Chorzele

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: Chorzelewieś w woj. podlaskim, w pow. zambrowskim, w gminie Zambrów.
Chorzele
Herb Flaga
Herb Chorzel Flaga Chorzel
Państwo  Polska
Województwo  mazowieckie
Powiat przasnyski
Gmina Chorzele
gmina miejsko-wiejska
Data założenia XV wiek
Prawa miejskie 1542 do 1870, odzyskane w 1919
Burmistrz Beata Szczepankowska
Powierzchnia 17,51 km²
Populacja (2008)
• liczba ludności
• gęstość

2 807[1]
160 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 29
Kod pocztowy 06-330
Tablice rejestracyjne WPZ
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Chorzele
Chorzele
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Chorzele
Chorzele
Ziemia 53°15′38″N 20°54′00″E/53,260556 20,900000Na mapach: 53°15′38″N 20°54′00″E/53,260556 20,900000
TERC
(TERYT)
1141922024
Urząd miejski
Stanisława Komosińskiego 1
06-330 Chorzele
Wikisłownik Hasło Chorzele w Wikisłowniku
Strona internetowa

Chorzelemiasto w woj. mazowieckim, w powiecie przasnyskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Chorzele, nad Orzycem. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. ostrołęckiego.

Były miastem królewskim Korony Królestwa Polskiego[2].

Według danych z 31 grudnia 2004 miasto miało 2799 mieszkańców.

Przez miasto przebiega droga krajowa 57 BartoszycePułtusk oraz drogi wojewódzkie 614 do Myszyńca i 616 do Ciechanowa. 25 km na północ od miasta zlokalizowany jest międzynarodowy port lotniczy w Szymanach.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Największe zakłady przemysłowe w mieście to: firma Bel Polska sp. z o.o. i Spółdzielnia Mleczarska Mazowsze, oba działająca w branży mleczarskiej. Ważną rolę odgrywa też przemysł drzewny.

Życie kulturalne[edytuj | edytuj kod]

W Chorzelach odbywają się festyny, takie jak Spotkanie z folklorem czy Niedziele w mieście. Ponadto organizowane są konkursy plastyczne, recytatorskie i festiwal piosenki. W mieście działa Biblioteka Publiczna. Odbywają się również zawody strażackie.

Historia[edytuj | edytuj kod]

  • 1472 – pierwsze wzmianki o Chorzelach
  • 1542 – prawa miejskie, miasto jest osadą królewską
  • 1690 – nadanie przywilejów po zniszczeniu miasta przez Szwedów
  • 1795 – w zaborze pruskim
  • XIX w. – rozwój przemysłu, szybki wzrost znaczenia ludności żydowskiej
  • 1807 – w Księstwie Warszawskim
  • 1815 – w Królestwie Polskim
  • 1863–1864 – miejsce zwycięskich bitew powstańców z wojskami rosyjskimi
  • 1870–1919 – cofnięte prawa miejskie
  • 1905 – Chorzele zamieszkuje 2.301 Żydów, stanowiąc 57% mieszkańców
  • 1916 – uzyskanie połączenia kolejowego
  • 1939–1945 – wcielone do III Rzeszy, całkowita eksterminacja ludności żydowskiej
  • 20 stycznia 1945 – zajęcie Chorzel przez radzieckie oddziały 32 Dywizji Kawalerii 3 Armii
  • 1945 – w grudniu oddział podziemia niepodległościowego rozbił areszt Milicji Obywatelskiej i uwolnił 14 żołnierzy podziemia[3]
  • 1975 – gmina Chorzele w ramach województwa ostrołęckiego
  • od 1999 r. w ramach powiatu przasnyskiego (woj. mazowieckie)

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Wspólnoty wyznaniowe[edytuj | edytuj kod]

Miejscowość jest siedzibą parafii rzymskokatolickiej św. Mikołaja, należącej do metropolii białostockiej, diecezji łomżyńskiej, dekanatu Chorzele. W Chorzelach znajduje się też Sala Królestwa miejscowego Chrześcijańskiego Zboru Świadków Jehowy[4].

Znane osoby związane z miastem[edytuj | edytuj kod]

  • Rajmund Rembieliński – podprefekt powiatu przasnyskiego i departamentu płockiego w czasach Księstwa Warszawskiego. Odpowiedzialny za aprowizację wojsk francuskich i polskich w kampanii napoleońskiej
  • porucznik Karczewski – dowódca jednego z oddziałów Brygady Syberyjskiej. Zginął wraz z żołnierzami w sierpniu 1920 roku w potyczce z wojskami bolszewickimi
  • Tomasz Kolbe (1828-1863) – dzierżawca wsi Dąbrówka Ostrowska/k/ Chorzel. Pierwszy naczelnik powstania styczniowego powiatu przasnyskiego. Jeden z inicjatorów insurekcji na terenach północnego Mazowsza. W powstańczej legendzie znany jako "Robespierre z Dąbrówki"
  • Prof. Jerzy Kłoczowski – historyk "Naszej Europy". Dyrektor Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej w Lublinie. Przewodniczący Polskiego Komitetu ds. UNESCO. Autor około 700 prac dotyczących historii chrześcijaństwa i dziejów Europy Środkowo-Wschodniej.

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Chorzele nie posiadają obecnie komunikacji kolejowej (najbliższe czynne dworce kolejowe to Ciechanów i Szczytno), natomiast posiadają dość dobrze rozwinięte połączenia autobusowe. Miasto posiada bezpośrednie połączenie autobusowe z Warszawą, Olsztynem, Przasnyszem, Ciechanowem, Ostrołęką, Szczytnem, Mrągowem i Nidzicą, a w sezonie turystycznym również z Giżyckiem. Komunikację pasażerską w Chorzelach i okolicy zapewnia głównie przedsiębiorstwo PKS Przasnysz. Docierają tu również autobusy PKS Warszawa, PKS Olsztyn, PKS Mrągowo, PKS Ostrołęka, PKS Mława oraz przewoźników prywatnych.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Dane Głównego Urzędu Statystycznego: Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2008 r.). [dostęp 1.10.2009].
  2. Adolf Pawiński, Mazowsze, Warszawa 1895, s. 38.
  3. Tadeusz Swat, „...Przed Bogiem i historią”. Księga ofiar komunistycznego reżimu w Polsce lat 1944-1956. Mazowsze. Warszawa 2003, s. 242.
  4. Dane według raportów wyszukiwarki zborów (www.jw.org) z 11 lutego 2013.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]