Dimitrios Joannidis
| Dimitrios Joannidis Δημήτριος Ιωαννίδης |
|
| Data i miejsce urodzenia | 13 marca 1923 Ateny |
| Data i miejsce śmierci | 16 sierpnia 2010 Ateny |
| Przebieg służby | |
| Lata służby | 1943 - 1974 |
| Siły zbrojne | Armia Helleńska |
| Stanowiska | szef wojskowej policji politycznej (ESA) |
| Główne wojny i bitwy | II wojna światowa, Wojna domowa w Grecji |
| Późniejsza praca | osadzony w więzieniu |
Dimitrios Joannidis (gr. Δημήτριος Ιωαννίδης; ur. 13 marca 1923 w Atenach, zm. 16 sierpnia 2010 tamże) – grecki wojskowy, uczestnik zamachu stanu z 21 kwietnia 1967, jeden z przywódców junty czarnych pułkowników.
Urodził się w Atenach, lecz jego rodzina wywodziła się z Epiru. Ukończył akademię wojskową[1]. W czasie II wojny światowej walczył z okupantami w szeregach prawicowej partyzantki[1].
Wziął udział w zamachu stanu z 21 kwietnia 1967. Po zwycięstwie puczystów stanął na czele wojskowej policji politycznej (ESA) i kierował zwalczaniem wszelkich form opozycji przeciwko reżimowi[1], będąc jednym z najbardziej wpływowych postaci w kraju[2]. Podległy mu aparat represji był odpowiedzialny za uwięzienie kilku tysięcy osób uznanych za sympatyków lewicy i usunięcie kolejnych ze stanowisk w administracji publicznej, na uczelniach i w sądownictwie[2]. W 1970 awansowany na stopień pułkownika, w 1973 został generałem brygady. Kierował tłumieniem strajku studentów Politechniki Ateńskiej w grudniu tego samego roku[1].
Przekonany, iż rząd lidera zamachu stanu, Jeoriosa Papadopulosa prowadził zbyt liberalną politykę, zorganizował drugi zamach, w czasie którego Papadopulos został obalony[1]. Po zwycięstwie drugiego puczu Joannidis objął faktyczną władzę w państwie, chociaż oficjalnie prezydentem Grecji został gen. Fedon Gizikis[2].
Upadek Joannidisa, podobnie jak całej junty czarnych pułkowników, nastąpił po wydarzeniach na Cyprze w 1974. Z inicjatywy junty, dążącej do natychmiastowej realizacji idei enosis - przyłączenia Cypru do Grecji - grecka nacjonalistyczna organizacja paramilitarna EOKA B 15 lipca 1974 zbrojnie obaliła rządy prezydenta Makariosa III i powołała Rząd Ocalenia Narodowego z Nikosem Sampsonem na czele[3]. Joannidis wierzył, że przyłączenie Cypru do Grecji pomoże podnieść prestiż jego rządu[4]. Nacjonalistyczny rząd na Cyprze nie utrzymał się jednak, gdyż Turcja, pod pretekstem obrony mniejszości tureckiej na Cyprze, dokonała 20 lipca 1974 interwencji zbrojnej na wyspie[5]. 22 lipca 1974, wobec szybkich sukcesów militarnych Turków, nieuznany przez społeczność międzynarodową rząd Sampsona podał się do dymisji. Urząd prezydenta na nowo objął Makarios III[6]. W rezultacie opisywanych wydarzeń jeszcze w lipcu 1974 junta grecka została obalona[1].
24 lutego 1975 grupa wiernych mu oficerów 2 korpusu armii greckiej dokonała nieudanej próby zamachu stanu w celu uwolnienia Joannidisa i przywrócenia władzy wojskowej[7].
W procesie czarnych pułkowników w 1975 został skazany na karę śmierci, niemal natychmiast zmienioną na wyrok dożywotniego więzienia[1]. Sądzony był m.in. za pacyfikację strajku studentów politechniki; udowodniono mu siedem przypadków morderstw i 38 usiłowania zabójstwa[8].
Zmarł w szpitalu z powodu choroby dróg oddechowych[1].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 D. Martin, Dimitrios Ioannidis, Greek Coup Leader, Dies at 87
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Bonarek J., Czekalski T., Sprawski S., Turlej S.: Historia Grecji. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2005, s. 617-619. ISBN 83-08-03819-0.
- ↑ Adamczyk A.: Cypr. Dzieje polityczne. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2002, s. 260-261. ISBN 83-88938-19-3.
- ↑ Adamczyk A.: Cypr. Dzieje polityczne. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2002, s. 252. ISBN 83-88938-19-3.
- ↑ Adamczyk A.: Cypr. Dzieje polityczne. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2002, s. 263 i 268-269. ISBN 83-88938-19-3.
- ↑ Osiewicz P.: Pokojowa regulacja kwestii cypryjskiej. Aspekty prawne i polityczne. Toruń: MADO, 2008, s. 129-130. ISBN 978-83-89886-92-7.
- ↑ Brzeziński A.: Grecja. Warszawa: TRIO, 2002, s. 184. ISBN 83-88542-30-3.
- ↑ Brzeziński A.: Grecja. Warszawa: TRIO, 2002, s. 130. ISBN 83-88542-30-3.