Dzięciur krasnogłowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Dzięciur krasnogłowy
Melanerpes erythrocephalus[1]
(Linnaus, 1758)
Dzięciur krasnogłowy
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Nadrząd neognatyczne
Rząd dzięciołowe
Rodzina dzięciołowate
Podrodzina dzięcioły
Rodzaj Melanerpes
Gatunek dzięciur krasnogłowy
Synonimy
  • Picus erythrocephalus Linnaeus, 1758[2]
Podgatunki
  • M. e. erythrocephalus
  • M. e. brodkorbi
  • M. e. caurinus
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 NT pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Dzięciur krasnogłowy (Melanerpes erythrocephalus) – gatunek ptaka z rodzaju Melanerpes, zaliczanego do rodziny dzięciołowatych. Występuje w Ameryce Północnej.

Systematyka
Dzięciur krasnogłowy jest jednym z wielu gatunków opisanych przez Karola Linneusza w jego pracy Systema Naturae[4]. Nazwa łacińska ptaka wywodzi się z języka greckiego, z połączenia dwóch wyrazów erythros "czerwony" i kephalos "głowa"[5]. Znane są trzy podgatunki:
  • M. e. erythrocephalus
  • M. e. brodkorbi
  • M. e. caurinus
Głos
Dorosłe osobniki czysto trójkolorowe, tył i ogon są czarne, głowa oraz szyja jaskrawoczerwona, natomiast cała część brzuszna jest głównie biała. Skrzydła są czarne z białymi lotkami. Dorosłe samce i samice są identyczne w upierzeniu[6]. Młode są opierzone podobnie, jednak ich pióra mają brązowy odcień[6]. Często można błędnie zidentyfikować ten gatunek jako dzięciura czerwonobrzuchego (Melanerpes carolinus), ponieważ pokrywają się regiony ich występowania. Dzięciur czerwonobrzuchy ma czerwone ubarwienie na plecach, szyi i głowie, jednak dzięciur krasnogłowy ma dużo głębszy odcień czerwonego, ponadto czerwone opierzenie całkowicie obejmuje jego głowę i szyję.
Głos
Ptaki te wydają specyficzny odgłos ("tchur-tchur"), którym zaznaczają swoją obecność na danym terenie.
Głos
Ptaki te polują na owady latające lub znajdujące się na ziemi. Po schwytaniu zdobycz zjadana jest na drzewie lub "zmagazynowana na później" w dziupli. Są wszystkożerne, jedzą owady, nasiona, owoce, jagody, orzechy, a czasami nawet jaja innych ptaków[6]. Około 2/3 ich diety składa się z roślin[6].
Lęgi
Gniazdują w dziuplach suchych drzew 2,5 do 25 m nad ziemią[6]. Samica składa na początku maja od czterech do siedmiu jaj, które są wysiadywane przez dwa tygodnie[6]. W ciągu jednego sezonu z gniazda mogą wyjść dwa lęgi młodych[6].
Ochrona
Populacja dzięciura krasnogłowego od 1966 roku drastycznie spada w związku ze zwiększoną konkurencją w zajmowaniu gniazd ze strony szpaków, oraz utratę miejsc gniazdowania (wycinka martwych drzew). W wielu północnych stanach Ameryki Północnej nie ma już gniazd dzięciura krasnogłowego. Dzięciur krasnogłowy jest wymieniony jako jeden z zagrożonych gatunków w Kanadzie oraz w niektórych stanach USA. Liczebność ptaków spadła z powodu utraty siedlisk, spowodowanej przez likwidowanie suszek (martwych drzew), rozwój rolnictwa, regulację rzek oraz monokulturę upraw.
W kulturze
  • w 1996 roku w Stanach Zjednoczonych Postal Service wydał znaczki pocztowe przedstawiające dzięciura krasnogłowego[7]. Znaczek został ponownie wydany w 1999 roku i był dostępny w sprzedaży aż do 2006 roku[8].
  • tytułowa postać kreskówki dla dzieci dzięcioł Woody Woodpecker był wzorowany na dzięciurze krasnogłowym.

Przypisy

  1. ↑ Melanerpes erythrocephalus w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. ↑ Red-headed Woodpecker (Melanerpes erythrocephalus). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 15 sierpnia 2011].
  3. ↑ Melanerpes erythrocephalus. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  4. ↑ C Linnaeus: Systema naturae per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis. Tomus I. Editio decima, reformata.. Holmiae. (Laurentii Salvii)., 1758.
  5. ↑ Henry George Liddell, Robert Pickett Scott: A Greek-English Lexicon (Abridged Edition). Wielka Brytania: Oxford University Press, 1980. ISBN 0-19-910207-4.
  6. ↑ 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 6,5 6,6 Eloise F. Potter, James F. Parnell, Robert P. Teulings, Ricky Davis: Birds of the Carolinas. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 2006, s. 220. ISBN 978-0-8078-5671-0.
  7. ↑ ASP (1996)
  8. ↑ USA Philatelic (2006)

Bibliografia [edytuj]

  • America's 1996 Stamps Program (1996): Red-headed Woodpecker
  • BirdHouses101.com (2007): Red-headed Woodpecker
  • Henninger, W.F. (1906): A preliminary list of the birds of Seneca County, Ohio. Wilson Bull. 18(2): 47-60. [1] [2]
  • Ohio Ornithological Society (OOS) (2004) PDF
  • USA Philatelic (2006): Red-headed Woodpecker. USA Philatelic

Linki zewnętrzne [edytuj]

Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Dzięciur_krasnogłowy&oldid=35480236”