Dekalina

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dekalina
Dekalina
Nazewnictwo
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C10H18
Masa molowa 138,25 g/mol
Wygląd bezbarwna, przezroczysta ciecz o aromatycznym zapachu[3]
Identyfikacja
Numer CAS 91-17-8
493-01-6 (izomer cis)
493-02-7 (izomer trans)
PubChem 7044[5]
Podobne związki
Podobne związki naftalen, tetralina
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Dekalinadwupierścieniowy węglowodór nasycony, produkt całkowitego uwodornienia naftalenu. Bezbarwna ciecz o słabym zapachu, stosowana jako rozpuszczalnik (np. żywic). Używana również jako składnik paliw do silników spalinowych, a także zamiast terpentyny w produkcji lakierów i pokostów.

Dekalina o konfiguracji trans (po lewej) i cis (po prawej)

Występuje w postaci dwóch izomerów geometrycznych, cis (t.t. −43 °C, t.w. 196 °C) i trans (t.t. −40 °C, t.w. 187 °C)[3]. Izomer trans jest trwalszy od izomeru cis o ok. 2 kcal, głównie z powodu oddziaływań sterycznych pomiędzy stłoczonymi atomami wodoru w izomerze cis. Produkt handlowy jest mieszaniną obu izomerów.


Przypisy

  1. 1,0 1,1 Dekalina (pol.). Karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich dla Polski.
  2. 2,0 2,1 2,2 Dekalina (ang.) w bazie ChemIDplus. United States National Library of Medicine. [dostęp 2012-07-19].
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 Dekalina (ang.). The Chemical Database. The Department of Chemistry, University of Akron. [dostęp 2012-07-19].
  4. Dekalina (ang. • niem.) w bazie IFA GESTIS. Institut für Arbeitsschutz der Deutschen Gesetzlichen Unfallversicherung (IFA). [dostęp 2011-02-01].
  5. Dekalina – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • ENCYKLOPEDIA TECHNIKI - chemia. Warszawa: WNT, 1965.
  • J. D. Roberts, M. C. Caserio,: Chemia organiczna. Warszawa: PWN, 1969.