Cmentarz Rogożski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Groby moskiewskich starowierów.

Cmentarz Rogożski w Moskwie (ros. Рогожское кладбище в Москве) - nekropolia położona w niżegorodzkim rejonie Moskwy, duchowe centrum moskiewskich staroobrzędowców. Mieści się przy ulicy Staroobrzędowej 31A (Старообрядческая 31 А).

Cmentarz został założony po epidemii dżumy w 1771 roku za rogatkami Moskwy, po kilku latach za pozwoleniem Katarzyny II zbudowano tu molennę, dom modlitewny, a w okolicach zaczęli się osiedlać moskiewscy raskolnicy, tworząc lokalną moskiewską wspólnotę popowców, od 1853 roku centrum archiepiskopii Moskwy i Wszechrusi.

W 1856 roku starowierom zakazano modłów na cmentarzu, ich prawa przywrócił dopiero ukaz tolerancyjny z 1905 roku.

Na cmentarzu pochowano wielu wybitnych kupców - przedstawicieli staroobrzędowców, m.in. braci Riabuszyńskich (właścicieli fabryki tekstyliów), Timofieja i Sawę Morozowów, Kuźmę Sołdatienkowa (wydawcę i właściciela galerii sztuki) czy rodzinę Szelaputinów (handlowców i działaczy charytatywnych).

Po rewolucji październikowej cmentarz udostępniono wiernym innych wyznań i niewierzącym. W latach trzydziestych i czterdziestych pogrzebano tu szczątki ofiar represji stalinowskich, m.in. Jakowa Smuszkiewicza, Pawła Ryczagowa i Grigorija Szterna rozstrzelanych w październiku 1941 roku oficerów Armii Czerwonej.

Świątynie[edytuj | edytuj kod]

Obecnie na cmentarzu znajdują się:

  • Sobór Pokrowski, podlegający białokrynickiemu odłamowi staroobrzędowców.
  • Cerkiew-dzwonnica Zmartwychwstania Pańskiego zaprojektowana przez Fiodora Gornostajewa, wzniesiona w latach 1907-13 na pamiątkę ponownego otwarcia świątyń staroobrzędowców w Moskwie. Liczy sobie 80 metrów wysokości i jest drugą pod tym względem - po kremlowskiej - dzwonnicą w mieście.
  • Chram św. Mikołaja Cudotwórcy wybudowany w 1776 roku na miejscu dawnej drewnianej kapliczki, od 1854 roku własność staroobrzędowców.
  • Molenna Św. Michała - siedziba metropolity staroobrzędowców.
  • Sobór Narodzenia Najświętszej Marii Panny - wybudowany w latach 1790-92 przez Matwieja Kasakowa (nieczynny).
  • Cerkiew Narodzenia Pańskiego - zbudowana w 1804 roku w stylu neobaroku cerkiewnego, wykorzystywana jako kościół zimowy.

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Występujący w powieści "Idiota" Fiodora Dostojewskiego kupiec Parfion Rogożin otrzymał swe imię w nazwiązeniu do raskolnickiego cmentarza.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]