Dżdżownica ziemna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Dżdżownica ziemna
Lumbricus terrestris
Linnaeus, 1758
Dżdżownica ziemna
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ pierścienice
Gromada siodełkowce
Podgromada skąposzczety
Rząd Haplotaxida
Rodzina dżdżownicowate
Rodzaj Lumbricus
Gatunek dżdżownica ziemna
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Dżdżownica ziemna, dżdżownica zwykła, rosówka (Lumbricus terrestris) – gatunek skąposzczeta z rodziny dżdżownicowatych (Lumbricidae). Jest gatunkiem synantropijnym, o pierwotnie palearktycznym zasięgu. Został introdukowany w wielu regionach świata. W Polsce jest gatunkiem pospolitym na obszarze całego kraju[1].

Jej ciało jest złożone z 110–180 metamerów (pierścieni), osiąga długość 90–300 mm przy średnicy 6–8 mm. Najczęściej można ją spotkać w wilgotnej glebie łąk i pól, ale także lasów, szczególnie liściastych. Dżdżowniceobojnakami, z zapłodnieniem krzyżowym. Zwierzęta te drążą korytarze, do których wciągają części roślin i ściółkę, przyczyniając się do spulchniania gleby, do zwiększenia ilości zawartego w niej powietrza i wody, przemieszczania jej składników, a wydalane przez nie substancje organiczne i mineralne również ją użyźniają. W sprzyjających warunkach występują bardzo licznie, do 700 osobników w 1 m³ gleby[2].

Dżdżownice ziemne (podobnie jak inne dżdżownicowate, (zwłaszcza kompostowiec różowy) są wykorzystywane do tzw. wermikompostowania komunalnych odpadów organicznych. Ten typ kompostowania z udziałem dżdżownic jest popularny m.in. w ośrodkach miejskich, budynkach mieszkalnych oraz miejscach pracy w Kanadzie[3].

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

Wyraz "dżdżownica" pochodzi od "dżdżu", tj. "deszczu". Dżdżownice wychodzą po deszczu na powierzchnię ziemi, stąd nazwa. Wyraz "deżdż" to pierwotna forma naszego "deszczu"; w wygłosie, tj. na końcu wyrazu, spółgłoski dźwięczne przechodzą w odpowiedniki bezdźwięczne [żdż] > [szcz], por. rzeczownik "kradzież", który wymawiamy jak [kradźesz]. Nazwa "rosówka" najprawdopodobniej ma podobną etymologię, w języku staropolskim "rosa" oznaczała oprócz kropelek wody, które nad ranem pojawiają się na trawie, także deszcz.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Fauna Polski - charakterystyka i wykaz gatunków. Bogdanowicz W., Chudzicka E., Pilipiuk I. i Skibińska E. (red.). T. I. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2004. ISBN 83-88147-04-8.
  2. Czesław Jura: Bezkręgowce : podstawy morfologii funkcjonalnej, systematyki i filogenezy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007. ISBN 978-83-01-14595-8.
  3. Andrzej Wesołowski. Gąsienice do roboty!. „Recykling”. 2 (86)/2008. ISSN 1731-9927. s. 22-23.