Czarny Kościół Braszowski
| Czarny Kościół Braszowski | |||||||||||||||
 |
|||||||||||||||
| Państwo |  Rumunia |
||||||||||||||
| Miejscowość | Braszów | ||||||||||||||
| Wyznanie | ewangelickie | ||||||||||||||
| Kościół | |||||||||||||||
|
|||||||||||||||
|
|||||||||||||||
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|||||||||||||||
| Strona internetowa | |||||||||||||||
Czarny Kościół (niem. Schwarze Kirche, węg. Fekete templom, rum. Biserica Neagră) – katedra w Braszowie w południowo-wschodnim Siedmiogrodzie w Rumunii.
Świątynia została zbudowana przez Sasów siedmiogrodzkich w stylu późnogotyckim w XIV wieku. Jest największą budowlą sakralną Rumunii[1], największym późnogotyckim kościołem halowym na wschód od Wiednia[1] i największym kościołem luterańskim w regionie[2].
Spis treści |
Położenie [edytuj]
Czarny Kościół Braszowski znajduje się w zachodniej części miasta. Jest otoczony przez ulicę Curtea Honterus, będąc jedynym budynkiem po wewnętrznej części łuku tej ulicy[3].
Historia [edytuj]
Początkowo katolicka budowla była znana jako kościół św. Marii, drugi z kolei na tym miejscu. Budowę rozpoczęto pod koniec wieku XIV w 1383 roku[4] a ukończono w 1477 roku[2]. Wiadomo, że początkowo kościół zarządzany był przez księdza Tomasza (zm. 1410), którego grób znajduje się w okolicy chóru.
W XVI wieku świątynię przejęli ewangelicy, a w 1542 roku jeden z pierwszych kaznodziei protestanckich Johannes Honterus poprowadził msze w języku niemieckim[2]. Pomnik Honterusa stoi przed kościołem. W 1689 roku kościół spłonął, co spowodowało, iż jego elewacja nosi czarną opaleniznę[5]. Mieszkańcy zaczęli nazywać świątynię Czarnym Kościołem, a nazwa ta upowszechniła się w XIX i XX wieku[6].
W latach 1710–1720 nastąpiła znacząca przebudowa kościoła, związana z powiększeniem się potrzeb parafii[3]. Na przełomie XIX i XX wieku w kościele przeprowadzono pierwsze prace konserwatorskie. Przywrócenie stanu pierwotnego było planowane na lata 1937–1942, jednakże z powodu wojny zaniechano ich. Ostatnie prace renowacyjne na dużą skalę były prowadzone w 1984 roku[3].
Architektura i wyposażenie wnętrz [edytuj]
Czarny Kościół został zbudowany w stylu późnogotyckim. Ma 89 metrów długości i 38 szerokości. Wysokość wieży południowej wynosi 65 metrów[2]. Czyni go to największym kościołem gotyckim Rumunii. Czarny Kościół jest kościołem obronnym, który w razie wojny służył jako schronienie dla mieszkańców miasta[7].
Wnętrze kościoła jest mieszaniną stylów – początkowe gotyckie wnętrze spłonęło[5]. Z oryginalnego gotyckiego wyposażenia zachowały się jedynie chrzcielnica z 1472 roku, malowidło ścienne w południowym przedsionku wykonane w technice al secco ukazujące Maryję z Jezusem pomiędzy św. Katarzyną i św. Barbarą oraz trzy późnogotyckie tablice ołtarzowe z przedstawieniami ukrzyżowania, biczowania, dwunastoletniego Chrystusa w świątyni, obrzezania i zaślubin Maryi[8]. W kościele znajdują się największe organy Siedmiogrodu z 4000 piszczałek[8].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Evangelische Kirche A.B. in Kronstadt: Die Schwarze Kirche (niem.). [dostęp 2011-12-25].
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 Birgitta Gabriela Hannover: Rumänien entdecken: Kunstschätze und Naturschönheiten. Trescher Verlag, 2007, s. 125. ISBN 9783897941045. [dostęp 2012-12-25]. (niem.)
- ↑ 3,0 3,1 3,2 Biserica Neagra – Brasov judetul Brasov (rum.). hoinari.ro. [dostęp 2011-12-11].
- ↑ Evangelische Kirche A.B. in Kronstadt: Geschichte (niem.). [dostęp 2011-12-25].
- ↑ 5,0 5,1 Zuzanna Klim (red.): Rumunia i Bułgaria. Bielsko-Biała: Pascal, 2010, s. 66.
- ↑ Harald Roth: Kronstadt in Siebenbürgen: Eine kleine Stadtgeschichte. Böhlau Verlag Köln Weimar, 2010, s. 164. ISBN 9783412206024. [dostęp 2011-12-25]. (niem.)
- ↑ Biserica Neagra, Braşov (rum.). welcometoromania.ro. [dostęp 2011-12-11].
- ↑ 8,0 8,1 Birgitta Gabriela Hannover: Rumänien entdecken: Kunstschätze und Naturschönheiten. Trescher Verlag, 2007, s. 126. ISBN 9783897941045. [dostęp 2012-12-25]. (niem.)
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Biserica Neagra Brasov 360° (rum.). www.vrbrasov.ro. [dostęp 2011-12-25].
