Dwujęzyczność

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Dwujęzyczna tablica informacyjna w Gibraltarze

Dwujęzyczność lub bilingwizm – umiejętność posługiwania się dwoma różnymi językami przez jednostkę lub grupę społeczną, najczęściej charakterystyczna dla zróżnicowanych etnicznie obszarów lub państw. Dwujęzyczność nie jest tym samym co dyglosja.

Spis treści

Niektóre obszary dwujęzyczne [edytuj]

Przykładami stosunkowo częstego występowania dwujęzyczności mogą być: Szwajcaria (niemiecki i francuski w kantonach francuskojęzycznych), Południowy Tyrol we Włoszech, gdzie większość stanowi ludność niemieckojęzyczna, Stany Zjednoczone (angielski i hiszpański w stanach południowych albo angielski i polski wśród chicagowskiej Polonii), państwa bałtyckie (Litwa, Łotwa, Estonia), południowa i południowo-zachodnia część Finlandii (język fiński i szwedzki), Ukraina z językiem narodowym i rosyjskim, Rosja z językiem rosyjskim i wieloma językami lokalnymi. W Polsce dwujęzyczne obszary to m.in. niektóre gminy w województwie pomorskim, gdzie zamieszkują Kaszubi oraz w woj. opolskim, gdzie mieszkają Niemcy. Dwujęzyczna jest także większość Romów. Oficjalnym krajem dwujęzycznym jest Kanada, gdzie języki francuski i angielski są zagwarantowane konstytucyjnie na poziomie federalnym.

Dwujęzyczność w ZSRR/Rosji [edytuj]

Występowanie w Rosji około 150 języków etnicznych[1] powoduje, że bilingwizm był i jest zjawiskiem na obszarze tego państwa (a poprzednio ZSRR) szeroko rozpowszechnionym. Jednocześnie twórczość literacka najczęściej powstawała i powstaje w języku rosyjskim - współcześnie można wskazać kilkunastu znanych pisarzy innych narodowości piszących w tym języku i identyfikujących się z literaturą rosyjską. Są to np. Giennadij Ajgi, Jurgis Bałtruszajtis, Fazil Iskander, Grigorij Kanowicz, Anatolij Kim. Są też twórcy, którzy pisząc w języku rosyjskim tym niemniej uważają się (lub uważali się za życia) za pisarzy narodowych – jak Czingiz Ajtmatow, Wasilij Bykow, Ion Druce, M. Ibrahimbekow, T. Pułatow, O. Sulejmanow, T. Zulfikarow. Wymieniony tu Ajtmatow w wywiadze dla Litieraturnoj gaziety w 1994 r. powiedział, że język rosyjski stanowił dla niego i dla innych pisarzy narodowych pomost do czytelników światowych, i w konsekwencji stwierdził, że dla – jak się wyraził – miejscowych literatów na drodze Wschód-Zachód nic Rosji nie zastąpi[2].

Podobna sytuacja występuje też w środowisku artystów estradowych. Dotyczy to np. Laimy Vaikule, Sofii Rotaru, a też Edyty Piechy.

Zobacz też [edytuj]

Przypisy

  1. Dane spisu powszechnego z 2002 r.
  2. Akapit został napisany na podstawie publikacji Tadeusza Klimowicza, Przewodnik po współczesnej literaturze rosyjskiej i jej okoliczach (1917-1996), Towarzystwo Przyjaciół Polonistyka Wrocławskiej, Wrocław 1996, str. 43