Dom Studencki Akademik

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy DS Akademik. Zobacz też: inne znaczenia słowa „akademik”.
Dom Studencki „Akademik”
Obiekt zabytkowy nr rej. 1535 Warszawa-Ochota (jako część układu urbanistycznego Kolonii Lubeckiego)
DS Akademik od strony pl. Narutowicza
DS Akademik od strony pl. Narutowicza
Państwo  Polska
Miejscowość Warszawa
Adres ul. Akademicka 5[1]
Typ budynku dom studencki
Styl architektoniczny zmodernizowany neoklasycyzm
Architekt Kazimierz Tołłoczko
Inwestor Fundusz Mieszkaniowy (pracowników i studentów PW)
Ukończenie budowy 1930
Pierwszy właściciel Politechnika Warszawska
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
Dom Studencki „Akademik”
Dom Studencki „Akademik”
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dom Studencki „Akademik”
Dom Studencki „Akademik”
Ziemia 52°13′03″N 20°59′03″E/52,217500 20,984167Na mapach: 52°13′03″N 20°59′03″E/52,217500 20,984167
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Dom Studencki Politechniki Warszawskiej „Akademik” – centralny budynek najstarszego kompleksu domów studenckich w Polsce, wzniesionego w latach dwudziestych XX w. Usytuowany w Warszawie, przy ul. Akademickiej 5, na południowej pierzei pl. Narutowicza. Początkowo znany jako Dom Techników im. Gabriela Narutowicza. Napis ten widnieje jeszcze na budynku od strony ul. Mochnackiego. Od jego nazwy powszechnie stosuje się nazwę akademik, określającą miejsce zbiorowego zamieszkania studentów[2][3][4].

Akademik w otoczeniu Starej Ochoty

Wybudowany w latach 1922–1930 jako trzeci budynek kompleksu gmachów Centrali Akademickiej Bratniej Pomocy (zwanego wówczas kolonią akademicką lub potocznie Bratniakiem). Wypełnił miejsce pomiędzy dwoma neorenesansowymi budynkami – obecnym DS Bratniak (ul. Grójecka 39) i DS Pinezka (ul. Uniwersytecka 5) ukończonymi już w 1925 r[5]. Data otwarcia, uwieczniona na inskrypcji nad drzwiami, to 1929 r[2]. Kolonia akademicka razem z mieszkalna Kolonią Lubeckiego mieściła się między nowo powstającymi zabudowaniami mieszkalnymi Ochoty a planowanym kompleksem budynków akademickich, rządowych i wojskowych na pograniczu Ochoty, Śródmieścia i Mokotowa z centralną osią w postaci ul. Uniwersyteckiej[6]. Nie wchodzi w skład mieszkaniowej Kolonii Lubeckiego, ale w rejestrze zabytków został włączony w granice jej kompleksu (pod numerem 1535 z 20 grudnia 1993 r[7].)

Akademik miał służyć studentom ubogim i wyróżniającym się[2]. Oprócz miejsc mieszkalnych {pokoje 1-osobowe o pow. 9 m², 2-osobowe o pow. 12 m² i wieloosobowe) w kompleksie akademików znalazła się stołówka dla 2500 osób, podziemny basen (z łaźnią i innymi pomieszczeniami pomocniczymi), mechaniczna pralnia, biblioteka, sala gimnastyczna, sala odczytowa. Z klasycyzującą formą budynku korespondowały elementy ozdobne, takie jak kolumnady, stiuki, kasetony[2][5].

W czasie II wojny światowej stał się siedzibą niemieckiej Policji Porządkowej (konnej Schutzpolitzei i żandarmerii). Budynek stał się miejscem kaźni, a wyższe kondygnacje służyły jako miejsce ostrzału oddziałów powstańczych[2][8].

Po wojnie kompleks budynków odbudowano ze zniszczeń. Obecnie oprócz domów studenckich (Akademik, Bratniak-Muszelka, Pinezka-Tulipan) znajduje się w nim również przychodnia z niewielkim szpitalem od ul. Mochnackiego. Zamykają one dziedziniec Akademika.

Wejście

Budynek ma 8 pięter, z czego pokoje dla studentów znajdują się na piętrach od II. do VIII. Na I. piętrze znajdują się pomieszczenia administracyjne[potrzebne źródło]. W Domu studenckim znajduje się siłownia, basen i sala gimnastyczna na potrzeby studentów Politechniki Warszawskiej[4]. Obecnie pokoje są od 1-osobowych do 4-osobowych, dając łącznie 940 miejsc. Łazienki i kuchnie są wspólne[9][10].

Ze względu na obecność więzienia w czasach okupacji, zaczęto używać potocznej nazwy Alcatraz (od amerykańskiego więzienia o tej nazwie). W języku potocznym studentów i mieszkańców Ochoty utrwaliło się to ze względu na monumentalizm budynku – wysokość, surową formę, ciężkie drzwi wejściowe, obecność godła państwowego[2].

Ciekawostkę stanowi fakt, że orzeł na godle państwowym umieszczonym na szczycie elewacji pozbawiony jest korony.[11] Płaskorzeźba dodana została po II wojnie światowej. Projektant nie przewidział istnienia jakiejkolwiek płaskorzeźby na fasadzie budynku. Po 1989 r. trwały dyskusje nad dodaniem korony, jednak uzgodniono, że godło w obecnym kształcie posiada już wartość tradycyjną i historyczną.[12]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Biuletyn Informacji Publicznej Politechniki Warszawskiej: Dom Studencki "Akademik" (pol.). [dostęp 2011-10-30].
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Hanna Faryna-Paszkiewicz. Akademik. „Ochotnik”. 56 (11), s. 7, listopad 2009. Ośrodek Kultury Ochoty. ISSN 1734-5510 (pol.). 
  3. Marta Sarnacka: Prusaki, seks & rock'n'roll (pol.). W: Mieszkanie -> Artykuły [on-line]. 2009-08-31. [dostęp 2011-10-30].
  4. 4,0 4,1 Trendmaker.pl: Akademik Dom Studencki PW (pol.). [dostęp 2011-10-30].
  5. 5,0 5,1 Jarosław Zieliński. Z dziejów Ochoty – Kolonia akademicka. „Ochotnik”. 12 (9), s. 2, wrzesień 2005. ISSN 1734-5510 (pol.). 
  6. Jarosław Zieliński. Z dziejów Ochoty: Uniwersytecka. „Ochotnik”. 06 (39), s. 4-5, czerwiec 2008. ISSN 1734-5510. 
  7. Zabytki nieruchome – rejestr i ewidencja listopad 2010 (pol.). Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków. [dostęp 2011-11-03].
  8. Jarosław Zieliński: Ochotnicy na spacer : Przewodnik po Ochocie. Warszawa: Veda, 2010, s. 85. ISBN 978-83-61932-22-2.
  9. Akademik Dom Studencki PW (pol.). W: 9494 – noclegi [on-line]. [dostęp 2011-11-03].
  10. Akademik (pol.). W: Studia → akademiki [on-line]. polibuda.info. [dostęp 2011-11-03].
  11. Orzeł bez korony na pl. Narutowicza.
  12. Akademik Dom Studencki PW (pol.). W: 9494 – noclegi [on-line]. [dostęp 2011-11-03].