Dąbrówka kosmata

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dąbrówka kosmata
AjugaGenevensis.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd jasnotowce
Rodzina jasnotowate
Rodzaj dąbrówka
Gatunek dąbrówka kosmata
Nazwa systematyczna
Ajuga genevensis L.
Sp. Pl. 2: 561. 1753
"(systm)" Systematyka w Wikispecies
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Kwiatostan

Dąbrówka kosmata, d. genewska (Ajuga genevensis L.) – gatunek należący do rodziny jasnotowatych. Występuje w stanie dzikim na terenie Europy i Azji, w tym całej Polski. Gatunek wprowadzony do flory USA, rozprzestrzenił się na obszarze od stanu Illinois do Nowego Jorku, od Nowej Anglii na południe do Maryland.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Tworzy kępy. Cała roślina jest kosmato owłosiona. Nie tworzy rozłogów.
Łodyga
Szarozielona, owłosiona od samej nasady. Zależnie od odmiany osiąga 10–25 cm wysokości. Ma płożące pędy, chociaż jest mniej ekspansywna niż dąbrówka rozłogowa.
Liście
Zebrane w rozetę. Owalne, trwałe, ciemnozielone. Niektóre odmiany mają pstrokate zabarwienie. Najwyższe podsadki są przeważnie 3-klapowe i krótsze, lub nieco dłuższe od kwiatów.
Kwiaty
Kwiaty ciemnoniebieskie lub różowe, zebrane w kwiatostan, ułożone w pozorne okółki na przemian z liśćmi. Dolna warga korony ma długość 6–9 mm, jej środkowa łatka szerokość 4–8 mm. Nitki pręcików są owłosione.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Bylina, hemikryptofit. Kwitnie od maja do sierpnia. Porasta zacienione, trudno dostępne miejsca, także skarpy. Rośnie w świetlistych lasach i zaroślach, suchych murawach. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla Cl. Festuco-Brometea[2].

Zmienność[edytuj | edytuj kod]

  • Kultywary (wybór): 'Pink Beauty' – odmiana o różowych kwiatach.

Zagrożenia i ochrona[edytuj | edytuj kod]

W Polsce gatunek rzadki, uznany na wielu obszarach, w tym na terenie Biebrzańskiego Parku Narodowego za zasługujący na ochronę lokalną.

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Roślina ozdobna. Rozmnaża się jesienią lub wiosną, najczęściej przez podział kęp. Nadaje się na skalniaki. Preferuje stanowiska od słonecznych przez półcieniste do cienistych. Toleruje więcej słońca niż inne gatunki dąbrówki. Znosi mrozy do -35 °C. Rośnie na glebach dowolnego typu, wymaga odpowiedniej, stałej wilgotności.

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-31].
  2. Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
  3. Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.