Czarna Mowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Czarna Mowa
Obszar mitologia Śródziemia
Klasyfikacja genetyczna języki sztuczne
Pismo tengwar, alfabet łaciński
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata

Czarna Mowasztuczny język stworzony przez J. R. R. Tolkiena na potrzeby stworzonej przez niego mitologii Śródziemia.

Czarna Mowa została stworzona przez Saurona, aby ułatwić porozumiewanie się między jego sługami, w zastępstwie licznych dialektów orków. Nie udało mu się osiągnąć tego celu, jednak wiele ze słów używanych przez orków pod koniec Trzeciej Ery wywodziło się z tego języka.

W Pierwszej Erze istniała wcześniejsza wersja Czarnej Mowy wymyślona przez Morgotha.

Jedynym znanym dłuższym fragmentem w Czarnej Mowie jest inskrypcja z Jedynego Pierścienia:

Ash nazg durbatulûk, ash nazg gimbatul,
ash nazg thrakatulûk agh burzum-ishi krimpatul

Co po przetłumaczeniu na polski brzmi:

Jeden, by wszystkimi rządzić, Jeden, by wszystkie odnaleźć,
Jeden, by wszystkie zgromadzić i w ciemności związać. (tł. z ang. Maria Skibniewska)

Czarna Mowa była przynajmniej częściowo oparta na języku valarińskim – przykładem może być słowo nazg (pierścień), bardzo podobne do valaryjskiego nashkâd.

Wiadomo, że zrostek -um oznacza liczbę mnogą (np. Burzum – Ciemności), a -at – bezokolicznik (np. durb-at-tulûk – wszystkimi rządzić}.

Czarna Mowa została zaprojektowana przez Tolkiena jako język twardy, szorstki i niemiły dla uszu. Nie znamy wielu słów w tym języku. Przykładowe słowa z Czarnej Mowy:

  • burz – ciemny
  • ghash – ogień
  • gûl – upiór (np. w Nazgûl)
  • lug – wieża (np. Lugbúrz)
  • nazg – pierścień
  • snaga – niewolnik (określenie często używane przez Uruk-hai wobec przedstawicieli innych szczepów)
  • sharku – staruszek
  • durb – władza (durbat – rządzić)
  • gimb – znaleźć (jeśli jest z at gimbat)
  • tulûk – wszystko (również może być tul)
  • thrak – zgromadzić (również kiedy jest z at thakat)
  • krimp – scalić (bezokolicznik krimpat)
  • agh – i, a
  • ishi – w

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]