Charles Münch
Charles Münch (także Charles Munch) (ur. 26 września 1891 w Strasburgu; zm. 6 listopada 1968 w Richmond, Wirginia) – dyrygent francuski pochodzenia niemieckiego.
Charles Münch urodził się jako syn alzackiego organisty i dyrygenta chóru Ernsta Müncha.
Studiował grę na skrzypcach w Konserwatorium w Strasburgu i w Paryżu u Luciena Capeta.
Na początku I wojny światowej został wcielony do armii niemieckiej w stopniu sierżanta artylerii. Doznał zatrucia gazem bojowym pod Péronne i był ranny w bitwie pod Verdun. Po wojnie wrócił do Alzacji i został obywatelem Francji.
Po studiach w Berlinie u Carla Flescha rozpoczął karierę skrzypka-solisty. Został profesorem Konserwatorium w Strasburgu (1919), potem w Konserwatorium w Lipsku. Od roku 1923 był koncertmistrzem orkiestry Gewandhaus.
Jako dyrygent zadebiutował w listopadzie 1932 w Paryżu.
Małżeństwo (1933) z wnuczką założyciela koncernu Nestlé zapewniło mu sfinansowanie dalszej kariery. W latach 1933-1940 doskonalił sztukę dyrygentury u Alfreda Szendreia w Paryżu. W latach 1935-1938 był dyrygentem założonej przez Alfreda Cortot orkiestry paryskiego Towarzystwa Filharmonicznego. 1938 został dyrektorem Towarzystwa Koncertowego Konserwatorium Paryskiego. Zachował to stanowisko podczas niemieckiej okupacji Francji. Nie stał się jednak kolaborantem i wspierał francuski Ruch Oporu, za co został odznaczony Legią Honorową V klasy (1945). W 1952 został Komandorem tego orderu.
W grudniu 1946 po raz pierwszy dyrygował Boston Symphony Orchestra. 1949 został dyrektorem muzycznym tego zespołu. W roku 1952 odbył pierwsze tournée po Europie, 1956 drugie tournée po Europie i Związku Radzieckim. 1962 zrezygnował z kierowania orkiestrą, przekazał kierownictwo Erichowi Leinsdorfowi a sam występował już tylko na prawach gościa. 1967 uczestniczył w tworzeniu Orchestre de Paris.
Münch zapisał się w historii muzyki jako propagator nowej muzyki francuskiej, dyrygował prawykonaniami dzieł Alberta Roussela, Dariusa Milhaud i Artura Honeggera.
Pozostawił tom wspomnień autobiograficznych Je suis chef d'orchestre (1954).
Bibliografia[edytuj]
- G. Honegger: Un chef d'orchestre dans le siècle. Paris l987
- Ph. Olivier: Ch. Munch. Une biographie par le disque. Paris 1987
