David D'Or

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
David D'Or
David D'or - Leha'amin.JPG
D'or podczas występu w 49. Konkursie Piosenki Eurowizji w 2004 roku
Imię i nazwisko David Nehaisi
Data i miejsce urodzenia 2 października 1965
Holon
Pochodzenie Izrael
Typ głosu mezzosopran, kontratenor
Gatunek pop, rock, dance, folk, klezmer, opera, muzyka poważna, arie barokowe
Zawód wokalista, kompozytor
Aktywność od 1985 roku
Powiązania Szlomo Bar
Strona internetowa

David D'Or (hebr. דוד ד'אור), właśc. David Nehaisi (ur. 2 października 1965 roku w Holonie) – izraelski kontratenor i kompozytor.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Dzieciństwo[edytuj | edytuj kod]

D'or urodził się w Izraelu, jego przodkowie byli Żydami wydalonymi z Hiszpanii podczas inkwizycji hiszpańskiej w XV wieku[1]. Jego pradziadek był wybitnym libańskim rabinem, jego ojciec natomiast przeniósł się z całą rodziną z Libii do Izraela[2].

Początki kariery[edytuj | edytuj kod]

Jako dziecko wykazywał zainteresowanie śpiewaniem, jego rodzice chcieli natomiast, by został prawnikiem lub lekarzem. Z czasem zaczął ćwiczyć śpiewanie w wyższych tonacjach i w tym kierunku rozwijał swoje zdolności wokalne. Podczas trzyletniej służby wojskowej D’Or dołączył do militarnego zespołu muzycznego, w latach 1985-86 był członkiem sekcji rozrywkowej Centralnego Dowództwa Armii Wojskowej[3]. W tym czasie razem ze swoimi kolegami z armii, Benny'm Nadlerem i Rivim Ben-Basztem, założył trio muzyczne o nazwie HaSzliszija, które rozpadło się po nagraniu jednego singla. Kilka miesięcy później założył kolejną formację – Kav 4, która zakończyła działalność przed wydaniem debiutanckiego albumu[4]. W tym samym czasie D’Or otrzymał zaproszenie do występu w Teatrze Narodowym, w którym przez kolejne cztery lata zagrał w takich spektaklach, jak m.in. Blood Marriage, Cabaret, Cry the Beloved Country i Tartuffe[5][6]. W tym czasie wokalista brał udział w zajęciach wokalnych u sopranistki Miriam Melzer z Akademii Muzyki i Tańca w Jerozolimie, którą ukończył[7].

W 1991 roku D’Or dostał się do Konserwatorium Jerozolimskiego na wydział muzyki klasycznej, gdzie zaczął karierę śpiewaka tenorowego. Dyrektor muzyczny Izraelskiej Orkiestry Filharmonicznej, Zubin Mehta, zaproponował mu wówczas występ solowy w trasie koncertowej ze sztuką Carmina Burana Carla Orffa[8].

1992-99: David D’Or, Begowa misztane, występ przed Janem Pawłem II[edytuj | edytuj kod]

W 1992 roku D’Or wydał swój debiutancki album studyjny zatytułowany David D’Or[9]. Płytę promował singiel „Yad anuga”[10]. W kolejnym roku premierę miał drugi długogrający krążek wokalisty pt. Begowa misztane[11], na której znalazły się m.in. utwory „Ani af” i „Tiszmor al HaOlam Yeled”[12]. Swoją wersję piosenki nagrała później hebrajska piosenkarka Liel Kolet[13]. Album zdobył certyfikat podwójnej platynowej płyty[14]. Na początku kwietnia D’Or wystąpił w krajowych eliminacjach do 38. Konkursu Piosenki Eurowizji z utworem „Parpar”, z którym zajął ostatecznie 4. miejsce[15]. W kolejnym roku nagrał wraz z Dudu Fiszerem, Meirem Banaiem i Eranem Zurem numer „Lisa”, który znalazł się na płycie Radio Bla Bla zespołu The Friends of Natasza (hebr. החברים של נטאשה)[16].

W 1995 roku nawiązał współpracę z marokańsko-izraelskim wokalistą Szlomo Barem i zespołem grającym muzykę etniczną Habrera Hativit, z którymi nagrał płytę pt. David & Szlomo[17]. W tym samym roku wystąpił w Watykanie przez Janem Pawłem II z okazji ustabilizowania sytuacji politycznej między Izraelem a Stolicą Apostolską[18][19], będąc tym samym pierwszym artystą, który wystąpił przed Papieżem[20]. W 1997 roku wydał swoją czwartą płytę studyjną zatytułowaną Hahofa'a[21], którą nagrał w duecie z izraelską piosenkarką Etti Ankrią[22]. Wydawnictwo otrzymało certyfikat podwójnej platynowej płyty[14]. W 2001 ukazała się jego kolejna płyta pt. Baneszama[23][24], w tym samym roku otrzymał tytuł Izraelskiego piosenkarza roku i Najlepszego wokalisty podczas ceremonii wręczenia nagród krajowego rynku fonograficznego[25].

2003-06: David D’Or & the Philharmonic, Konkurs Piosenki Eurowizji[edytuj | edytuj kod]

W kwietniu 2003 roku D’Or wydał swój pierwszy koncertowy album zatytułowany David D’Or & the Philharmonic[26], która zawierała zapis jednego z koncertów zagranych w towarzystwie 120-osobowej izraelskiej orkiestry filharmonicznej[27]. Dwa tygodnie po premierze krążek otrzymał status złotej płyty w kraju[14]. W listopadzie tego samego roku państwowy nadawca publiczny Israel Broadcasting Authority (IBA) wybrał wewnętrznie wokalistę na reprezentanta Izraela podczas 49. Konkursu Piosenki Eurowizji organizowanego w 2004 roku w Stambule[28][29]. W lutym telewizja zorganizowała specjalny koncert selekcyjny[30][31][32], podczas którego artysta wykonał cztery propozycje: „Freedom”, „Jamim towim”, „Bo'u mal'achim” i „Le-ha’amin[33][34][35], z którym ostatecznie wygrał eliminacje[36][37]. Przed występem w widowisku nagrał reklamę telewizyjną dla jednej z krajowych sieci komórkowych[38][39]. Podczas półfinału Konkursu Piosenki Eurowizji D’Or zaprezentował swoją propozycję w języku hebrajskim i angielskim[40], zajął ostatecznie 11. miejsce, nie kwalifikując się do rundy finałowej[41]. W trakcie tygodnia prób do konkursu wokalista przerwał na dwa dni przygotowania do występu w celu wsparcia swojego chorego na cukrzycę ojca po zabiegu amputacji nogi. Niedługo potem mężczyzna zmarł[42].

W czerwcu tego samego roku D’Or wydał minialbum pt. Leha’amin, na którym znalazł się m.in. eurowizyjny singiel pod tym samym tytułem[43][44]. Kilka tygodni później ponownie otrzymał tytuł Piosenkarza roku i Najlepszego wokalisty podczas ceremonii wręczenie nagród krajowej branży fonograficznej[45]. W styczniu 2005 roku wydał singiel zawierający jego wersję przeboju „Careless WhisperGeorge'a Michaela. Pod koniec marca kolejnego roku premierę miała kolejna płyta wokalisty zatytułowana Kmo HaRuach, na której znalazły się utwory nagrane w duecie z takimi krajowymi wykonawcami jak m.in. Arkadi Duchin, Arik Einstein, Szlomi Szabat i Ehud Banai[46]. W tym samym roku nagrał w duecie z Subliminalem utwór „Ten koah”, który znalazł się na czwartym albumie rapera pt. Bidjuk ksze-chaszawtem sze-ha-kol nigmar[47], a także pojawił się gościnnie w piosence „Atzlano kafar todrah” z jego płyty pt. The Rough Guide to the Music of Israel[48].

Od 2007: Halelu-Songs of David, występ przed Martinem Luthrem Kingiem III i Benedyktem XVI[edytuj | edytuj kod]

W maju 2007 roku D’Or wystąpił w duecie z sopranistką Seiko Lee podczas światowej premiery sztuki Halelu-Songs of David wystawionej w Belgradzie. Spektakl został zaprezentowany w sześciu krajach wschodnio-europejskich, m.in. na Cyprze[49]. Latem tego samego roku wokalista zaśpiewał przed Martinem Luthrem Kingiem III podczas Konferencji Inicjatywy Pokojowej na Bliskim Wschodzie zorganizowanej w Tel Awiwie. W 2008 roku King zaprosił artystę do udziału w koncercie Realize the Dream zorganizowanym z okazji obchodów jego urodzin w Nowym Jorku[50]. Wcześniej, bo w grudniu 2007 roku ukazała się jego druga płyta studyjna pt. Live Show[51], a w 2008 roku – album zatytułowany Szirat rabim, na którym znalazł się zbiór modlitw poznanych w dzieciństwie[52]. Trzy tygodnie po premierze krążek zdobył certyfikat złotej płyty[14].

W latach 2008-09 występował podczas serii koncertów charytatywnych Voice of Love organizowanych przez Fundację Tzu Chi w Stanach Zjednoczonych i Azji, wydał także specjalne wydawnictwo koncertowe pod tym samym tytułem, zysk ze sprzedaży którego został przekazany na cele dobroczynne[53]. W maju 2009 roku wystąpił razem z Dudu Fiszerem i Chórem Arabsko-Żydowskich Dziewczyn podczas wizyty papieża Benedykta XVI w domu izraelskiego prezydenta Szimona Peresa[54].

W sierpniu 2013 roku ukazała się kolejna płyta D'ora zatytułowana Makom leahava – Haosef, którą nagrał we współpracy z takimi wykonawcami, jak Arik Einstein, Miri Mesika, Jasmin Lewi, Szlomi Szabat, Ehud Banai, Gipsy Reyes, Arkadi Duchin, Eti Ankri, Szlomo Bar i Kobi Aflalo[55]. W sierpniu kolejnego roku wystąpił w Polsce jako gość specjalny podczas koncertu zamknięcia XI Festiwalu Kultury Żydowskiej „Warszawa Singera”[56][57].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

D’Or jest mężem projektantki biżuterii Pazit, którą poznał podczas nauki w liceum w Bat Yam. Para ma dwójkę dzieci i mieszka w Sawionie niedaleko Tew Awiwu[58]. Pazit pełni także funkcję menedżerki wokalisty[59].

Kontrowersje[edytuj | edytuj kod]

W lipcu 2004 roku doprowadził do wstrzymania projekcji filmu Shrek 2 w krajowych kinach z powodu naruszenia jego dobrego imienia przez tłumaczy skryptu. Wokalistę poruszyło przetłumaczenie zdania „Let's bobbitt him” (pol. Amputuj mu penisa nożyczkami) na „Let's David D'Or him” (hebr. Na'aseh lo ma'aseh David D'Or, pol. Zrób z niego Davida D'ora), co - jego zdaniem - miało powiązać jego nazwisko z kastracją. Sąd rejonowy w Tel-Awiwie zarządził wycofanie wersji filmu z obraźliwym tłumaczeniem oraz zażądał od dystrybutorów zmiany tekstu[60].

Dyskografia[edytuj | edytuj kod]

Albumy studyjne[edytuj | edytuj kod]

  • David D’Or (1992)
  • Begowa misztane (1993)
  • David & Szlomo (ze Szlomo Barem; 1995)
  • Hahofa'a (z Etti Ankrią; 1997)
  • Baneszama (2001)
  • Kmo HaRuach (2006)
  • Voice of Love (2008)
  • Voice of Love 2 (2011)
  • Makom leahava – Haosef (2013)

Minialbumy (EP)[edytuj | edytuj kod]

  • Leha’amin (2004)

Albumy koncertowe[edytuj | edytuj kod]

  • David D’Or Veha Philharmonic (2003)
  • Live Show (2007)

Przypisy

  1. Lori Silberman Brauner: Musician blurs borders in pursuit of tikun olam (ang.). www.njjewishnews.com, 2008-09-04. [dostęp 2014-11-19].
  2. Paul Lester: David D’Or: Meet Israel’s classical hero (ang.). www.thejc.com, 2008-07-17. [dostęp 2014-11-19].
  3. Gordon Roxburgh: Israeli press conference: David D’Or believes (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-05-07. [dostęp 2014-11-19].
  4. דוד ד'אור (hebr.). www.mooma.mako.co.il. [dostęp 2014-11-19].
  5. David’s Concert In the Rain (ang.). www.daviddor.com. [dostęp 2014-11-19].
  6. Sietse Bakker: 2004 album to be released as double cd (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-03-31. [dostęp 2014-11-19].
  7. “Voice of Love” Charity Concert (ang.). www.juf.org, 2008-08-28. [dostęp 2014-11-19].
  8. David D’Or: Press Information (ang.). www.eurovision-contest.com. [dostęp 2014-11-19].
  9. David D’Or (דוד ד'אור) - David D’Or (ang.). W: iTunes [on-line]. www.itunes.apple.com. [dostęp 2014-11-20].
  10. David D’Or – Yad Anugah (Tender Hand) (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2014-11-20].
  11. Begova Mishtane (בגובה משתנה) - David D’Or (ang.). W: iTunes [on-line]. www.itunes.apple.com. [dostęp 2014-11-20].
  12. Laura Fink: Israel's Songs of Sorrow: The Music of the Pigua (ang.). www.balladtree.com, 2001-09-23. [dostęp 2014-11-20].
  13. Liel Kolet (ang.). www.coisasjudaicas.com. [dostęp 2014-11-20].
  14. 14,0 14,1 14,2 14,3 David D’Or Discography (ang.). www.daviddor.com. [dostęp 2014-11-20].
  15. ISRAELI NATIONAL FINAL 1993 (ang.). www.natfinals.50webs.com. [dostęp 2014-11-20].
  16. החברים של נטאשה* – רדיו בלה בלה (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2014-11-20].
  17. DAVID AND SHLOMO - "The Natural Choice" (ang.). www.daviddor.com. [dostęp 2014-11-20].
  18. David D’Or (ang.). www.toasttofreedom.ord. [dostęp 2014-11-20].
  19. David D’Or Israeli Contra Tanor (ang.). www.radio.sbs.com.au. [dostęp 2014-11-20].
  20. Rencontre avec David d’Or (fr.). www.col.fr, 2004-06-27. [dostęp 2014-11-20].
  21. Hahofa'a (ההופעה) - David D’Or & Eti Ankri (ang.). W: iTunes [on-line]. www.itunes.apple.com. [dostęp 2014-11-20].
  22. DAVID D’Or & ETTI ANKRI (ang.). www.daviddor.com. [dostęp 2014-11-20].
  23. Baneshama (בנשמה) - David D’Or (ang.). W: iTunes [on-line]. www.itunes.apple.com. [dostęp 2014-11-20].
  24. DAVID D’Or BANESHAMA (In The Soul) (ang.). www.daviddor.com. [dostęp 2014-11-20].
  25. ISRAEL BEYOND POLITICS: May 2004 (ang.). www.mfa.gov.il, 2004-05-02. [dostęp 2014-11-20].
  26. DAVID D’Or And The Philharmonic (ang.). www.daviddor.com. [dostęp 2014-11-20].
  27. Sarah Viva: Israeli music got visual in 2003 (ang.). www.jpost.com, 2004-01-04. [dostęp 2014-11-20].
  28. Itamar Barak: Israel's 2004 entrant to be chosen internally (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2003-09-25. [dostęp 2014-11-20].
  29. Itamar Barak: David D’Or to represent Israel in Eurovision 2004 (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2003-11-13. [dostęp 2014-11-20].
  30. Itamar Barak: Israel's 2004 entry to be chosen by the end of the year (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2003-10-30. [dostęp 2014-11-02].
  31. Itamar Barak: Israeli selection rescheduled for next week (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-01-26. [dostęp 2014-11-20].
  32. Itamar Barak: Israeli entry to be chosen tonight (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-02-05. [dostęp 2014-11-20].
  33. Itamar Barak: UPDATE:'Israeli entry chosen on January 29th' (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2003-12-29. [dostęp 2014-11-02].
  34. Itamar Barak: 4 songs for D’Or selected: from Jazz through ballads and Rock (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-01-13. [dostęp 2014-11-02].
  35. Itamar Barak: Titles of Israeli songs revealed (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-01-19. [dostęp 2014-11-02].
  36. ISRAELI NATIONAL FINAL 2004 (ang.). www.natfinals.50webs.com. [dostęp 2014-11-20].
  37. Itamar Barak: David D’Or will sing Leha'amin in Istanbul for Israel (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-02-05. [dostęp 2014-11-20].
  38. Itamar Barak: David D'or made a TV commercial in Istanbul (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-03-25. [dostęp 2014-11-21].
  39. Itamar Barak: David D'Or fooled live on Radio (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-04-01. [dostęp 2014-11-21].
  40. Itamar Barak: Israeli entry might be sung in English in Istanbul (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-02-22. [dostęp 2014-11-02].
  41. Eurovision Song Contest 2004 Semi-Final (ang.). W: EBU [on-line]. www.eurovision.tv. [dostęp 2014-11-02].
  42. Itamar Barak: Israel: David D’Or regrets doing Eurovision (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2008-08-30. [dostęp 2014-11-20].
  43. Leha'amin (להאמין)- EP - David D’Or (ang.). W: iTunes [on-line]. www.itunes.apple.com. [dostęp 2014-11-20].
  44. Itamar Barak: Mini album for David D'Or with Leha'amin (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-03-17. [dostęp 2014-11-21].
  45. VRMG to co-sponsor a charity concert devoted to Israel Independence Day (ang.). www.vrmg.ru, 2007-05-07. [dostęp 2014-11-20].
  46. DAVID D’Or KMO HA'RUACH (Like The Wind) (ang.). www.daviddor.com. [dostęp 2014-11-20].
  47. בדיוק כשחשבתם שהכל נגמר - Subliminal (ang.). W: iTunes [on-line]. www.itunes.apple.com. [dostęp 2014-11-20].
  48. VA - The Rough Guide To The Music Of Israel (2006) FLAC (ang.). www.israbox.com. [dostęp 2014-11-20].
  49. David Eaton: Peace Cantata "Halelu-Songs of David" to be Presented in Cyprus (ang.). www.tparents.org, 2008-03-03. [dostęp 2014-11-20].
  50. Paul Lester: David D’Or: Meet Israel’s classical hero (ang.). www.thejc.com, 2008-07-17. [dostęp 2014-11-20].
  51. DAVID D’Or - LIVE CONCERT (ang.). www.daviddor.com. [dostęp 2014-11-20].
  52. DAVID D’Or SHIRAT RABIM (Songs for the many...Prayer Songs) (ang.). www.daviddor.com. [dostęp 2014-11-20].
  53. Voice Of Love - David D’Or (ang.). W: iTunes [on-line]. www.itunes.apple.com. [dostęp 2014-11-20].
  54. Greer Fay Cashman: Grapevine: The eyes have it (ang.). www.jpost.com. [dostęp 2014-11-20].
  55. (Makom Leahava - Haosef) מקום לאהבה - האוסף - David D'or (ang.). W: iTunes [on-line]. www.itunes.apple.com. [dostęp 2014-11-20].
  56. Damian Tomczyk: Warszawa Singera – poznaj muzyczne bogactwo kultury żydowskiej! (pol.). W: JazzSoul.pl [on-line]. www.jazzsoul.pl, 2014-08-17. [dostęp 2014-11-21].
  57. Sergiusz Królak: David D’or wystąpił w ramach tegorocznego Festiwalu Singera (pol.). W: JazzSoul.pl [on-line]. www.jazzsoul.pl, 2014-09-05. [dostęp 2014-11-21].
  58. Tirzah Agassi: GOING FOR BAROQUE NOT! (ang.). www.jpost.com, 1994-03-25. [dostęp 2014-11-20].
  59. Itamar Barak: David D’Or back in Israel during Eurovision week (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-04-28. [dostęp 2014-11-20].
  60. Roel Philips: David D'Or vs.Shrek 2 (ang.). W: ESC Today [on-line]. www.esctoday.com, 2004-07-12. [dostęp 2014-12-08].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]