Chylomikrony

Budowa chylomikronu
Apolipoproteiny: ApoA, ApoB, ApoC, ApoE; T (triacyloglicerole, trójglicerydy); C (cholesterol); zielone (fosfolipidy)

Chylomikrony CM – duże lipoproteiny występujące w osoczu krwi. Charakteryzują się gęstością względną ponizej 0,95 g/ml oraz obecnością na ich powierzchni apolipoprotein apoA, apoB₄₈, apoC oraz apoE.

Budowa

Chylomikrony to kuliste cząstki o wielkości 0,3–1,5 μm.

Skład chylomikronów

• 90% triglicerydy
• 5% fosfolipidy
• 3% cholesterol
• 2% apolipoproteiny apoA, apoB₄₈, apoC oraz apoE

Funkcja

Ze względu na hydrofobowy charakter cząstek lipidów, w tym trójglicerydów oraz cholesterolu, nie mogą one być transportowane bezpośrednio w środowisku wodnym krwi. Aby transport mógł być możliwy, powstają kompleksy lipoproteinowe np. chylomikrony, HDL, LDL, VLDL, których otoczka jest hydrofilowa, a cała cząstka jest rozpuszczalna w wodzie.

Chylomikrony transportują, pochodzące z pokarmu m.in. trójglicerydy, fosfolipidy i cholesterol, z jelita cienkiego do wątroby i mięśni.

Metabolizm

Chylomikrony powstają w ścianie jelita cienkiego, w enterocytach, kosztem ATP. Uwalniane są z enterocytów do podnabłonkowych naczyń limfatycznych.

Chylomikrony z limfy transportowane są do krwi, a następnie do wątroby, tkanki tłuszczowej i do mięśni. Pod wpływem lipazy lipoproteinowej, obecnej na powierzchni naczyń włosowatych, tracą ok. 90% trójglicerydów, powstają resztkowe chylomikrony (remnanty), które są transportowane przez krew do komórek wątroby (hepatocytów), gdzie są hydrolizowane do aminokwasów, cholesterolu, kwasów tłuszczowych i zasad azotowych, pochodzących z fosfolipidów. W komórkach tkanki tłuszczowej (adipocytach) są re-estryfikowane.

Metabolizm chylomikronów jest krótki, trwa od 0,5 do 1,5 h.

Bibliografia

• E.Bańkowski "Biochemia" Wydawnictwo Medyczne Urban&Partner Wrocław 2005 ISBN 83-89581-10-8
• Jeremiasz Tomaszewki: Diagnostyka laboratoryjna. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2001. ISBN 83-200-3591-0.