Czernidłaczek błyszczący
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Coprinellus micaceus)
| Czernidłaczek błyszczący | |
|---|---|
 |
|
| Systematyka[1] | |
| Królestwo | grzyby |
| Gromada | podstawczaki |
| Klasa | pieczarniaki |
| Rząd | pieczarkowce |
| Rodzina | kruchaweczkowate |
| Rodzaj | czernidłaczek |
| Gatunek | czernidłaczek błyszczący |
| Nazwa systematyczna | |
| Coprinellus micaceus (Bull.) Vilgalys, Hopple & Jacq. Johnson[2] Taxon 50(1): 234 (2001) |
|
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
.JPG)
Czernidłaczek błyszczący (Coprinellus micaceus (Bull.) Vilgalys, Hopple & Jacq. Johnson) – gatunek grzyba z rodziny kruchaweczkowatych (Psathyrellaceae). W polskojęzycznej literaturze funkcjonuje jeszcze już nieaktualna nazwa czernidłak błyszczący (Coprinus micaceus (Bull.: Fr.) Fr.)[3].
Morfologia [edytuj]
- Kapelusz
- Wysokość: 2-4 cm. Źółtobrązowawy, o dzwonkowatym kształcie, pofałdowany i bruzdowany, za młodu pokryty błyszczącymi ziarenkami pozostałości osłony. W wilgotnych warunkach kapelusze rozpływają się[4].
- Blaszki
- U młodych okazów białe, z wiekiem ciemniejące, w końcu czarne, jednak ich ostrza długo pozostają białe. Są gęste i wąsko przyrośnięte. Podczas wilgotnej pogody rozpływają się[5].
- Trzon
- Długość 5-10 cm, szerokość (,3-),5 cm. Jest cylindryczny, w środku pusty, u młodych okazów biały i drobno oprószony, u starszych gładki i lśniący[5].
- Wysyp zarodników
- Brunatnoczarny. Zarodniki o rozmiarach 8-10 × 4-6 μm[5].
Występowanie [edytuj]
W Europie Środkowej i w Polsce jest pospolity. Występuje w lasach, ogrodach, w parkach. Rośnie na butwiejących pniach i przy korzeniach drzew, od maja do listopada, często w gęstych kępkach[5].
Znaczenie [edytuj]
Grzyb jadalny. Jadalne są młode okazy, prawdopodobnie jednak grzyb jest trujący w połączeniu z alkoholem etylowym[4]. Według innych autorów posądzanie go o trujące własności w połączeniu z alkoholem jest bezzasadne[6].
Synonimy [edytuj]
- Agaricus congregatus sensu Sowerby, 2005
- Agaricus micaceus Bull., 1786
- Coprinus micaceus (Bull.) Fr., 1838
- Coprinus micaceus f. micaceus (Bull.) Fr., 1838
(na podstawie Species Fungorum[2])
Gatunki podobne [edytuj]
- czernidłaczek kanciastozarodnikowy (Coprinellus angulatus). Trudny do odróżnienia. Ma matową powierzchnię i ostrza blaszek nie są białe. Pewne rozróznienie daje dopiero obserwacja zarodników pod mikroskopem[7].
- grzybówka zgięta (Mycena inclinata) – podobna kolorem i również rośnie gromadnie na pniakach, ale ma białe blaszki i drobniejszy kapelusz[5].
- Coprinellus xanthothrix – różni się żółtą, filcowatą podstawą trzonu[8]
- kruchaweczka zaroślowa (Psathyrella candolleana) – ma podobnie czerniejce blaszki, ale kapelusz bez promienistego pomarszczenia[8].
Przypisy
- ↑ Bisby FA, Roskov YR, Orrell TM, Nicolson D, Paglinawan LE, Bailly N, Kirk PM, Bourgoin T, Baillargeon G., eds (2009). Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2009 Annual Checklist. Digital resource at http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2009/ Species 2000: Reading, UK.
- ↑ 2,0 2,1 CABI Bioscience Databases (ang.). [dostęp 2012-05-28].
- ↑ Władysław Wojewoda: Checklist of Polisch Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Scienceas, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
- ↑ 4,0 4,1 Ewald Gerhardt: Przewodnik GRZYBY. Warszawa: Multico Oficyna Wydawnicza, 2001, s. 164.
- ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda: Grzyby i ich oznaczanie. Warszawa: PWRiL, 1985. ISBN 83-09-00714-0.
- ↑ Andreas Gminder: Atlas grzybów. Jak bezbłędnie oznaczać 340 gatunków grzybów Europy Środkowej. 2008. ISBN 978-83-258-0588-3.
- ↑ Warmia i Mazury. [dostęp 2012=08-16].
- ↑ 8,0 8,1 Till R. Lohmeyer, Ute Kũnkele: Grzyby. Rozpoznawanie i zbieranie. Warszawa: 2006. ISBN 978-1-40547-937-0.
