Czterdziestu męczenników z Sebasty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Świętych
czterdziestu męczenników z Sebasty
męczennicy
FortyMartyrsofSebaste.JPG
Data śmierci 9 marca 320
Sebasta
Kościół/
wyznanie
katolicki, ewangelicki, koptyjski, ormiański, prawosławny
Wspomnienie 9 lub 10 marca[a]

9/22 marca[b]

Galeria ilustracji w Wikimedia Commons Galeria ilustracji w Wikimedia Commons

Czterdziestu męczenników z Sebasty, cs. Sorok muczenikow siewastijskich (zm. 9 marca 320 w Sebaście w ówczesnej Armenii) – żołnierze XII legionu rzymskiego zwanego Błyskawicą (Legio XII Fulminata), męczennicy chrześcijańscy i święci Kościoła katolickiego, ewangelickiego, koptyjskiego, ormiańskiego oraz prawosławnego[1].

Dzieje[edytuj | edytuj kod]

W swych homiliach wspominali o nich Bazyli Wielki, Grzegorz z Nyssy i Efrem Syryjczyk.

Byli kapadockimi chrześcijanami w czasach rządów św. Konstantyna (święty prawosławny) i Licyniusza. W 313 obaj cesarze wydali Edykt mediolański, który wprowadzał wolność wyznania w Cesarstwie Rzymskim. Jednak współcesarz Licyniusz, władca wschodniej części imperium, kilka lat później przestał respektować dekret. W swojej części cesarstwa rozpoczął prześladowania, przygotowując się w ten sposób do walki z Konstantynem. Obawiając się przejścia oddziałów chrześcijańskich na stronę wroga chciał zmusić Błyskawicę do złożenia ofiary pogańskim bogom i tym samym wyrzeczenia się wiary w Chrystusa. Żołnierze odmówili modląc się i wychwalając Pana. Ukamienowanie więźniów nie powiodło się, więc bez odzienia wystawiono ich na mróz, a później zamarznięte ciała spalono w okolicach Sebasty.

Dzień obchodów[edytuj | edytuj kod]

Ich wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest w dzienną pamiątkę śmierci za Martyrologium Rzymskim (9 marca)[1].

Po wprowadzeniu reformy liturgicznej w 1969 roku (po Soborze watykańskim II) męczenników nie ujęto w kalendarzu rzymskim, chociaż nie podważa się faktu ich męczeństwa i występują w wydaniu Martyrologium z 2001 roku.

Kościół ewangelicki i katolicki w Polsce wspominają męczenników 10 marca.

Kościoły wschodnie, z uwagi na liturgię według kalendarza juliańskiego, wspominają męczenników 9/22 marca[c], tj. 22 marca według kalendarza gregoriańskiego. Kościół koptyjski odpowiednio.

Kult[edytuj | edytuj kod]

W tym samym dniu w Polsce obchodzone jest nieformalne święto świeckie Dzień Mężczyzn. Prawdopodobnie lokalnie Dzień ten świętowany był już przed 2000 rokiem w miejsce zniesionego wspomnienia męczenników[2].

Pamięć świętych czterdziestu męczenników w Kościele prawosławnym czci się zawsze podczas wielkiego postu i w ten dzień sprawowana jest liturgia uprzednio poświęconych darów.

Do rozpowszechnienia kultu męczenników przyczyniła się cesarzowa św. Pulcheria z Konstantynopola i świadczył o nim św. Grzegorz z Tours (+594).

Czterdziestu męczenników[edytuj | edytuj kod]

Czterdziestu męczenników z Sebasty znanych jest z imion, jednakże pomiędzy źródłami występują rozbieżności[3].

Erhard Gorys (zm. 2004) w Lexikon der Heiligen[4] podaje:

  • Akacius,
  • Aetius,
  • Aleksander,
  • Angias,
  • Atanazy,
  • Chudio,
  • Cyryl,
  • Cyrius,
  • Domicjan,
  • Domnus (lub Juwenalis),
  • Ecditius,
  • Eunoikus,
  • Eutyches,
  • Eutychiusz,
  • Filoktimon,
  • Flawiusz,
  • Gorgoniusz,
  • Helianus,
  • Helias,
  • Herakliusz,
  • Hezychius,
  • Jan (lub Julian),
  • Kajus,
  • Kandidus,
  • Klaudiusz,
  • Ksanteas,
  • Leoncjusz,
  • Lyzimach,
  • Meliton,
  • Mikołaj,
  • Priskus,
  • Sacerdon,
  • Sewerian,
  • Sisinus,
  • Smaragdus (lub Bazilides),
  • Teodul,
  • Teofil,
  • Walens,
  • Walerian,
  • Wibian.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Vierzig Märtyrer von Sebaste Ökumenisches Heiligenlexikon (niem.)
  2. Dzień Mężczyzn na antidotum.org [opublikowano: 2004-03-08]
  3. * Santi Quaranta Martiri di SebasteSanti Beati (wł.)
  4. Leksykon świętych (Lexikon der Heiligen) dtv 7. Auflage 2008 ISBN 978-3-423-34149-3

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]