Deinonych

Z Wikipedii

Deinonych

Systematyka
Domena	eukarioty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	gady
Podgromada	archozaury
Nadrząd	dinozaury
Rząd	dinozaury gadziomiedniczne
Podrząd	teropody
Infrarząd	tetanury
Takson	celurozaury
Nadrodzina	deinonychozaury
Rodzina	dromeozaury
Rodzaj	deinonych
Gatunek	Deinonychus antirrhopus
Nazwa systematyczna
Deinonychus antirrhopus
Ostrom, 1969
Systematyka w Wikispecies
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
porównanie rozmiarów deinonycha i człowieka

Deinonych (Deinonychus - "straszny szpon") - drapieżny dinozaur. Szybko biegał, rzucając się na upatrzoną ofiarę jak drapieżny ptak i rozrywając ją pazurami nóg. Jego mózg miał wielkość pomarańczy - w stosunku do rozmiarów całego ciała (długość 3-4 m wysokosc 1.6m) był jednym z największych u dinozaurów. Deinonych mógł szeroko otwierać paszczę i gwałtownie obracać głowę na wszystkie strony, aby głębiej zatopić zęby w brzuchu ofiary. Jego główną bronią były jednak sierpowate szpony-sztylety w dolnych kończynach - szpony miały 13 cm długości, były więc znacznie dłuższe niż u innych dinozaurów. Gad ten żył we wczesnej kredzie. Wystawiany jest w Peabody Museum of Natural History (USA).

Jego życie społeczne pozostaje przedmiotem sporów. Kilkakrotnie obok szkieletów roślinożernych tenontozaurów znajdowano skamieniałości grup deinonychów, co wielu paleontologów (m.in. odkrywca deinonycha John Ostrom) zinterpretowało jako dowód na stadne życie i polowanie tych drapieżników^[1]. Jednak Roach & Brinkman (2007) zakwestionowali tę hipotezę, twierdząc, że badania odkrytych skamieniałości deinonychów, skupionych wokół tenontozaurów, wskazują raczej na sposób polowania i żerowania zbliżony do spotykanego u współczesnych waranów z Komodo, łącznie z występowaniem u tych teropodów kanibalizmu^[2]

[edytuj] Galeria

szkielet deinonycha (Royal Ontario Museum, Toronto)

szkielet deinonycha (Field Museum of Natural History, Chicago)

szkielet deinonycha (dalszy plan) i buitreraptora (pierwszy plan) (Field Museum of Natural History, Chicago)

Przypisy

↑ Maxwell, W. Desmond; & Ostrom, John H. (1995). "Taphonomy and paleobiological implications of Tenontosaurus-Deinonychus associations". Journal of Vertebrate Paleontology 15 (4): 707–712 Abstrakt: http://vertpaleo.org/publications/jvp/15-707-712.cfm
↑ Roach, B. T. & Brinkman, D. L. (2007). "A reevaluation of cooperative pack hunting and gregariousness in Deinonychus antirrhopus and other nonavian theropod dinosaurs". Bulletin of the Peabody Museum of Natural History 48 (1): 103–138. Abstrakt: http://www.peabody.yale.edu/scipubs/abstracts/abs_b48-1b.html