Diabelskie kamienie
Diabelskie kamienie, diable kamienie, czarcie głazy – głazy narzutowe przywleczone przez lądolód ze Skandynawii głównie do północnej części Polski. Niekiedy nazwa ta używana jest również w odniesieniu do osobliwych wystąpień skalnych (wychodni, skałek) pochodzenia innego niż lodowcowe.
Spis treści |
[edytuj] Występowanie
Głazy i formacje skalne, nazywane diabelskimi kamieniami lub podobnie, występują na obszarze praktycznie całego kraju, głównie na Warmii i Mazurach oraz na Kaszubach.
Największy na Kaszubach kamień diabelski, o obwodzie 20 m, wysokości 3,5 m i długości 7 m, znajduje się w pobliżu Odargowa w powiecie puckim. Wg legendy, żeby nie było wątpliwości co do jego pochodzenia, diabeł pozostawił na nim pięć wyżłobień: ślady swoich pazurów.
Drugi co do wielkości jest głaz nad Jeziorem Kamiennym w powiecie kartuskim, który ma 17 m obwodu, 5 m długości, 4,5 m szerokości i 9 m wysokości. Szczelina widoczna na nim jest wg legendy śladem łańcucha, którym przewiązywał go diabeł, rzucając ze złości w jezioro. Gniew diabła spowodowany był nieudaną transakcją. Miał on wysuszyć jezioro, a w zamian otrzymać od kontrahenta duszę; nie zdołał jednak wykonać zadania.
Inne kaszubskie duże kamienie diabelskie znajdują się w okolicach Domatowa, Owśnic, Nowej Huty, Brodnicy Dolnej i Studzienic, koło Świecina (nieopodal „Bożej Stopki”), koło Brodnicy Górnej (nad jeziorem Ostrzyckim). Wszystkie powiązane są z lokalnymi legendami i regionalnym zabobonem. Niektórym gadki ludowe nadały imiona własne np. „Boża Stopka” lub „Adam i Ewa”. Większość to jednak po prostu kamienie diabelskie, rzucone celowo lub opuszczone przez tego czy innego diabła. Na owśnickim głazie znajduje się krzyż. Służył on do płoszenia czarownic, które jakoby wyprawiały w tym miejscu harce.
[edytuj] Zobacz też
- głaz Trygław w Tychowie
- głazy narzutowe na Warmii i Mazurach
- Głazowisko Bachanowo
- Diabli Kamień koło Szczyrzyca
- Diabli Kamień w Foluszu
- Diabelski Kamień w Puszczy Darżlubskiej
- Boża Stopka w Puszczy Darżlubskiej
- Diabelski Kamień w Kornatce
[edytuj] Bibliografia
- R. Ostrowski, I. Trojanowska: Bedeker Kaszubski, Wydawnictwo Morskie, Gdynia 1962