Disulfoton

Disulfoton
Nazewnictwo
Nomenklatura systematyczna (IUPAC) ditiofosforan O,O-dietylo-S-(2-etylotio)etylu
Inne nazwy i oznaczenia numer WE: 206-054-3
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny	C8H19O2PS3
Masa molowa	274,40 g/mol
Wygląd	ciemnożółta, oleista ciecz o zapachu siarki
SMILES CCOP(=S)(OCC)SCCSCC
Identyfikacja
Numer CAS	298-04-4
PubChem	3118
Właściwości Gęstość i stan skupienia 1,5088 g/cm³ (20 °C); ciecz Rozpuszczalność w wodzie 16,3 mg/l Temperatura topnienia -25 °C Temperatura wrzenia 331 °C logP 4,02
Niebezpieczeństwa MSDS Zewnętrzne dane MSDS Globalnie Zharmonizowany System Klasyfikacji i Oznakowania Chemikaliów Zagrożenia wg Rozporządzenia CLP, zał. VI Niebezpieczeństwo Zwroty H H310, H300, H400, H410 Zwroty EUH brak zwrotów EUH Zwroty P P264, P273, P280, P301+P310, P302+P350, P310 Europejska klasyfikacja substancji Zagrożenia wg Rozporządzenia CLP, zał. VI Silnie toksyczny (T+) Groźny dla środowiska (N) Zwroty R R27/28, R50/53 Zwroty S S1/2, S28, S36/37, S45, S60, S61 NFPA 704 1 3 1   Temperatura zapłonu 153 °C Temperatura samozapłonu 320 °C Numer RTECS TD9275000 Dawka śmiertelna LD50 2 mg/kg (szczur, dootrzewnowo)
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Disulfoton – organiczny związek chemiczny, insektycyd organofosforanowy należący do grupy estrów kwasu tiofosforowego, akarycyd oraz inhibitor acetylocholinesterazy. Jest rozpylany na uprawach tytoniu, trzciny cukrowej, ziemniaków, kukurydzy w celu zwalczania mszyc, wciornastków i przędziorków.

Toksykologia

Disulfoton wykazuje wysoko toksyczne działanie w przypadku spożycia lub absorpcji przez skórę. Może powodować podrażnienie skóry, oczu, błon śluzowych i dróg oddechowych. W przypadku pożaru wydzielają się toksyczne pary w postaci tlenku węgla, tlenków fosforu i gazowego siarkowodoru.

Przy przewlekłym narażeniu, disulfoton może wykazywać działanie mutagenne. Zaobserwowano nieplanowaną syntezę DNA w fibroblastach u człowieka oraz mutacje w komórkach somatycznych (limfocytach) u myszy.

Amerykańska EPA ograniczyła w USA użycie tej substancji.

Wskaźniki toksyczności disulfotonu

Wskaźnik	Dawka	Metoda podania, gat. zwierząt
TDLo	0,8 mg/kg	doustnie, kobieta
LD50	2,6 mg/kg	doustnie, szczur
LC50	200 mg/m3	inhalacja, szczur
LD50	6 mg/kg	skóra, szczur
LD50	2 mg/kg	dootrzewnowo, szczur
LD50	5,5 mg/kg	dożylnie, szczur
LD50	4,8 mg/kg	doustnie, mysz
LD50	15,6 mg/kg	skóra, mysz
LD50	5,5 mg/kg	dootrzewnowo, mysz
LD50	7 mg/kg	dootrzewnowo, świnka morska
LD50	10,8 mg/kg	doustnie, świnka morska
LD50	12 mg/kg	doustnie, przepiórka
LD50	6,5 mg/kg	doustnie, kaczka
LD50	2,4 mg/kg	doustnie, ptak (dziki)
LDLo	5,5 mg/kg	skóra, królik
LCLo	10 mg/m3/3h	inhalacja, kot
LD50	5 mg/kg	doustnie, pies

Ekotoksykologia

Disulfoton działa bardzo toksycznie na organizmy wodne. Może powodować długo utrzymujące się, niekorzystne zmiany w środowisku wodnym.

FSC zakazało używania tej substancji w certyfikowanych przez tę organizację lasach i plantacjach oraz zakwalifikowało disulfoton jako "ekstremalnie niebezpieczny" (klasa IA wg WHO).

Ekotoksyczne działanie disulfotonu

Wskaźnik	Wartość, czas	Gatunek
EC50	11 mg/l, 72h	Scenedesmus subspicatus
EC50	0,01 mg/l, 48h	Daphnia magna
LC50	17 mg/l, 96h	Leuciscus idus
LC50	1 mg/l, 96h	Cyprinodon variegatus
LC50	0.07 - 0.3 mg/l, 96h	Lepomis macrochirus
LC50	2.4 - 4 mg/l, 96h	Pimephales promelas