David Lynch

David Lynch
David Lynch w Cannes w 2001 roku.
Prawdziwe imię i nazwisko	David Keith Lynch
Data i miejsce urodzenia	20 stycznia 1946 Missoula
Zawód	reżyser scenarzysta producent filmowy muzyk
Nagrody Cezar Najlepszy film zagraniczny 1982: Człowiek słoń 2002: Mulholland Drive Nagroda na MFF w Cannes Złota Palma 1990: Dzikość serca Najlepsza reżyseria 2001: Mulholland Drive Nagroda na MFF w Wenecji 2006: Całokształt twórczości Nagroda Festiwalu Przyszłości Kina 2006: Inland Empire
Multimedia w Wikimedia Commons
David Lynch w Wikicytatach
Strona internetowa

David Keith Lynch (ur. 20 stycznia 1946 w Missoula w stanie Montana) – amerykański reżyser, producent i scenarzysta filmowy oraz muzyk.

Twórczość

Jest jednym z najbardziej kontrowersyjnych i charakterystycznych amerykańskich reżyserów filmowych. Wypracował własny styl, w którym równie istotną rolę odgrywają wszystkie elementy dzieła: postaci, światło, montaż, muzyka. W swoich filmach często odwołuje się do elementów surrealistyczych, chętnie tworzy wariacje na temat ludzkiej podświadomości, marzeń i fobii. Część filmów stara się pokazać ciemną, ukrytą stronę życia prowincjonalnych miasteczek. Światową sławę przyniósł Lynchowi zrealizowany w 1989 serial telewizyjny Miasteczko Twin Peaks, choć już wcześniej był nominowany do Oskara za film Człowiek słoń.

Filmy Lyncha mają także charakter demaskatorski (Mulholland Drive, Dzikość serca, Blue Velvet) dzięki odsłanianiu kurtyny, przedstawianiu zakulisowego życia bohaterów, skrywanych przed zewnętrznym światem intryg. Fabuła jego filmów poprzez to staje się wielopłaszczyznowa, przy czym płaszczyzny te przenikają się wzajemnie. Rzeczywistość snu przenika się z rzeczywistością codzienności, przez co rozmyte wątki trudno jednoznacznie zinterpretować. Widz skazany jest na konieczność samodzielnego rozwiązywania zagadek, surrealistycznych metafor, łączenia przypadkowych zdarzeń w całość.

Ostatni film Lyncha, Inland Empire, powstał częściowo w Łodzi, gdzie reżyser planuje otworzyć studio filmowe. Od 2003 realizowany jest również filmowy projekt o roboczym tytule The Green Room in Lodz (którego epizody wykorzystano w Inland Empire).

David Lynch jest także członkiem Komitetu Honorowego festiwalu Camerimage.

Wybrana filmografia

Pełny metraż

• Głowa do wycierania (Eraserhead, 1977)
• Człowiek słoń (The Elephant Man, 1980)
• Diuna (Dune, 1984)
• Blue Velvet (1986)
• Dzikość serca (Wild at Heart, 1990)
• Twin Peaks: Ogniu krocz ze mną (Twin Peaks: Fire Walk with Me, 1992)
• Zagubiona autostrada (Lost Highway, 1997)
• Prosta historia (The Straight Story, 1999)
• Mulholland Drive (2001)
• Inland Empire (2006)

Krótki metraż

• Sześciu mężczyzn, którym robi się niedobrze (Six Figures Getting Sick, 1966)
• Alfabet (The Alphabet, 1968)
• Babcia (The Grandmother, 1970)
• Kaleka (The Amputee, 1974)
• Premonitions Following an Evil Deed (fragment Lumiere i spółka, 1995)
• Przyciemniony pokój (Darkened Room, 2002)

Seriale

• Miasteczko Twin Peaks (Twin Peaks, 1990 — 1991)
• American Chronicles (1990)
• Na antenie (On the Air, 1992)
• Hotel Room (1993)
• Dumbland (2002)
• Króliki (Rabbits, 2002)

Teledyski

• Wicked Game — Chris Isaak (wersja filmowa, 1990)
• Crazy Clown Time — David Lynch (2011)

Zobacz też

• film noir
• neo-noir
• Fundacja Sztuki Świata

Linki zewnętrzne

• David Lynch w bazie Internet Movie Database (IMDb) (ang.)
• David Lynch w bazie filmweb.pl
• David Lynch w bazie stopklatka.pl
• David Lynch w NNDB (ang.)
• David Lynch: wolę kino europejskie
• http://www.youtube.com/watch?v=caWXt9lCVrc (teledysk w reżyserii Davida Lyncha)