Domek na prerii
Domek na prerii (ang. Little House on the Prairie) – powszechnie stosowana nazwa dla książkowej serii Domek (Little House), z dużą dozą elementów autobiograficznych, autorstwa Laury Ingalls Wilder, w których opisała ona swoje dzieciństwo i wczesną młodość, spędzone na częstych podróżach przez prerie XIX-wiecznej Ameryki.
Książki te – 8 wydanych za życia Laury i 3 kolejne po jej śmierci – ukazały się również w Polsce. Zdobyły sobie szerokie grono wielbicieli, zwłaszcza w USA. Do tego stopnia, że oprócz "oryginalnych" książek, powstało kilka serii prequeli i sequeli, opowiadających o przygodach córki Laury oraz matki, babki i prababki, jak również mnóstwo kolorowych, "dziecięcych" wydań skróconych. Powstała również książka o samej Laurze, opisująca lata, pominięte w oryginalnej serii. Wszystkie one są obecnie również zaliczane do cyklu.
W Polsce tytuł ten jednak kojarzony jest przede wszystkim z serialem telewizyjnym, będącym luźną - i nie jedyną - adaptacją serii.
Spis treści |
Książki z serii "Domek" [edytuj]
Na pomysł spisania przez Laurę wspomnień z dzieciństwa wpadła jej córka Rose Wilder Lane. Pierwotna wersja książki, nosiła tytuł "Pioneer Girl". Została jednak odrzucona. Dopiero kolejna wersja – ilustrowana i dostosowana do potrzeb najmłodszych czytelników, zatytułowana "When Grandma was a Little Girl", została zaakceptowana i po pewnych przeróbkach wydana pt. "Little House in the Big Woods".
To dało początek całej serii książek, którą zakończył tom "These Happy Golden Years", w którym Laura ma osiemnaście lat i poślubia Almanza Wildera.
Trzy ostatnie książki zostały znalezione dopiero po śmierci Laury w 1957 roku. "First Four Years" zostało napisane po śmierci Almanza i jest to wyraźnie widoczne w stylu i charakterze książki. "On the Way Home", jest pamiętnikiem Laury, napisanym w trakcie podróży z Dakoty Południowej do Missouri, a "West from Home", to seria listów jakie Laura wysłała do Almanza podczas swojego pobytu u Rose, w Kalifornii. Obie książki zostały wydane przy współpracy z Rose.
- 1932 – "Mały domek w Wielkich Lasach" (Little House in the Big Woods)
- 1933 – "Mały farmer" (Farmer Boy)
- 1935 – "Domek na prerii" (Little House on the Prairie)
- 1937 – "Nad Śliwkowym Strumieniem" (On the Banks of Plum Creek)
- 1939 – "Nad brzegami Srebrnego Jeziora" (By the Shores of Silver Lake)
- 1949 – "Długa zima" (Long Winter)
- 1941 – "Miasteczko na prerii" (Little Town on the Prairie)
- 1943 – "Szczęśliwe lata" (These Happy Golden Years)
- 1962 – "Droga do domu" (On the Way Home) --- wydana pośmiertnie
- 1971 – "Pierwsze cztery lata" (First Four Years) --- wydana pośmiertnie
- 1974 – "Listy do domu" (West from Home) --- wydana pośmiertnie
- 2006 - "Droga powrotna" (The Road Back) --- wydana pośmiertnie
Ekranizacje [edytuj]
Seria "Domek" została kilkakrotnie sfilmowana :
- 1966 – "Jackanory – The Little House in the Big Wood" (serial anim.)
- 1968 – "Jackanory – Farmer Boy" (serial anim.)
- 1974 - "Little House on the Prairie" (TV) reż. Michael Landon
- 1974-1983 - "Little House on the Prairie" / "Little House : A New Beginning" (serial) reż. Michael Landon i inni
- 1975 - "Laura, The Prairie Girl" (serial anim.)
- 1979 - "Little House Years" (TV) reż. Michael Landon
- 1983 - "Little House: Look Back to Yesterday" (TV) reż. Michael Landon
- 1983 - "Little House: Bless All the Dear Children" (TV) reż. Michael Landon
- 1984 - "Little House: The Last Farewell" (TV) reż. Michael Landon
- 2000 - "Beyond the Prairie: The True Story of Laura Ingalls Wilder" (TV) reż. Marcus Cole
- 2001 - "Beyond the Prairie: The True Story of Laura Ingalls Wilder Continues" (TV) reż. Marcus Cole
- 2005 - "Little House on the Prairie" (miniserial) reż. David L. Cunningham
Książki są często wystawiane w teatrach w USA, między innymi w wersji Broadwayowskiej (2007), z Patrickiem Swayze i Melissą Gilbert w roli Charlesa i Caroline Ingallsów. (Źródło: Yahoo!News).
"Domek" w Polsce [edytuj]
w którym przez krótki czas (opisany w "Nad brzegami Srebrnego Jeziora") mieszkała rodzina Ingallsów
Zarówno książki, jak i serial, są – przynajmniej częściowo – znane i polskim czytelnikom/widzom.
Książki [edytuj]
Seria "Domek" (tylko oryginalne książki – z wyjątkiem "On the Way Home" i "West from Home") ukazała się w języku polskim prawdopodobnie tylko jeden raz. Tom pierwszy nakładem wydawnictwa "Nasza Księgarnia", a pozostałe – "Agencji Kris". Tom drugi; "Domek na prerii", jako jedyny został wydany dwukrotnie – wbrew zapowiadanemu w ostatnim z polskojęzycznych wydań wznowieniu jeszcze następnych trzech, w nowej szacie graficznej. Tłumaczeniem pierwszej z książek zajęła się Małgorzata Goraj, a pozostałych – Anna Duszyńska.
| Rok | Tytuły | ISBN |
|---|---|---|
| 1990 | Mały domek w Wielkich Lasach. | ISBN 83-10-09564-3 |
| 1992 | Domek na prerii. | ISBN 83-900756-0-1 |
| 1993 | Nad Śliwkowym Strumieniem. Nad brzegami Srebrnego Jeziora. |
ISBN 83-900756-1-X ISBN 83-900756-2-8 |
| 1994 | Mały farmer. Długa zima. Miasteczko na prerii. |
ISBN 83-900756-3-6 ISBN 83-900756-4-4 ISBN 83-900756-5-2 |
| 1995 | Szczęśliwe lata. Pierwsze cztery lata. |
ISBN 83-900756-6-0 ISBN 83-900756-8-7 |
| 1996 | Domek na prerii . | ISBN 83-900756-9-5 |
Ekranizacje [edytuj]
Serial "Domek na prerii" został po raz pierwszy wyemitowany w TVP w połowie lat 80 (ok. 1986), w sobotnie poranki. Telewizja Polska nadała wówczas tylko pierwszą serię. Na kolejne emisje trzeba było czekać blisko 10 lat – tym razem TVP zaprezentowała dwa pierwsze sezony. Kolejne wyemitowała dopiero stacja Polsat 2 (dwukrotnie całość) i Dla Ciebie. Kilka lat temu cztere pierwsze sezony pokazała Telewizja Puls. Trzy finałowe filmy zaprezentował tylko Polsat, a Pilot został wydany na kasecie VHS. Żaden nadawca nie wyemitował "Little House Years".
Z nowszych ekranizacji, kilkakrotnie można było obejrzeć obie części filmu "Beyond the Prairie" (polski tytuł: "Historia domku na prerii") – na TVN7, Hallmarku i TVP1.
W USA i krajach Europy zachodniej, odcinki serialu były kilkakrotnie wydawane na kasetach VHS i płytach DVD (również w boxach). W Polsce, na wiosnę 1993, ukazał się na video jedynie odcinek pilotażowy. W drugiej połowie marca 2008 ukazał się pakiet DVD ze wszystkim odcinkami 1 Sezonu. Natomiast dnia 12 marca 2009, wydano serią 2.
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Oficjalna strona książek
- Prairie Fans – strona oficjalna o ekranizacjach
- Imavision – oficjalna strona o wydaniu DVD
- Strona o prawdziwych domach Laury