Dead Clade Walking

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Dead Clade Walking – termin określający klad, który przetrwał masowe wymieranie, jednak wyginął niedługo później lub nigdy nie osiągnął wcześniejszego poziomu zróżnicowania i odgrywał jedynie marginalną rolę w ekosystemie[1]. Według Davida Jablonskiego do możliwych przyczyn występowania dead clades walking należą zmiany środowiskowe, takie jak trwałe trendy klimatyczne, mogą one doprowadzić do wyginięcia wielu grup – także tych, które przetrwały wielkie wymieranie stosunkowo nietknięte, jednak ich wpływ jest największy na klady, na które w niedalekiej przeszłości zadziałał taksonomiczny lub przestrzenny efekt wąskiego gardła. Zdaniem Jablonskiego nie tłumaczą one jednak wszystkich przykładów dead clades walking – jako inną przyczynę wymienił interakcje biotyczne, takie jak konkurencja lub drapieżnictwo ze strony przedstawicieli innych grup. Niektóre klady są w stanie egzystować na niskim poziomie różnorodności przez długi czas, w szczególności w refugiach. Te, które przetrwały do współczesności, bywają określane jako żywe skamieniałości[2].

Jako przykłady dead clades walking Jablonski podaje bellerofonty i amonity z grupy Prolecanitida po wymieraniu permskim, ramienionogi z rzędu Spiriferoida po wymieraniu triasowym i otwornice Zeauvigirina po wymieraniu kredowym[1]. Badania Jablonskiego sugerują, że ich geograficzne rozprzestrzenienie nie jest równomierne – zdecydowanie największa liczba dead clades walking mięczaków po wymieraniu kredowym występowała na terenach obecnych Indii i Pakistanu[2][1].

Termin Dead Clade Walking został wprowadzony w 2001 roku przez Davida Jablonskiego[1]. Odnosi się on do filmu Dead Man Walking (pol. Przed egzekucją)[2].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 David Jablonski. Lessons from the past: Evolutionary impacts of mass extinctions. „Proceedings of the National Academy of Sciences”. 98 (10), s. 5393–5398, 2001. doi:10.1073/pnas.101092598 (ang.). 
  2. 2,0 2,1 2,2 David Jablonski. Survival without recovery after mass extinctions. „Proceedings of the National Academy of Sciences”. 99 (12), s. 8139–8144, 2002. doi:10.1073/pnas.102163299 (ang.).