Cyklamen perski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Cyklamen perski
Alpenveilchen Cyclamen 1.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad astrowych
Rząd wrzosowce
Rodzina pierwiosnkowate
Rodzaj cyklamen
Nazwa systematyczna
Cyclamen persicum Mill.
Gard. dict. ed. 8: Cyclamen no. 3. 1768
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
CyclamenPersicumMill20.jpg
Cyclamen persicum Miller-white.jpg

Cyklamen perski (Cyclamen persicum Mill.) – gatunek rośliny wieloletniej należący do rodziny pierwiosnkowatych. Błędnie nazywany jest czasami fiołkiem alpejskim (to zupełnie inny gatunek należący do rodziny fiołkowatych). Rośnie dziko w górach Europy (w Grecji), Azji Zachodniej i w Afryce Północnej (Algieria, Tunezja)[2]. Jest często uprawiany jak ozdobna roślina doniczkowa.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Roślina zielna wykształcająca bulwy. Maksymalna wysokość to 30-40 cm.
Liście
Różnej wielkości – zależnie od odmiany i wielkości bulwy, długoogonkowe, sercowate lub nerkowate, całobrzegie lub ząbkowane. W zależności od odmiany barwa liści może być różna – od jasno- do ciemnozielonej, często błyszczące o wyraźnym unerwieniu.
Kwiaty
Kwitnie od jesieni do wiosny. Kwiaty zależnie od odmiany od białych przez różowe do czerwonych w różnych odcieniach, różnej wielkości, pojedyncze bądź pełne. Osadzone na długich szypułkach, które wyrastają bezpośrednio z bulwy.
Korzeń
Korzenie wyrastają z podziemnej, wieloletniej bulwy.

Zmienność[edytuj | edytuj kod]

W wyniku hodowli uzyskano szereg odmian uprawnych – od miniaturowych, przez średnie (midi) do standardowych i przeznaczonych na kwiaty cięte. Odmiany różnią się kwiatami (barwą, kształtem i zapachem) oraz liśćmi.

  • cyklameny pojedyncze to najstarsza grupa odmian (np. ognistoczerwona 'Leuchtfeuer')
  • cyklameny pastelowe – barwa płatków jaśniejsza na brzegach
  • grupy Plenum i Duplex – odmiany o większej liczbie płatków
  • grupa Fimbriatum to odmiany o kwiatach pojedynczych i postrzępionych płatkach
  • grupa Rococo – płatki kwiatów postrzępione, karbowane i faliste
  • grupa Odoratum – to odmiany o kwiatach pachnących
  • grupa Decora wyróżnia się roślinami o pięknych kwiatach, ale i pięknym rysunku na liściach
  • cyklameny miniaturowe
  • cyklameny uprawiane na kwiat cięty

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Roślina ozdobna. Słynie z różnorodności odmian i grup odmian. W krajach o cieplejszym klimacie jest uprawiany w ogrodach, w Polsce głównie jako roślina pokojowa (strefy mrozoodporności 9-10[3]). Może być u nas również uprawiany w ogrodzie, jednak bulwy muszą być przed zimą wykopane i przetrzymywane w niezamarzającym pomieszczeniu.

Uprawa[edytuj | edytuj kod]

Historia uprawy
Prawdopodobnie zaczęto je uprawiać we Francji w tamtejszych ogrodach botanicznych około roku 1620.
Wymagania
Umiarkowana wilgotność – wymaga podlewania od dołu, by bulwa nie zgniła, roślina nie może stać w wodzie; światło rozproszone; temperatura optymalna dla tej rośliny to 7-15°C, nie znosi przeciągów i wyziewów z urządzeń gazowych. Nawozić podczas kwitnienia raz na tydzień.
Rozmnażanie
Zwykle przez siew od lipca do marca – główna pora to październik i listopad. W warunkach domowych można też rozdzielać stare bulwy po obumarciu kwiatów i starych liści.

Szkodniki i choroby[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-12].
  2. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-08-15].
  3. Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.