Ciśnienie tętnicze

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Ciśnienie tętnicze (ang. blood pressure – BP) – ciśnienie wywierane przez krew na ścianki tętnic, przy czym rozumie się pod tą nazwą ciśnienie w największych tętnicach, np. w tętnicy w ramieniu. Jest ono wyższe niż ciśnienie krwi wywierane na ścianki żył.

Mierzenie ciśnienia krwi u pacjenta
Wynik pomiaru ciśnienia tętniczego na automatycznym mierniku nadgarstkowym: 126/70 mmHg
Sfigmomanometr i stetoskop do pomiaru ciśnienia tętniczego metodą Korotkowa

Ciśnienie krwi ulega ustawicznym zmianom zarówno długookresowym (co związane jest z wiekiem, stanem zdrowia itp.), średniookresowym (zależnie od pory doby, aktywności, stanu psychicznego, spożytych używek itp.), jak i krótkookresowym (w obrębie cyklu pracy serca). W momencie skurczu serca, kiedy porcja krwi wypychana jest z serca do aorty, w tętnicach panuje najwyższe ciśnienie, wynoszące zazwyczaj u zdrowego dorosłego człowieka od ok. 90 do 135 mm Hg (zazwyczaj 110–130); w chwili rozkurczu – jest najniższe, np. od ok. 50 do 90 mm Hg (zazwyczaj 65–80). W praktyce medycznej, do oceny stanu zdrowia badanej osoby istotna jest wartość zarówno ciśnienia skurczowego, jak i rozkurczowego, toteż podawane są obie wartości, co zapisuje się np. 120/80 mm Hg.

Systematyczne pomiary ciśnienia krwi są jedną z podstawowych metod kontrolowania stanu zaawansowania choroby osób cierpiących na nadciśnienie tętnicze, jak również inne choroby układu krążenia. Pomiarów zazwyczaj dokonuje się metodą Korotkowa, przy użyciu sfigmomanometru i słuchawek lekarskich (wówczas wynik pomiaru zapisuje się też czasem: "RR 120/80"), bądź metodami półautomatycznymi, np. miernikami nadgarstkowymi, wygodniejszymi do samobadania w domu.

Średnie ciśnienie tętnicze:

  • Dorosły:
    • 120 mm Hg – ciśn. skurczowe (SYS – Systole)
    • 80 mm Hg – ciśn. rozkurczowe (DIA – Diastole)
  • Noworodek (do 28. dnia życia)[potrzebne źródło]:
    • 102 mm Hg – ciśn. skurczowe (SYS – Systole)
    • 55 mm Hg – ciśn. rozkurczowe (DIA – Diastole)
  • Dziecko (1.–8. rok życia)[potrzebne źródło]:
    • 110 mm Hg – ciśn. skurczowe (SYS – Systole)
    • 75 mm Hg – ciśn. rozkurczowe (DIA – Diastole)

Ciśnienia krwi w aorcie u płodu wynosi około 30 mm Hg w 20. tygodniu ciąży i wzrasta do ok. 45 mm Hg w 40. tygodniu ciąży[1]. Średnie ciśnienie tętnicze krwi u donoszonych noworodków wynosi[2]:

  • skurczowe 65–95 mm Hg
  • rozkurczowe 30–60 mm Hg

Przypisy

  1. Struijk PC., Mathews VJ., Loupas T., Stewart PA., Clark EB., Steegers EA., Wladimiroff JW. Blood pressure estimation in the human fetal descending aorta.. „Ultrasound in obstetrics & gynecology : the official journal of the International Society of Ultrasound in Obstetrics and Gynecology”. 5 (32), s. 673–81, październik 2008. doi:10.1002/uog.6137. PMID 18816497. 
  2. Sharon Smith Murray, Emily Slone McKinney: Clinical Handbook For Foundations Of Maternal-newborn Nursing. W.B. Saunders Company, s. 476. ISBN 978-1-4160-0143-0.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło ciśnienie tętnicze w Wikisłowniku

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.