Czosnek główkowaty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Czosnek główkowaty
Allium spaerocephalon 002.JPG
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad jednoliścienne
Rząd szparagowce
Rodzina czosnkowate
Rodzaj czosnek
Gatunek czosnek główkowaty
Nazwa systematyczna
Allium sphaerocephalon L.
Sp. Pl. 1 : 297. 1753
Synonimy

Allium descendens L.[2]

"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Czosnek główkowaty (Allium sphaerocephalon L.) – gatunek rośliny należący do rodziny czosnkowatych. Rodzimym obszarem jego występowania jest Afryka Północna (Algeria, Egipt, Maroko, Tunezja) i Wyspy Kanaryjskie, Azja Zachodnia (Cypr, Liban, Syria, Turcja) i Zakaukazie oraz większa część Europy (bez Skandynawii)[2]. W Polsce dziko bardzo rzadka, parę stanowisk na Wyżynie Małopolskiej. Na Ukrainie występuje m.in. na Wołyniu i Podolu.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Morfologia
Fragment kwiatostanu A. sphaerocephalon
Pokrój
Roślina osiąga wysokość 30-90 cm. Rośnie kępami.
Cebula
jajowata, 0,7-1,4 cm gruba, nie w pełni pokryta białymi lub brązowymi błonami, otoczona licznymi małymi bocznymi cebulkami.
Łodyga
Prosto wzniesiona, sztywna, pełna, obła, ulistniona w dolnej połowie; wysokość 30-90 cm.
Liście
3-5 lub więcej, w przekroju półkoliste, nieco rynienkowate, przy końcu obłe, szerokości do 7 mm, krótsze od łodygi (głąbika); zamierają w trakcie kwitnienia.
Kwiaty
Zebrane w kulisty, bardzo gęsty, pozbawiony cebulek baldach pozorny na szczycie łodygi. Przed rozwinięciem kwiatostan osłonięty jest błoniastą okrywą złożoną z 1-2 nagle zwężonych w górze listków długości kwiatów lub krótszych. Szypułki wewnętrzne trzykrotnie dłuższe od kwiatów. Kwiaty o działkach skulonych, w optymalnych warunkach do 40 w kwiatostanie. Działki żywopurpurowe, do 5 mm długie, eliptyczne, na brzegach i wzdłuż grzebyka grzbietnego szorstkie, krótsze od pręcików. Nitki pręcików płaskie, na szczycie o dwu szydlastych wyrostkach, równych długością lub krótszych od pylników.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Bylina, geofit. Roślina środowisk kserotermicznych. Kwitnie od czerwca do lipca. Przyciąga pszczoły i motyle.

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

  • Roślina ozdobna – roślina stosowana na rabatach bylinowych i w kompozycjach naturalistycznych (łąki kwietne). Zalecane sadzenie w dużych grupach. Dobrze wygląda w zestawieniu z gipsówką. Mrozoodporność i wymagania klimatyczne – 4-10 strefa USDA; w Polsce mrozoodporność całkowita. Wymaga gleby żyznej, przepuszczalnej, umiarkowanego podlewania, należy unikać nadmiernego nawodnienia. Konieczne pełne nasłonecznienie. Można stosować na kwiat cięty i do suchych bukietów. Rozmnażanie przez wysiew nasion lub z cebulek przybyszowych; nasiona zbierać po pełnym dojrzeniu.

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-09].
  2. 2,0 2,1 Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-03-01].