Cykloalkany

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Cykloalkany – grupa organicznych związków chemicznych zbudowanych z nasyconego łańcucha węglowodorowego tworzącego pierścień. Mogą zawierać łańcuchy boczne. Należą do grupy węglowodorów alicyklicznych[1].

Cykloalkany posiadają podobne własności chemiczne do alkanów niecyklicznych, z wyjątkiem cyklopropanu i cyklobutanu, które ze względu na silne naprężenia kątowe wiązań chemicznych węgiel-węgiel łatwo ulegają rozkładowi z wytworzeniem odpowiednich rodników. Cyklopropan i cyklobutan nie występują naturalnie. Pozostałe cykloalkany występują w produktach rafinacji ropy naftowej, zwłaszcza w benzynie ekstrakcyjnej i eterze naftowym. Czysty cykloheksan jest czasami stosowany jako rozpuszczalnik.

Ogólny wzór sumaryczny cykloalkanów niepodstawionych: CnH2n.

Pierwsze 4 związki w szeregu homologicznym cykloalkanów
C3 Cyklopropan Cyclopropane.svg Ttop. = −127 °C Twrz. = −34,5 °C
C4 Cyklobutan Cyclobutane-compressed.svg Ttop. = −80 °C Twrz. = 11 °C
C5 Cyklopentan Cyclopentane.svg Ttop. = −94 °C Twrz. = 49 °C
C6 Cykloheksan Cyclohexane-compressed.svg Ttop. = 6 °C Twrz. = 81 °C

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Cycloalkanes (ang.) [w:] A.D. McNaught, A. Wilkinson: IUPAC. Compendium of Chemical Terminology („Gold Book”). Wyd. 2. Oksford: Blackwell Scientific Publications, 1997. Wersja internetowa: M. Nic, J. Jirat, B. Kosata: Cycloalkanes (ang.), aktualizowana przez A. Jenkins. doi:10.1351/goldbook.C01497