David Gill

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
David Gill

David Gill (ur. 12 czerwca 1843 w Aberdeen – zm. 24 stycznia 1914 w Londynie), szkocki astronom, znany z pomiarów paralaksy Słońca i gwiazd, umożliwiających wyznaczenie odległości Słońca i innych gwiazd od Ziemi, oraz z wczesnego wykorzystania fotografii do stworzenia map nieba.

Większość swojej kariery spędził w Republice Południowej Afryki. Korzystając ze zjawiska paralaksy Marsa określił odległość od Słońca, a także dystansu do niektórych gwiazd. W latach 1879 – 1907 był królewskim astronomem na Przylądku Dobrej Nadziei. Wykonał tam szczegółowe zdjęcia nieba na obszarze 19° od południowego bieguna nieba. Zdjęcia te wykorzystał Jacobus Kapteyn przy tworzeniu Cape Photographic Durchmusterung - katalogu zawierającego prawie 500 tysięcy gwiazd.[1] Był jednym z pionierów w astrofotografii, a także jednym z pierwszych propagatorów projektu Carte du Ciel.

W 1874 poprowadził wyprawę na Mauritius w celu obserwacji przejścia Wenus na tle tarczy słonecznej, a w 1877 - kiedy Mars był w opozycji - zorganizował wyprawę na Wyspę Wniebowstąpienia. Wykonane przez astronoma pomiary pozycji Marsa umożliwiły mu obliczenie przybliżonej paralaksy Słońca. W latach 1888-89 brał udział w programie intensywnych obserwacji wybranych planetoid za pomocą heliometru. Dzięki temu po raz pierwszy wyznaczono paralaksę Słońca (1901) z nowoczesną dokładnością.

W 1899 otrzymał Medal Jamesa Craiga Watsona, w 1900 Złoty Medal Catherine Wolfe Bruce, zaś w 1908 Złoty Medal Królewskiego Towarzystwa Astronomicznego.

Na jego cześć zostały nazwane kratery na Księżycu oraz Marsie.

Przypisy

  1. Encyklopedia Britannica. Ziemia i Wszechświat. Poznań: Wydawnictwo Kurpisz SA, 2006, s. 48. ISBN 978-83-60563-25-0.