Cukrzyk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy ptaka. Zobacz też: cukrzyk – osoba chora na cukrzycę.
Cukrzyk
Coereba flaveola[1]
(Linnaeus, 1758)
Cukrzyk
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina Coerebidae[2]
d'Orbigny & Lafresnaye, 1838
Rodzaj Coereba[3]
Vieillot, 1809
Gatunek cukrzyk
Synonimy
  • Certhia flaveola Linnaeus, 1758[4]
Podgatunki
  • C. f. bahamensis (Reichenbach, 1853)
  • C. f. caboti (S. F. Baird, 1873)
  • C. f. flaveola (Linnaeus, 1758)
  • C. f. sharpei (Cory, 1886)
  • C. f. bananivora (J. F. Gmelin, 1789)
  • C. f. nectarea Wetmore, 1929
  • C. f. portoricensis (H. Bryant, 1866)
  • C. f. sanctithomae (Sundevall, 1869)
  • C. f. newtoni (S. F. Baird, 1873)
  • C. f. bartholemica (Sparrman, 1788)
  • C. f. martinicana (Reichenbach, 1853)
  • C. f. barbadensis (S. F. Baird, 1873)
  • C. f. atrata (Lawrence, 1878)
  • C. f. aterrima (Lesson, 1830)
  • C. f. uropygialis Berlepsch, 1892
  • C. f. tricolor (Ridgway, 1884)
  • C. f. oblita Griscom, 1923
  • C. f. mexicana (P. L. Sclater, 1857)
  • C. f. cerinoclunis Bangs, 1901
  • C. f. columbiana (Cabanis, 1866)
  • C. f. bonairensis Voous, 1955
  • C. f. melanornis Phelps & Phelps Jr, 1954
  • C. f. lowii Cory, 1909
  • C. f. ferryi Cory, 1909
  • C. f. frailensis Phelps & Phelps Jr, 1946
  • C. f. laurae Lowe, 1908
  • C. f. luteola (Cabanis, 1850)
  • C. f. obscura Cory, 1913
  • C. f. minima (Bonaparte, 1854)
  • C. f. montana Lowe, 1912
  • C. f. caucae Chapman, 1914
  • C. f. gorgonae Thayer & Bangs, 1905
  • C. f. intermedia (Salvadori & Festa, 1899)
  • C. f. bolivari Zimmer & Phelps, 1946
  • C. f. guianensis (Cabanis, 1850)
  • C. f. roraimae Chapman, 1929
  • C. f. pacifica Lowe, 1912
  • C. f. magnirostris (Taczanowski, 1880)
  • C. f. dispar Zimmer, 1942
  • C. f. chloropyga (Cabanis, 1850)
  • C. f. alleni Lowe, 1912
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[5]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Cukrzyk (Coereba flaveola) – gatunek małego ptaka, jedynego przedstawiciela rodziny cukrzyków (Coerebidae)[6][7]. Występuje w tropikach Ameryki Południowej, na południe od Meksyku i Karaibów. Jest osiadły. Był kiedyś zaliczany do lasówek lub tanagr.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Wyróżniono ponad czterdzieści podgatunków C. flaveola[6][4][8]. Jeden z nich występujący na wyspie Saint Vincent jest całkowicie czarny. Pod względem ubarwienia pojawiły się teorie, by podzielić go na 9 gatunków.

  • cukrzyk bahamski (C. flaveola bahamensis) – Bahamy.
  • cukrzyk wyspowy (C. flaveola caboti) – wschodni Jukatan i pobliskie wyspy.
  • cukrzyk zwyczajny (C. flaveola flaveola) – Jamajka.
  • C. flaveola sharpeiKajmany.
  • C. flaveola bananivoraHaiti i pobliskie wyspy.
  • C. flaveola nectareaTortuga.
  • C. flaveola portoricensisPortoryko.
  • C. flaveola sanctithomae – północne Wyspy Dziewicze.
  • C. flaveola newtoniSaint Croix.
  • cukrzyk tropikalny (C. flaveola bartholemica) – północne i środkowe Małe Antyle.
  • C. flaveola martinicanaMartynika i Saint Lucia.
  • C. flaveola barbadensisBarbados.
  • C. flaveola atrataSaint Vincent.
  • C. flaveola aterrimaGrenada i Grenadyny.
  • C. flaveola uropygialisAruba i Curaçao.
  • C. flaveola tricolorWyspa Providencia.
  • C. flaveola oblitaWyspa San Andrés.
  • cukrzyk szarogardły (C. flaveola mexicana) – południowo-wschodni Meksyk do zachodniej Panamy.
  • C. flaveola cerinoclunisWyspy Perłowe.
  • C. flaveola columbiana – wschodnia Panama do południowo-zachodniej0 Kolumbii i południowej Wenezueli.
  • C. flaveola bonairensisBonaire.
  • C. flaveola melanornis – wyspa Cayo Sal (na północ od Wenezueli).
  • C. flaveola lowii – wyspa Los Roques (na północ od Wenezueli).
  • C. flaveola ferryiTortuga.
  • C. flaveola frailensis – wyspy Los Frailes i Los Hermanos (na północ od Wenezueli).
  • C. flaveola lauraeLos Testigos.
  • C. flaveola luteola – wybrzeża północnej Kolumbii i północnej Wenezueli, Trynidad i Tobago.
  • C. flaveola obscura – północno-wschodnia Kolumbia i zachodnia Wenezuela.
  • C. flaveola minima – wschodnia Kolumbia i południowa Wenezuela do Gujany Francuskiej i północno-środkowej Brazylii.
  • C. flaveola montanaAndy w północno-zachodniej Wenezueli.
  • C. flaveola caucae – zachodnia Kolumbia.
  • C. flaveola gorgonaeWyspa Gorgona (na zachód od Kolumbii).
  • C. flaveola intermedia – południowo-zachodnia Kolumbia, zachodni Ekwador i północne Peru oraz na wschód do południowej Wenezueli i zachodniej Brazylii.
  • C. flaveola bolivari – wschodnia Wenezuela.
  • C. flaveola guianensis – południowo-wschodnia Wenezuela do Gujany.
  • C. flaveola roraimae – południowo-wschodnia Wenezuela, południowo-zachodnia Gujana i północna Brazylia.
  • C. flaveola pacifica – wschodnie Peru.
  • C. flaveola magnirostris – północne Peru.
  • C. flaveola dispar – północno-środkowe Peru do zachodniej Boliwii.
  • C. flaveola chloropyga – wschodnio-środkowe Peru do centralnej Boliwii i na wschód do wschodniej Brazylii, północny Urugwaj, północno-wschodnia Argentyna i Paragwaj.
  • C. flaveola alleni – wschodnia Boliwia do środkowej Brazylii.

Morfologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała 11 cm, waga 811. Ma zakrzywiony dziób, przystosowany do pobierania nektaru z kwiatów. W odróżnieniu od kolibrów nie potrafi zawisać w powietrzu; odwiedzając kwiat, zawsze przysiada. Poza nektarem, odżywia się czasami owocami i owadami. Chętnie korzysta z wywieszonych dla kolibrów pojemniczków ze słodką wodą. Swoje głęboko rowkowanego języku służy do wysysania nektaru. Przekłuwa dziobem kwiaty, czasami również owoce wypijają ich sok. Zasiedla wszelkie środowiska z bujną roślinnością, także ogrody. Nieczęsto spotykany w wysokich lasach.

Na obszarze swojego występowania, często odwiedza ludzkie siedziby i daje się łatwo oswoić. Obie płci są podobnie ubarwione. Zazwyczaj żyje pojedynczo lub parami, a pary utrzymują tylko luźny kontakt. Buduje w krzewie zamknięte gniazdo, często wykorzystuje je jako miejsce na nocleg. Samica sama wysiaduje 3-6 jaj. Pary śpią w osobnych gniazdach, ale grupy mogą czasami spać w jednym.

Coereba flaveola

Przypisy

  1. Coereba flaveola w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Coerebidae. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2013-04-27]
  3. Coereba. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2013-04-27]
  4. 4,0 4,1 Bananaquit (Coereba flaveola) (ang.). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 2013-04-27].
  5. Coereba flaveola. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  6. 6,0 6,1 Frank Gill, David Donsker: Family Coerebidae (ang.). IOC World Bird List: Version 3.3. [dostęp 2013-04-27].
  7. Nazwa polska za: Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999. ISSN 0550-0842. 
  8. Nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Thraupidae Cabanis, 1847 - tanagry - Tanagers and allies. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2013-04-27].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999. ISSN 0550-0842. 
  • David Burni, Ben Hoare, Joseph DiCostanzo, BirdLife International (mapy wyst.), Phil Benstead i inni: Encyklopedia Ptaki. Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa, 2009 ISBN 978-83-01-15733-3.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]