w Tormie. Od 1856 do 1859 uczęszczał do seminarium prowadzonego przez Jānisa Cimzego w mieście Valga, po czym zajął miejsce ojca jako nauczyciel w Tormie. Po konflikcie z lokalnym pastorem i dziedzicem opuścił rodzinną miejscowość podejmując pracę w Kingissepp (Jamburg). Od 1864 nauczał w Petersburgu, gdzie związał się z estońskim ruchem narodowym oraz rozpoczął współpracę z gazetą Eesti Postimees oraz liberalnymi kręgami niemieckimi i rosyjskimi.

Na początku lat siedemdziesiątych znalazł się wśród założycieli działającego w Tartu Estońskiego Towarzystwa Literackiego (Eesti Kirjameeste Selts), które odegrało ogromną rolę w początkach estońskiego odrodzenia narodowego.

W 1871 osiedlił się w Tallinnie. Trzy lata później nabył posiadłość w Kurgja, gdzie założył wzorcowe gospodarstwo chłopskie. Został wybrany prezesem towarzystw rolniczych w Parnawie i Viljandi (Fellin).

W 1878 założył w Viljandi gazetę Sakala, gdzie występował za ograniczeniem praw szlachty niemieckiej na terenie guberni bałtyckich oraz budową estońskiej tożsamości narodowej w oparciu o porozumienie z Rosją.

W 1881 wybrano go następcą Jakoba Hurta na stanowisku prezesa Estońskiego Towarzystwa Literackiego.

Jego młodszym bratem był Eduard Magnus Jakobson (1847-1903), znany drzeworytnik, autor ilustracji do estońskich książek oraz pastor baptystyczny.

Portret C. R. Jakobsona widniał na estońskim banknocie o nominale 500 koron (wycofanym z obiegu po wprowadzeniu euro w 2011 r.).

Wybrane publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Kooli Lugemise raamatu (18671876)
  • Uus Aabitsaraamat (1867)
  • Veikene Geograafia (1868)
  • Teadus ja Seadus põllul (1869)
  • Wanemuine Kandle healed (Lieder für Chor, 18691871)
  • C. R. Linnutaja laulud (Gesangheft, 1870)
  • Rõõmus laulja (1872)
  • Artur ja Anna (Theaterstück, 1872)
  • Kuidas põllumees rikkaks saab (1874)
  • Kuidas karjad ja nende saagid meie põllumeeste rikkuse allikaks saavad (1876)
  • Sakala Kalender põllumeestele (1880)
  • Helmed (Lesebuch, 1880)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]