Cubryna

Cubryna
Widok na Cubrynę znad Morskiego Oka
Państwo	Polska Słowacja
Pasmo	Tatry, Karpaty
Wysokość	2376 m n.p.m.
Wybitność	53 m
Pierwsze wejście	1884 Karol Potkański
• zimowe	24 marca 1913 István Laufer, E. Maurer
Położenie na mapie Tatr Cubryna
49°11′17″N 20°03′13″E
Multimedia w Wikimedia Commons

Cubryna (słow. Čubrina, węg. Csubrina, 2376 m n.p.m.) – szczyt w głównej grani Tatr, widoczny znad Morskiego Oka na prawo od Hińczowej Przełęczy (2323 m) i Mięguszowieckiego Szczytu Wielkiego. Dalsza część grani to Zadni Mnich oddzielony od Cubryny Przełączką pod Zadnim Mnichem (widok na niego z okolic schroniska nad Morskim Okiem jest zasłonięty przez charakterystyczny wierzchołek Mnicha).

Topografia

Od szczytu, w kierunku południowo-zachodnim (teren Słowacji), odchodzi boczna grań (długości ok. 10 km), która kończy się Krywaniem (tzw. główna grań odnogi Krywania). W tej grani, najbliżej szczytu Cubryny, znajdują się: Cubryńska Przełączka (Čubrinská štrbina), Cubrynka (Čubrinka), Zadnia Piarżysta Przełęcz (Sedlo pod Čubrinkou) i Skrajna Piarżysta Przełęcz (Smrečinské sedlo) wraz ze znajdującymi się pomiędzy nimi Piarżystymi Czubami (Piargový chrbát) oraz Koprowy Wierch (Kôprovský štít).

W kierunku Morskiego Oka z Cubryny schodzą trzy pochyłe i piarżyste tarasy o urwistych brzegach:

• poniżej Hińczowej Przełęczy – Wielka Galeria Cubryńska, położona na wysokości ok. 2080–2200 m,
• powyżej Mnichowego Żlebu – Mała Galeria Cubryńska, położona na wysokości ok. 1990–2330 m,
• oraz nieco wyżej – Zadnia Galeria Cubryńska (2080–2150 m), która jest jednocześnie najwyższym piętrem Doliny za Mnichem. W tej ostatniej znajduje się położony najwyżej po polskiej stronie Tatr naturalny zbiornik wody – Zadni Mnichowy Stawek (ok. 2072 m).

Północna ściana Cubryny. Szczegółowy opis topografii terenu przedstawionego na zdjęciu

Mięguszowiecki Szczyt Wielki (na lewo) i Cubryna – widok z Doliny Pięciu Stawów Polskich

Widok z Zaworów

W głównej grani Tatr od Cubryny w kierunku północno-zachodnim (ku Szpiglasowemu Wierchowi) znajdują się kolejno: wspomniany już Zadni Mnich, Ciemnosmreczyńska Przełączka, Ciemnosmreczyńska Turnia (2142 m), Przełęcz nad Wrotami, Kopa nad Wrotami (2055 m) i dostępne dla turystów Wrota Chałubińskiego.

We wschodniej grani Cubryny znajduje się Cubryński Zwornik, w którym na północ odchodzi grań z Turnią Zwornikową.

Opis szczytu

Wierzchołek Cubryny jest mocno „postrzępiony”, stąd dawna nazwa szczytu Czubryna, Czubrzyna (od słowa czupryna).

Cubryna jest punktem europejskiego działu wód i miejscem styku trzech krain: Podhala, Liptowa i Spiszu. U podnóża grzbietów górskich zbiegających się na Cubrynie leżą trzy doliny tatrzańskie: Rybiego Potoku, Mięguszowiecka (Mengusovská dolina) i Ciemnosmreczyńską (Temnosmrečinská dolina) stanowiąca najwyższe piętro Doliny Koprowej (Kôprová dolina).

Ciekawa flora. M.in. stwierdzono tutaj występowanie mietlicy alpejskiej, skalnicy odgiętolistnej, bylicy skalnej, ukwapu karpackiego i warzuchy tatrzańskiej – gatunków roślin, które w Polsce występują tylko w Tatrach i to w niewielu tylko miejscach.

Turystyka

Nie jest dostępna dla turystów, wchodzą na nią jednak taternicy. Najłatwiejsza droga na Cubrynę nie przedstawia dużych trudności technicznych, ale jest nieco zawikłana. Ponieważ nie prowadzą na nią szlaki turystyczne, wymagana jest dobra znajomość topografii i orientacja w terenie.

Pierwsze wejście na szczyt:

• latem – Polacy: Karol Potkański oraz przewodnicy tatrzańscy Kazimierz Bednarz, Jan Fedra, 6 września 1884 r.,
• zimą – Węgrzy: István Laufer, E. Maurer, 24 marca 1913 r.

Bibliografia

1. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
2. Witold Henryk Paryski: Tatry Wysokie. Przewodnik taternicki. Część VI. Cubryna – Żabia Turnia Mięguszowiecka. Warszawa: Spółdzielczy Instytut Wydawniczy „Kraj”, 1952.
3. Tatry polskie. Mapa turystyczna 1:20 000. Piwniczna: Agencja Wyd. „Wit” S.c., 2004. ISBN 83-915-737-9-6.
4. Władysław Cywiński: Cubryna Tom 8. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2001.