Cygnus X-1
Współrzędne: 
19h58m21,6756s; +35°12'05,775"
| Cygnus X-1 | |
 Zdjęcie X-1 w zakresie promieniowania rentgenowskiego, wykonane z teleskopu umieszczonego w balonie |
|
| Dane obserwacyjne (J2000) | |
| Gwiazdozbiór | Łabędź |
| Rektascensja | 19h 58m 21,6756s |
| Deklinacja | +35° 12' 05,775" |
| Odległość | 6070 ly |
| Charakterystyka fizyczna | |
| Rodzaj gwiazdy | rent. układ podwójny |
| Typ widmowy | O9.7Iab |
| Masa | 15 M☉ |
| Promień | 20-22 R☉ |
| Wiek | 5 milionów lat |
| Jasność absolutna | −6,5 ± 0,2 m |
| Temperatura | 31 000 K |
| Alternatywne oznaczenia | |
| AG (AGK2)+35 1910, BD+34 3815, HD (HDE) 226868, HIP 98298, SAO 69181, V1357 Cyg | |
Cygnus X-1 (Łabędź X-1) – rentgenowski układ podwójny odkryty w 1964, położony w gwiazdozbiorze Łabędzia i znajdujący się 6070 lat świetlnych od Ziemi[1]. Cygnus X-1 jest najsilniejszym źródłem promieniowania rentgenowskiego widzianym z Ziemi[2].
Na układ składa się gwiazda HDE 226868 będąca błękitnym nadolbrzymem oraz czarna dziura. Składniki układu podwójnego obiegają się w odległości 0,2 j.a.[2]. Masa czarnej dziury wynosi 15 M☉, wiruje ona z prędkością 800 obrotów na sekundę[1]
Cygnus X-1 był tematem zakładu pomiędzy fizykami Stephenem Hawkingiem i Kipem Thorne'em. W 1974 Hawking założył się, że układ ten nie zawiera czarnej dziury ale już w 1990 (jeszcze przed obserwacyjnym potwierdzeniem jej istnienia) przyznał rację Thorne'owi[3].
[edytuj] Zobacz też
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Birth of Famous Black Hole: Longstanding Mysteries About Object Called Cygnus X-1 Unraveled (ang.). sciencedaily.com], 2011-11-19. [dostęp 2011-11-19].
- ↑ 2,0 2,1 Tammy Plotner: Cygnus X-1: Blue Supergiant Pairs With Black Hole (ang.). universetoday.com, 2011-06-22. [dostęp 2011-06-22].
- ↑ 27th February, 2004: Galaxy Entree or Main Course? (ang.). Swinburne University of Technology, 2004-02-27. [dostęp 2011-06-22].
[edytuj] Linki zewnętrzne
- The Extreme Spin of the Black Hole in Cygnus X-1
- The Mass of the Black Hole in Cygnus X-1
- Słynna czarna dziura dokładnie zbadana przez polskich astronomów
