Ciąża pozamaciczna

Ciąża pozamaciczna

ICD-10 O00 O00.0 Ciąża brzuszna O00.1 Ciąża jajowodowa O00.2 Ciąża jajnikowa O00.8 Inna ciąża pozamaciczna O00.9 Ciąża pozamaciczna, nieokreślona

Ciąża jajowodowa

Ludzki zarodek z ciąży jajowodowej wielkości 10 mm, w 7 tygodniu ciąży

Ludzki zarodek z ciąży jajowodowej w 7–8 tygodniu życia

Ciąża pozamaciczna (łac. graviditas extrauterina) – rozwój płodu poza jamą macicy. Podobnym, lecz nieco szerszym terminem jest ciążą ektopowa - zawiera ona w sobie wszystkie przypadki implantacji zarodka poza jamą macicy oraz ciążę szyjkową (czyli ciążę wewnątrzmaciczną, choć w nieprawidłowym miejscu).

Z uwagi na niemożność prawidłowego rozwoju ciąży poza jamą macicy najczęściej kończy się poronieniem, często wśród objawów zagrożenia życia matki.

Rozpoznanie

Podejrzewać ciążę ektopową należy zawsze w przypadku wystąpienia następujących objawów:

• zatrzymanie miesiączki
• pojawiające się krwawienie z dróg rodnych (po kilku tygodniach, najczęściej w 2. miesiącu od zatrzymania miesiączki)
• ból brzucha.

W początkowym okresie przebieg jest bezobjawowy, następnie pojawiają się jednostronne bóle brzucha i plamienia, wreszcie nasilające się bóle powodują pojawianie się objawów ogólnych (bladość, poty, tachykardia) czyli objawy rozwijającego się wstrząsu.

Diagnostyka różnicowa

W diagnostyce różnicowej ciąży ektopowej należy uwzględnić:

• ciążę wewnątrzmaciczną
• zapalenie wyrostka robaczkowego
• poronienie samoistne
• pęknięcie torbieli jajnika
• skręcenie przydatków macicy
• endometriozę

Czynniki ryzyka

• Przebyte zapalenie miednicy mniejszej, zwłaszcza zakażenie chlamydiami
• Operacje jajowodów w wywiadzie
• Techniki wspomaganego rozrodu
• Wcześniejsze wystąpienie ciąż ektopowych

Lokalizacja

• ciąża jajowodowa (ciąża rozwija się w jajowodzie) – najczęstsza
  • w części bańkowej jajowodu (80%)
  • w cieśni jajowodu (12%)
  • w strzępkach jajowodu (5%)
• ciążą brzuszna (w obrębie jamy brzusznej; 1,4%)
• ciąża jajnikowa (w obrębie jajnika; 0,2%)

Przebieg

Z uwagi na to, że 99% ciąż pozamacicznych rozwija się w jajowodzie (najczęściej dochodzi do tej sytuacji w wypadku zaburzenia jego drożności), możliwe są dwie sytuacje:

• uwolnienie się jaja do jamy otrzewnowej tzw. poronienie trąbkowe (łac. abortus tubarius),
• pęknięcie jajowodu (łac. ruptura tubae uterinae), które przebiega z objawami wstrząsu.

Leczenie

Stosuje się trzy strategie postępowania:

• postępowanie wyczekujące
• leczenie farmakologiczne (metotreksat)
• leczenie operacyjne (laparotomia lub laparoskopia).

Przypisy

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.