Dreadnought hoax

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Oszuści przebrani za "Abisyńczyków"; Virginia Woolf pierwsza z lewej, Horacy de Vere Cole pierwszy z prawej (zdjęcie przesłane do "Daily Mirror")

Dreadnought Hoaxmistyfikacja przygotowana dla żartu przez brytyjskiego arystokratę i lekkoducha Horacego de Vere Cole'a w 1910 roku. Cole wyprowadził w pole Royal Navy, nakłaniając jej dowództwo do pokazania okrętu flagowegopancernika HMS "Dreadnought" – rzekomej delegacji abisyńskich książąt. Mistyfikacja zwróciła uwagę Brytyjczyków na łatwość, z jaką niemieccy szpiedzy mogliby uzyskać tajne informacje o okrętach Home Fleet, jak i na działalność grupy literacko-artystycznej o nazwie "Bloomsbury Group".

Przebieg wydarzeń[edytuj | edytuj kod]

W celu przeprowadzenia operacji Cole zaangażował pięcioro przyjaciół: pisarkę Virginię Stephen (później znaną jako Virginia Woolf), jej brata Adriana, Guya Ridleya, Anthony'ego Buxtona i artystę Duncana Granta, którzy w tym celu "przyciemnili" sobie twarze i dłonie, podolepiali sztuczne brody i wąsy, a na głowy założyli fantazyjne turbany. Głównym ograniczeniem całej maskarady było to, że "arystokraci" nie mogli nic jeść w czasie wizyty, to bowiem zniszczyłoby ich makijaż. Adrian Stephen podjął się roli "tłumacza".

Akcja rozpoczęła się 7 lutego 1910 roku. Cole wysłał telegram do dowódcy HMS "Dreadnought", który w tym czasie kotwiczył w porcie Weymouth w hrabstwie Dorset. Depesza informowała, że okręt musi być przygotowany na wizytę członków domu panującego Abisynii, a podpisana została rzekomo przez podsekretarza brytyjskiego Foreign Office, Charlesa Hardinge'a.

Cole zjawił się wraz ze swymi towarzyszami na londyńskiej Paddington station, gdzie przedstawił się jako "Herbert Cholmondeley" z Foreign Office[1] i zażądał podstawienia specjalnego pociągu do Weymouth. Zawiadowca stacji podstawił natychmiast salonkę.

W Weymouth gości witała kompania honorowa marynarki. Na nieszczęście, nikt nie mógł znaleźć abisyńskiej flagi, więc marynarka użyła w to miejsce flagi Zanzibaru, a orkiestra odegrała zanzibarski hymn. Goście zdawali się nie zwracać na to uwagi[2].

Potem nastąpiła wizyta na okręcie. By wykazać swe zainteresowanie pancernikiem, "Abisyńczycy" posługiwali się wymyślonym na poczekaniu językiem składającym się ze słów łacińskich i greckich (często też wykrzykiwali "Bunga, bunga!"[3][4]). Następnie zażądali kobierczyków modlitewnych i zaczęli oddawać "honory wojskowe" niektórym oficerom marynarki. Ciekawe, że nawet jeden z oficerów, który dobrze znał Cole'a i Virginię, nie odkrył oszustwa[5].

Gdy znaleźli się już na powrót w pociągu, Anthony Buxton kichnął i zgubił swe sztuczne wąsy, ale zdołał je przykleić z powrotem, nim ktokolwiek z załogi pociągu zdołał to zauważyć. Cole powiedział konduktorowi, że abisyńscy arystokraci mogą jeść lunch tylko w białych rękawiczkach. Tu znów, oczywiście, chodziło o uniknięcie problemów z makijażem.

Kiedy grupa wróciła do Londynu, Cole zwołał konferencję prasową i posłał zdjęcie "książąt" do dziennika Daily Mirror. Opinia publiczna zaliczyła żart do działań pacyfistycznych[6], a Royal Navy stała się na krótki czas pośmiewiskiem. Marynarka zażądała aresztowania Cole'a, okazało się to jednak niemożliwe, gdyż ani Cole, ani nikt z jego towarzyszy nie złamał prawa. Royal Navy wysłała dwóch oficerów z zadaniem ukarania Cole'a chłostą, ale Cole zignorował ich mówiąc, że to oni raczej powinni być wychłostani jako ci, których udało się w tak prosty sposób oszukać.

Pokłosie[edytuj | edytuj kod]

Kiedy prawdziwy cesarz Etiopii, Menelik II, po kilku latach odwiedził Anglię, londyńscy ulicznicy krzyczeli za nim "Bunga! Bunga!". Jak na ironię, cesarz rzeczywiście poprosił wtedy o pokazanie mu portów i okrętów Royal Navy; jednak będący akurat na służbie wyższy oficer Admiralicji odmówił mu, by uniknąć ewentualnych kłopotów[7].

W roku 1915, podczas I wojny światowej, HMS "Dreadnought" staranował i zatopił niemiecki okręt podwodny. Wśród telegramów z gratulacjami znalazł się i taki, który zawierał tylko dwa słowa: "BUNGA BUNGA"[8]

Przypisy

  1. Downer, s.23.
  2. Downer, s.32.
  3. The Dreadnought Hoax (ang.). [dostęp 2012-02-08].
  4. Kathryn Westcott: At last - an explanation for 'bunga bunga' (ang.). BBC News. [dostęp 2012-02-08].
  5. Stephen, s.6.
  6. Downer, s.39.
  7. Stephen, s.18.
  8. Jack Broome, Make Another Signal, William Kimber 1973, ISBN 0-7183-0193-5

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Martyn Downer: The Sultan of Zanzibar: The Bizzare World and Spectacular Hoaxes of Horace de Vere Cole. London: Black Spring Press, 2010. ISBN 978-0-9482-3843-7.
  • Adrian Stephen: The "Dreadnought" Hoax. London: Hogart Press, 1936.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]