Cykloalkany
Cykloalkany – grupa organicznych związków chemicznych zbudowanych z nasyconego łańcucha węglowodorowego tworzącego pierścień. Mogą zawierać łańcuchy boczne. Należą do grupy węglowodorów alicyklicznych[1].
Cykloalkany posiadają podobne własności chemiczne do alkanów niecyklicznych, z wyjątkiem cyklopropanu i cyklobutanu, które ze względu na silne naprężenia kątowe wiązań chemicznych węgiel-węgiel łatwo ulegają rozkładowi z wytworzeniem odpowiednich rodników. Cyklopropan i cyklobutan nie występują naturalnie. Pozostałe cykloalkany występują w produktach rafinacji ropy naftowej, zwłaszcza w benzynie ekstrakcyjnej i eterze naftowym. Czysty cykloheksan jest czasami stosowany jako rozpuszczalnik.
Ogólny wzór sumaryczny cykloalkanów niepodstawionych: CnH2n.
| Pierwsze 4 związki w szeregu homologicznym cykloalkanów | ||||
|---|---|---|---|---|
| C3 | Cyklopropan |  |
Ttop. = −127 °C | Twrz. = −34,5 °C |
| C4 | Cyklobutan |  |
Ttop. = −80 °C | Twrz. = 11 °C |
| C5 | Cyklopentan |  |
Ttop. = −94 °C | Twrz. = 49 °C |
| C6 | Cykloheksan |  |
Ttop. = 6 °C | Twrz. = 81 °C |
Zobacz też [edytuj]
Przypisy
- ↑ Cycloalkanes (ang.) [w:] A.D. McNaught, A. Wilkinson: IUPAC. Compendium of Chemical Terminology („Gold Book”). Wyd. 2. Oksford: Blackwell Scientific Publications, 1997. Wersja internetowa: M. Nic, J. Jirat, B. Kosata: Cycloalkanes (ang.), aktualizowana przez A. Jenkins. doi:10.1351/goldbook.C01497
